Xây dựng văn hóa doanh nghiệp từ chất lượng sản phẩm và chữ tín

Giữ cam kết để tạo dựng niềm tin thị trường

Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng phát biểu tại diễn đàn. Ảnh: AH

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh vai trò của văn hóa đối với khả năng phát triển lâu dài của doanh nghiệp. Nếu kinh tế quyết định khả năng đi nhanh thì văn hóa quyết định khả năng đi xa. Trong môi trường kinh doanh nhiều biến động, văn hóa không chỉ là yếu tố tinh thần mà còn gắn trực tiếp với chất lượng quản trị, uy tín thương hiệu và sức cạnh tranh.

Đặc biệt, Diễn đàn diễn ra trong bối cảnh xây dựng văn hóa kinh doanh ngày càng gắn với yêu cầu phát triển đội ngũ doanh nhân có đạo đức, bản lĩnh và trách nhiệm xã hội. Đây cũng là định hướng tại Nghị quyết số 41-NQ/TW ngày 10/10/2023 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân Việt Nam trong thời kỳ mới. Đồng thời, Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam xác định văn hóa và con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng cho phát triển đất nước.

Chính vì vậy, ông Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh, từ liêm chính, thượng tôn pháp luật, giữ chữ tín đến tôn trọng người lao động, khuyến khích sáng tạo, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) có trách nhiệm và gìn giữ bản sắc Việt Nam, các giá trị văn hóa cần được cụ thể hóa trong hoạt động hằng ngày của doanh nghiệp.

Minh họa cho việc coi trọng chất lượng, Thứ trưởng dẫn câu chuyện về những cơ sở làm bánh tại Nhật Bản chỉ sản xuất số lượng giới hạn mỗi ngày. Khi đã hoàn thành số lượng đặt ra, họ không tiếp tục sản xuất chỉ vì nhu cầu tăng cao, nhằm bảo đảm chất lượng và sự chỉn chu. Điều này cho thấy uy tín thương hiệu không chỉ đến từ quảng bá, mà trước hết được tạo dựng bằng sự nhất quán giữa cam kết và giá trị khách hàng nhận được.

Phép thử của văn hóa còn nằm ở cách doanh nghiệp ứng xử khi xảy ra sự cố. Chủ động thông tin, khắc phục và chịu trách nhiệm khi sản phẩm có lỗi có thể gây tốn kém trước mắt, nhưng giúp bảo vệ niềm tin lâu dài. Thực hiện đúng cam kết về chất lượng, tiến độ và thanh toán cũng là nền tảng duy trì quan hệ bền vững với khách hàng, đối tác.

Ở tầm chính sách, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa thông qua hoàn thiện thể chế và huy động nguồn lực xã hội. Ngày 12/10, Bộ ra mắt mạng lưới phát triển công nghiệp văn hóa, công bố 17 bài toán lớn để kêu gọi doanh nghiệp, tập đoàn công nghệ và các đơn vị trong lĩnh vực này cùng tham gia giải quyết, hướng tới những sản phẩm có kết quả đo lường được ngay trong năm 2026.

Đưa giá trị văn hóa vào quản trị và đổi mới sáng tạo

Từ góc độ quản trị, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam Hồ Anh Tuấn cho rằng, văn hóa phải được nhận diện qua cách doanh nghiệp vận hành, thay vì chỉ dừng ở những tuyên bố về giá trị.

Các diễn giả tham luận về giải pháp phát triển văn hoá doanh nhân. Ảnh: Hải Anh

Giao hàng chậm có thể do thiếu vốn, thiết bị hoặc khó khăn logistics, nhưng cũng có thể bắt nguồn từ việc bộ phận bán hàng cam kết vượt khả năng, sản xuất không kịp thời thông tin khó khăn hoặc các phòng ban chỉ theo đuổi mục tiêu riêng. Tình trạng nhân sự giỏi rời đi cũng có thể liên quan đến đánh giá thiếu công bằng và việc người phản ánh sai sót không được lắng nghe.

Những vấn đề này cho thấy văn hóa có tác động trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh. Doanh nghiệp tuyên bố coi trọng chất lượng nhưng chỉ đánh giá nhân viên theo sản lượng sẽ khó khuyến khích phát hiện, xử lý lỗi. Vì vậy, xây dựng văn hóa phải đi vào cơ chế phân công trách nhiệm, đánh giá hiệu quả và khuyến khích người lao động.

Khung hành động chiến lược phát triển văn hóa kinh doanh Việt Nam giai đoạn 2026-2035 do Ban Tổ chức triển khai Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam” và Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam xây dựng hướng tới chuyển hóa giá trị văn hóa thành năng lực cạnh tranh. Trong đó, sự minh bạch và nhất quán giúp hạn chế tranh chấp, giảm chi phí phát sinh từ thiếu thông tin, tạo thuận lợi cho hợp tác với khách hàng và đối tác.

Ở góc độ đổi mới sáng tạo, Chánh Văn phòng Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ Chử Đức Hoàng cho rằng, doanh nghiệp cần chuyển tinh thần sáng tạo thành những quyết định có thể thực hiện và đánh giá. Quá trình này có thể bắt đầu từ những vấn đề thiết thực như cải thiện chất lượng sản phẩm, tối ưu quy trình hoặc nâng cao trải nghiệm khách hàng, thay vì nhất thiết phải đầu tư lớn cho nghiên cứu, phát triển.

Lãnh đạo cần tạo điều kiện để người lao động đề xuất sáng kiến, bố trí nguồn lực thử nghiệm và đánh giá kết quả. Với AI, doanh nghiệp cần xác định rõ trách nhiệm kiểm tra kết quả, phạm vi dữ liệu được sử dụng và cách xử lý sai sót, bảo đảm đổi mới không đánh đổi quyền lợi khách hàng, người lao động và niềm tin.