Xe điện giảm tốc không sáng đèn phanh: Nguy cơ tiềm ẩn và cách xử lý an toàn

Phanh tái sinh là một đặc tính vận hành ưu việt trên xe điện giúp sạc lại pin khi giảm tốc, nhưng đồng thời cũng tạo ra thách thức về an toàn giao thông. Việc xe chậm lại đáng kể mà không có tín hiệu đèn phanh khiến nhiều tài xế phía sau khó phán đoán tình huống, đặc biệt khi lưu thông ở tốc độ cao hoặc trong điều kiện giao thông đông đúc.

Cơ chế hoạt động của phanh tái sinh và rủi ro từ đèn báo

Trên đa số các dòng xe điện hiện nay, khi người lái nhả chân ga, môtơ sẽ chuyển sang chế độ phát điện để nạp lại năng lượng cho bộ pin, đồng thời tạo ra lực hãm làm xe chậm dần. Quá trình này được gọi là phanh tái sinh. Tùy thuộc vào từng mẫu xe và cường độ giảm tốc, hệ thống điện tử sẽ quyết định việc có kích hoạt đèn phanh hay không.

Theo các tiêu chuẩn an toàn quốc tế, đèn phanh bắt buộc phải bật nếu gia tốc giảm vượt quá một ngưỡng nhất định. Tuy nhiên, ở mức giảm tốc nhẹ hoặc trung bình — ngay cả khi vận tốc thực tế đang giảm đáng kể — đèn phanh có thể không sáng. Sự khác biệt này so với xe động cơ đốt trong (vốn thường đi kèm tín hiệu đèn rõ rệt khi giảm tốc) có thể khiến khoảng cách an toàn bị thu hẹp ngoài dự tính của người đi sau.

Kết quả thử nghiệm thực tế của Consumer Reports

Vấn đề đèn phanh không sáng khi áp dụng phanh tái sinh đã thu hút sự chú ý của giới chuyên gia toàn cầu. Trong năm 2023, tổ chức Consumer Reports đã tiến hành thử nghiệm trên 24 mẫu xe điện để kiểm tra tính năng này. Kết quả cho thấy có 5 mẫu xe đèn phanh không sáng khi sử dụng chế độ phanh tái tạo, bao gồm:

Hyundai Ioniq 5
Genesis GV60
Genesis Electrified GV70
Kia EV6
Kia Niro

Thực tế này cho thấy ngay cả các mẫu xe hiện đại cũng có thể gặp phải kịch bản giảm tốc âm thầm, đòi hỏi sự tập trung cao độ từ các phương tiện xung quanh.

Kinh nghiệm lái xe an toàn khi đi sau xe điện

Để đảm bảo an toàn, tài xế khi bám đuôi xe điện cần duy trì khoảng cách phù hợp với tốc độ thực tế và chủ động quan sát sự thay đổi khoảng cách thay vì chỉ dựa vào tín hiệu đèn phanh. Đây là kỹ năng cốt lõi giúp tạo khoảng trống an toàn để xử lý các sự cố bất ngờ.

Bên cạnh đó, các chuyên gia khuyên người lái nên hạn chế thói quen bám đuôi (tailgating), đặc biệt là trong điều kiện đường dốc hoặc khu vực mật độ phương tiện cao. Thay vì chỉ tập trung vào đuôi xe phía trước, tài xế nên quan sát tổng thể dòng xe để nhận biết sớm các thay đổi về tốc độ.

Ngoài ra, việc tận dụng các công nghệ hỗ trợ như cảnh báo va chạm phía trước hoặc hệ thống kiểm soát hành trình thích ứng (ACC) cũng là giải pháp hiệu quả giúp duy trì khoảng cách an toàn một cách chủ động hơn trong mọi điều kiện vận hành.

Tuệ Nhân