Viêm xoang do nấm có nguy hiểm không?

Mặc dù chỉ chiếm khoảng 10% tổng số trường hợp viêm xoang trên thế giới, viêm xoang do nấm lại được đánh giá là thể bệnh tiềm ẩn nhiều biến chứng nghiêm trọng, thậm chí có thể đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

Tê nửa mặt suốt 3 năm vì viêm xoang do nấm

Mới đây, các bác sĩ tại Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á TP.HCM đã tiếp nhận và điều trị thành công cho một nữ bệnh nhân 18 tuổi, quê Tây Ninh, mắc viêm xoang mạn tính do nấm với tổn thương nằm sát dây thần kinh sinh ba.

Theo thông tin từ bệnh viện, bệnh nhân L.N.H.L. có biểu hiện đau đầu âm ỉ, nặng đầu kéo dài suốt 3 năm. Trong thời gian này, người bệnh đã đi khám nhiều nơi và sử dụng thuốc giảm đau nhưng tình trạng không cải thiện.

Khoảng một tháng trước khi nhập viện, bệnh nhân bắt đầu xuất hiện triệu chứng tê nửa mặt bên trái, ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt và việc học tập. Lo lắng trước những biểu hiện bất thường, gia đình đã đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế chuyên khoa để thăm khám.

Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) sọ não và chụp cắt lớp vi tính (CT scan) mũi xoang cho thấy bệnh nhân bị viêm đa xoang mạn tính, nghi ngờ có khối nấm tại xoang bướm trái. Đây là vị trí nằm sâu trong nền sọ và rất gần dây thần kinh sinh ba – dây thần kinh có vai trò chi phối cảm giác vùng mặt.

Viêm xoang do nấm nếu không được điều trị kịp thời, người bệnh có thể đối mặt với nhiều biến chứng nghiêm trọng

Sau khi hội chẩn, các bác sĩ quyết định tiến hành phẫu thuật nội soi mở rộng các xoang nhằm loại bỏ hoàn toàn tổ chức nấm và khôi phục sự lưu thông tự nhiên của hệ thống xoang. Trong quá trình phẫu thuật, ê-kíp ghi nhận tổn thương nấm nằm sát dây thần kinh sinh ba. Tình trạng viêm kéo dài đã tác động đến dây thần kinh này, gây nên triệu chứng tê nửa mặt kéo dài ở người bệnh.

Sau phẫu thuật, tình trạng đau đầu và tê mặt của bệnh nhân cải thiện rõ rệt. Người bệnh không còn nghẹt mũi, chảy dịch mũi và sức khỏe phục hồi tốt.

Các bác sĩ cho biết đây là một trường hợp điển hình cho thấy viêm xoang do nấm có thể diễn tiến âm thầm trong nhiều năm nhưng lại gây ra những biến chứng thần kinh nghiêm trọng nếu không được phát hiện sớm.

Triệu chứng của viêm xoang do nấm

Triệu chứng của viêm xoang do nấm khá giống với các thể viêm xoang khác nên người bệnh rất dễ chủ quan hoặc nhầm lẫn. Bệnh thường khởi phát ở một bên mũi với các biểu hiện như:

Nghẹt mũi kéo dài.
Chảy dịch mũi đặc, màu vàng hoặc xanh.
Dịch mũi có mùi hôi khó chịu.
Giảm hoặc mất khứu giác.
Đau nhức vùng mặt, trán, gò má hoặc giữa hai mắt.
Cảm giác nặng đầu kéo dài.
Sốt trong giai đoạn cấp tính.

Đối với những người có hệ miễn dịch suy giảm như bệnh nhân đái tháo đường, ung thư, HIV/AIDS hoặc đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch, viêm xoang do nấm có thể tiến triển nhanh và nguy hiểm hơn.

Khi đó, người bệnh có thể xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như:

Tê bì một bên mặt.
Đau nhức dữ dội vùng mắt và mặt.
Lồi mắt. Sưng nề quanh hốc mắt.
Thị lực giảm.
Song thị (nhìn đôi).
Da vùng mặt đổi màu, nhợt nhạt hoặc tím đen.
Liệt các dây thần kinh sọ não.

Những dấu hiệu này cho thấy nấm có thể đã lan rộng ra ngoài xoang và xâm lấn các cấu trúc quan trọng như hốc mắt, dây thần kinh hoặc não bộ.

Viêm xoang do nấm có nguy hiểm không?

Viêm xoang do nấm không đơn thuần chỉ là tình trạng viêm nhiễm thông thường. Một số thể bệnh, đặc biệt là viêm xoang do nấm xâm lấn cấp tính, được xem là cấp cứu y khoa vì có nguy cơ tử vong cao. Ở thể bệnh này, nấm có khả năng xâm nhập vào thành mạch máu, phá hủy mô và lan nhanh sang các cơ quan lân cận. Nếu không được điều trị kịp thời, người bệnh có thể đối mặt với nhiều biến chứng nghiêm trọng như:

Mù lòa

Nấm có thể lan từ các xoang cạnh mũi sang hốc mắt, gây viêm thần kinh thị giác hoặc chèn ép các cấu trúc trong hốc mắt, dẫn đến mất thị lực không hồi phục.

Tổn thương thần kinh

Các dây thần kinh vùng mặt, đặc biệt là dây thần kinh sinh ba, có thể bị viêm hoặc chèn ép, gây đau nhức, tê bì hoặc liệt cơ mặt.

Viêm màng não và áp xe não

Khi nấm xâm nhập qua nền sọ, người bệnh có nguy cơ bị viêm màng não hoặc hình thành ổ áp xe trong não. Đây là những biến chứng đặc biệt nguy hiểm, đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Hoại tử mô vùng mặt

Một số loại nấm có khả năng phá hủy mô mềm và xương vùng mặt, gây biến dạng khuôn mặt nghiêm trọng.

Chảy máu nặng

Nấm xâm lấn vào thành mạch máu có thể gây xuất huyết nghiêm trọng, khó kiểm soát. Ngay cả sau điều trị, một số người bệnh vẫn có thể phải đối mặt với các di chứng lâu dài như đau mặt mạn tính, tổn thương thần kinh hoặc giảm thị lực. Chính vì vậy, các bác sĩ nhấn mạnh việc phát hiện sớm và điều trị đúng chuyên khoa là yếu tố quyết định giúp hạn chế biến chứng và bảo tồn chức năng các cơ quan quan trọng.

Làm thế nào để phòng ngừa viêm xoang do nấm?

Nước ta có khí hậu nhiệt đới nóng ẩm, lượng mưa lớn quanh năm. Đây là điều kiện lý tưởng cho nấm mốc phát triển, làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh lý tai mũi họng, trong đó có viêm xoang do nấm.

Để phòng ngừa bệnh hiệu quả, người dân cần thực hiện các biện pháp sau:

Giữ vệ sinh mũi họng hằng ngày

Rửa mũi bằng nước muối sinh lý. Súc họng thường xuyên. Giữ ấm vùng mũi họng khi thời tiết thay đổi. Đeo khẩu trang khi ra ngoài hoặc làm việc trong môi trường nhiều bụi bẩn.

Cải thiện môi trường sống

Giữ nhà cửa sạch sẽ, thông thoáng. Hạn chế tình trạng ẩm mốc trong phòng ngủ, nhà bếp và nhà tắm. Sử dụng máy hút ẩm hoặc máy lọc không khí nếu cần thiết. Thường xuyên phơi chăn, ga, gối, khăn mặt dưới ánh nắng mặt trời.

Tăng cường sức đề kháng

Ăn uống đầy đủ dinh dưỡng. Tăng cường rau xanh và trái cây. Ngủ đủ giấc. Duy trì hoạt động thể chất đều đặn. Hạn chế thuốc lá và rượu bia.

Chủ động kiểm soát các bệnh nền

Những người mắc viêm xoang mạn tính, viêm mũi dị ứng, đái tháo đường, bệnh lý ung thư hoặc suy giảm miễn dịch cần được theo dõi sức khỏe định kỳ. Khám chuyên khoa Tai Mũi Họng và nội soi mũi xoang định kỳ giúp phát hiện sớm các bất thường để điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm.

Tóm lại: Viêm xoang do nấm là bệnh lý hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm. Ngược lại, việc chủ quan hoặc tự ý điều trị kéo dài có thể khiến bệnh âm thầm tiến triển và gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với thị lực, thần kinh và thậm chí là tính mạng người bệnh.

Nếu xuất hiện tình trạng nghẹt mũi, chảy dịch mũi kéo dài, đau đầu dai dẳng hoặc đau nhức vùng mặt không rõ nguyên nhân, người bệnh cần đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám.