Xây dựng hệ sinh thái hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp, lập nghiệp

Tham gia chuỗi giá trị mở rộng thị trường

Sơn La là tỉnh miền núi, biên giới, hơn 80% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó nông nghiệp giữ vai trò chủ đạo. Việc phát huy vai trò thanh niên, nhất là thanh niên dân tộc thiểu số, trong phát triển nông nghiệp hàng hóa, liên kết chuỗi giá trị và tiêu thụ sản phẩm không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần thực hiện hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia.

Phó Bí thư Tỉnh đoàn Sơn La Lò Mạnh Cường. Ảnh: Quang Quyết/ TTXVN

Theo Phó Bí thư tỉnh đoàn Sơn La Lò Mạnh Cường, thời gian qua, Tỉnh đoàn đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, khẳng định vai trò của tổ chức Đoàn trong thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. Trước yêu cầu thị trường, hỗ trợ thanh niên tích cực ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh tiêu thụ nông sản qua thương mại điện tử và mạng xã hội. Từ các phiên livestream do Đoàn tổ chức, nhiều đoàn viên chủ động quảng bá sản phẩm trên các nền tảng số, góp phần mở rộng thị trường. Nhiều mô hình tiêu biểu được hình thành và phát huy hiệu quả như mô hình Trà thảo mộc Thu Đan, Hợp tác xã du lịch tổng hợp Bình Thuận hay các tổ thanh niên tham gia chuyển đổi số trong nông nghiệp. Đồng thời, việc gắn sản xuất với du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm không chỉ nâng cao giá trị nông sản, còn quảng bá bản sắc văn hóa địa phương, giúp sản phẩm Sơn La từng bước khẳng định vị thế trên thị trường và hướng tới xuất khẩu.

Theo Trung ương Đoàn, các hoạt động đồng hành với thanh niên trong khởi nghiệp, lập nghiệp được triển khai trên quy mô rộng, với nhiều giải pháp cụ thể. Toàn Đoàn đã tư vấn hướng nghiệp cho hơn 1 triệu lượt đoàn viên, thanh niên, đồng thời giới thiệu việc làm cho hơn 220.000 thanh niên . Con số này phản ánh sự dịch chuyển trong tư duy tổ chức hoạt động, khi nhu cầu lập nghiệp của thanh niên được đặt trong mối liên hệ với thị trường lao động và định hướng phát triển kinh tế - xã hội.

Tuyên dương cán bộ Đoàn, đoàn viên tiêu biểu của tỉnh Sơn La tại chương trình. Ảnh: Quang Quyết/ TTXVN

Cùng với đó, các hoạt động hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo tiếp tục được đẩy mạnh. Năm 2025, toàn Đoàn đã hỗ trợ 2.299 dự án khởi nghiệp sáng tạo của thanh niên, đồng thời triển khai, hiện thực hóa hàng chục nghìn ý tưởng, sáng kiến trong các lĩnh vực. Ở khu vực nông thôn, nhiều địa phương đã triển khai đồng bộ các mô hình vườn ươm, vườn cây sinh kế, chuyển giao kỹ thuật, góp phần hình thành các mô hình kinh tế phù hợp với điều kiện địa phương.

Đáng chú ý, việc ứng dụng chuyển đổi số trong hỗ trợ thanh niên cũng được đẩy mạnh. Các tổ chuyển đổi số cộng đồng, các đội hình trí thức trẻ tình nguyện đã trực tiếp tham gia hướng dẫn người dân, thanh niên ứng dụng công nghệ trong sản xuất, kinh doanh. Hàng triệu lượt thanh niên và người dân được hỗ trợ nâng cao năng lực số, tiếp cận các nền tảng thương mại điện tử, qua đó mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Từ những kết quả này có thể thấy, công tác đồng hành với thanh niên đang chuyển từ cách làm mang tính hỗ trợ đơn lẻ sang tiếp cận hệ thống, trong đó Trung ương Đoàn đóng vai trò kết nối và kiến tạo. Nếu trước đây, hoạt động hỗ trợ chủ yếu tập trung vào từng khâu như vốn, đào tạo hay xúc tiến, nay các yếu tố này được lồng ghép trong một chuỗi hỗ trợ liên hoàn, tạo điều kiện để thanh niên phát triển từ ý tưởng đến sản xuất, kinh doanh và mở rộng thị trường.

Sự chuyển dịch này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả của các chương trình hỗ trợ, còn góp phần khắc phục tình trạng manh mún, thiếu liên kết trong triển khai. Quan trọng hơn, việc xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp, lập nghiệp giúp thanh niên có môi trường để phát triển bền vững, giảm rủi ro trong quá trình khởi nghiệp và tăng khả năng thích ứng với biến động của thị trường.

Xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp, lập nghiệp

Từ thực tiễn đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là mở rộng nguồn lực, mà là tổ chức lại các nguồn lực theo hướng hệ sinh thái để hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp, lập nghiệp.

Ông Nguyễn Tường Lâm, Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, Chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam phát biểu tại Chương trình "Tháng Ba biên giới" năm 2026 tại tỉnh Hà Tĩnh. Ảnh tư liệu (minh họa): Hoàng Ngà/TTXVN

Bí thư Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam Nguyễn Tường Lâm cho biết, Nghị quyết số 68 của Bộ Chính trị đã xác định kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế, với mục tiêu đến năm 2030 cả nước có khoảng 2 triệu doanh nghiệp hoạt động. Đồng thời, Nghị quyết số 79 cũng đặt ra yêu cầu xây dựng các doanh nghiệp nhà nước mạnh, giữ vai trò dẫn dắt trong các lĩnh vực then chốt, qua đó mở ra không gian hợp tác và cơ hội phát triển cho khu vực doanh nghiệp tư nhân, đặc biệt là các startup đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh đó, thanh niên, nhất là đội ngũ doanh nhân trẻ, được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát huy tinh thần đổi mới sáng tạo, đóng góp vào việc hình thành các động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.

Theo Bí thư Trung ương Đoàn Nguyễn Tường Lâm, để đồng hành với thanh niên trong quá trình khởi nghiệp, lập nghiệp, tổ chức Đoàn sẽ tập trung tạo điều kiện để thanh niên tiếp cận tốt hơn với các nguồn lực phát triển, trước hết là nguồn vốn. Thông qua phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội và các bộ, ngành, các chương trình tín dụng ưu đãi tiếp tục được triển khai hiệu quả. Hiện tổng dư nợ cho vay qua kênh Đoàn đạt khoảng 44.440 tỷ đồng, với gần 25.000 tổ tiết kiệm và vay vốn trên cả nước, tạo điều kiện cho đông đảo thanh niên phát triển sản xuất, kinh doanh. Bên cạnh đó, nguồn vốn từ Quỹ quốc gia về việc làm (kênh Trung ương Đoàn) với quy mô khoảng 75 tỷ đồng đã hỗ trợ hơn 900 dự án, góp phần tạo việc làm cho hàng nghìn thanh niên.

Cùng với hỗ trợ nguồn lực, việc nâng cao năng lực quản trị và năng lực đổi mới sáng tạo cho thanh niên được xác định là yếu tố then chốt. Tổ chức Đoàn sẽ tiếp tục phối hợp với các doanh nghiệp, trường đại học và các tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp triển khai các chương trình đào tạo, tập huấn, cố vấn doanh nghiệp, trang bị kiến thức về quản trị, chuyển đổi số, xây dựng thương hiệu và phát triển bền vững. Theo kế hoạch, mỗi năm khoảng 100.000 thanh niên khởi nghiệp và doanh nhân trẻ sẽ được nâng cao năng lực, qua đó cải thiện sức cạnh tranh của doanh nghiệp trẻ.

Trong thời gian tới, Trung ương Đoàn và Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam sẽ triển khai Chương trình đào tạo 10.000 CEO giai đoạn 2025–2030, hướng tới xây dựng đội ngũ doanh nhân trẻ có năng lực quản trị hiện đại. Đồng thời, cuộc vận động “Mỗi doanh nhân trẻ dìu dắt ít nhất 2 doanh nhân mới” sẽ được đẩy mạnh, phát huy vai trò dẫn dắt, chia sẻ kinh nghiệm của các doanh nhân trẻ thành đạt, hỗ trợ các startup và doanh nghiệp mới phát triển.

Bí thư Trung ương Đoàn Nguyễn Tường Lâm cũng cho biết, Trung ương Đoàn sẽ tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động kết nối thị trường và hoàn thiện hệ sinh thái khởi nghiệp trong thanh niên. Các chương trình như Ngày hội “Thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”, các phiên kết nối đầu tư, xúc tiến thương mại, hỗ trợ đưa sản phẩm lên các nền tảng thương mại điện tử sẽ được triển khai thường xuyên. Thông qua các hoạt động này, mỗi năm có khoảng 10.000 doanh nghiệp do thanh niên làm chủ được tiếp cận các chương trình hỗ trợ, từng bước mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Đặc biệt, việc hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm OCOP và các sản phẩm khởi nghiệp sáng tạo của thanh niên sẽ tiếp tục được chú trọng, góp phần tạo đầu ra ổn định, nâng cao tính bền vững cho các mô hình kinh tế.

Bên cạnh đó, các hoạt động tôn vinh doanh nhân trẻ, thanh niên khởi nghiệp tiêu biểu thông qua các giải thưởng như Sao Đỏ, Sao Vàng đất Việt, Doanh nhân trẻ khởi nghiệp xuất sắc sẽ tiếp tục được duy trì và nâng cao chất lượng. Qua đó, góp phần lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo, khát vọng làm giàu chính đáng và xây dựng hình ảnh doanh nhân trẻ Việt Nam bản lĩnh, trách nhiệm với cộng đồng và xã hội.

Có thể nói, khi các nguồn lực được kết nối và tổ chức theo hướng hệ sinh thái, thanh niên sẽ có điều kiện tham gia sâu hơn vào quá trình tạo ra giá trị, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với những biến động của thị trường. Đây cũng là nền tảng để hình thành lực lượng doanh nhân trẻ năng động, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.

Hạnh Quyên (TTXVN)