Xu hướng 'cắt sạch đường' đang được nhiều người theo đuổi với hy vọng cơ thể khỏe mạnh hơn, thế nhưng nghiên cứu mới lại chỉ ra điều ngược lại

Việc hạn chế đường từ lâu được xem là một trong những lời khuyên quan trọng để phòng ngừa béo phì và đái tháo đường tuýp 2. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Frontiers in Immunology cho thấy việc cắt bỏ hoàn toàn đường khỏi chế độ ăn có thể không mang lại lợi ích như nhiều người vẫn nghĩ.

Theo các nhà nghiên cứu, trong bối cảnh ngày càng nhiều người theo đuổi lối sống "ăn sạch", quan niệm "càng ít đường càng tốt" đang trở nên phổ biến. Điều này xuất phát từ nhiều bằng chứng cho thấy tiêu thụ quá nhiều đường có liên quan đến nguy cơ gia tăng các bệnh chuyển hóa.

Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy việc đưa lượng đường về mức 0 có thể khiến cơ thể mất đi nguồn dinh dưỡng cần thiết cho một số vi khuẩn có lợi trong đường ruột.

Việc hạn chế đường từ lâu được xem là một trong những lời khuyên quan trọng để phòng ngừa béo phì và đái tháo đường tuýp 2. Ảnh minh họa

Trong thí nghiệm, một nhóm chuột được áp dụng chế độ ăn không đường nghiêm ngặt. Kết quả cho thấy chúng không tăng cân và nếu chỉ đánh giá bằng các chỉ số sức khỏe thông thường thì vẫn có vẻ khỏe mạnh.

Dù vậy, các chỉ số hormone lại phản ánh đường ruột của nhóm chuột này đang gặp vấn đề. Đồng thời, cơ thể chúng cũng giảm khả năng loại bỏ glucose khỏi máu, cho thấy sức khỏe chuyển hóa bị ảnh hưởng dù cân nặng không thay đổi.

Để tìm nguyên nhân, các nhà nghiên cứu tập trung phân tích hệ vi sinh vật đường ruột. Họ nhận thấy một số nhóm vi khuẩn có lợi cần đường đơn để tồn tại. Khi cơ thể tiêu thụ carbohydrate, các vi khuẩn này tạo ra những hợp chất quan trọng giúp duy trì lớp niêm mạc ruột khỏe mạnh, hỗ trợ hấp thu chất dinh dưỡng và thúc đẩy cơ thể tiết ra các hormone điều hòa cảm giác thèm ăn cũng như cải thiện khả năng đáp ứng với insulin.

Khi nguồn đường bị cắt bỏ hoàn toàn, quá trình tạo ra các hợp chất này bị gián đoạn. Các tế bào niêm mạc ruột mất đi nguồn năng lượng chính, khiến hàng rào bảo vệ đường ruột suy yếu.

Nghiên cứu cũng ghi nhận chế độ ăn không đường làm giảm số lượng các vi sinh vật có lợi hỗ trợ hệ miễn dịch. Trong khi đó, những vi khuẩn có hại có khả năng thích nghi tốt hơn lại phát triển và chiếm ưu thế. Sự mất cân bằng này có thể dẫn đến tình trạng thường được gọi là "ruột rò rỉ", khi độc tố từ vi khuẩn có thể vượt qua thành ruột, đi vào máu và kích hoạt phản ứng miễn dịch.

Việc cắt bỏ hoàn toàn đường khỏi chế độ ăn có thể không mang lại lợi ích như nhiều người vẫn nghĩ. Ảnh minh họa

Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cũng lưu ý rằng chế độ ăn trong thí nghiệm có hàm lượng chất béo rất thấp. Vì vậy, với những người đang tiêu thụ nhiều chất béo và dư thừa năng lượng, việc giảm lượng đường nạp vào vẫn là lựa chọn có lợi cho sức khỏe.

Nghiên cứu không phủ nhận tác hại của việc ăn quá nhiều đường mà chỉ cho thấy việc loại bỏ hoàn toàn mọi nguồn đường cũng có thể tiềm ẩn những rủi ro nhất định.

Guy Guppy, giảng viên Dinh dưỡng và Sinh lý học vận động tại Đại học Kingston (Anh), cho rằng để duy trì hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh, mỗi người nên xây dựng chế độ ăn đa dạng thay vì loại bỏ hoàn toàn một nhóm thực phẩm. Ông khuyến nghị nên ăn phong phú nhiều loại thực phẩm, bổ sung đủ rau, trái cây và thực phẩm lên men, đồng thời hạn chế đường từ thực phẩm chế biến sẵn.

Vị chuyên gia cũng lưu ý cần phân biệt đường tự nhiên có trong trái cây, rau, gạo và ngũ cốc với đường được bổ sung vào bánh kẹo, nước ngọt hay thực phẩm chế biến. Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA), người trưởng thành khỏe mạnh nên giới hạn lượng đường thêm vào ở mức tối đa khoảng 37,5 g mỗi ngày đối với nam và 25 g mỗi ngày đối với nữ.