Xung đột Trung Đông: Lễ ký kết thỏa thuận Mỹ - Iran có thể diễn ra ở Geneva vào tuần tới

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran ngày 11/4/2026. Ảnh: THX/TTXVN

Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay ngày 12/6, hãng thông tấn bán chính thức Mehr của Iran đã công bố cái mà họ mô tả là “14 điểm then chốt trong dự thảo thỏa thuận”.

Danh sách này phản ánh phần lớn các yêu cầu của Iran, bao gồm việc giải phóng 24 tỷ USD tài sản bị phong tỏa, cam kết tái thiết trị giá 300 tỷ USD từ phía Mỹ, cũng như việc loại bỏ hoàn toàn chương trình tên lửa của Iran và sự hỗ trợ của Tehran đối với các nhóm kháng chiến khỏi chương trình nghị sự của các cuộc đàm phán.

Việc lựa chọn Geneva làm địa điểm tổ chức được cho là có liên quan đến Hội nghị Thượng đỉnh G7 sẽ diễn ra vào tuần tới tại thành phố Evian của Pháp, nơi Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng các nhà lãnh đạo đồng minh dự kiến sẽ tham dự.

Geneva được xác nhận là địa điểm có khả năng cao nhất

Hai nguồn tin am hiểu các cuộc đàm phán nói với đài CNN rằng lễ ký kết sẽ được tổ chức tại Geneva, không xa địa điểm mà Tổng thống Trump sẽ tới tham dự hội nghị G7 ở Pháp vào tuần tới.

Một trong các nguồn tin cho biết lễ ký kết sẽ đánh dấu sự khởi đầu của “giai đoạn hai” trong tiến trình ngoại giao, khi các quan chức bắt đầu giải quyết các vấn đề liên quan đến việc thực thi bản ghi nhớ.

Một nguồn tin Iran khác lại cho rằng Vienna (Áo) cũng đang được xem xét như một địa điểm thay thế.

Theo các nguồn tin, thỏa thuận này dự kiến sẽ được đặt tên là “Thỏa thuận Islamabad” hoặc “Tuyên bố Islamabad”, nhằm ghi nhận vai trò trung gian quan trọng của Pakistan trong tiến trình đàm phán.

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance dự kiến sẽ tham dự lễ ký kết, cùng với đặc phái viên Steve Witkoff và cố vấn Jared Kushner.

Về phần mình, Tổng thống Donald Trump cho biết ông không thể tham dự buổi lễ, có lẽ do phải tham gia các sự kiện được lên kế hoạch tại Washington nhân dịp kỷ niệm 250 năm thành lập nước Mỹ.

Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Iran tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Mỹ ngày 11/4/2026. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Mỹ và Iran có thể ký bản ghi nhớ vào đầu tuần tới

Ngày 12/6, kênh CBS dẫn các nguồn thạo tin cho biết Mỹ và Iran có thể ký kết một bản ghi nhớ vào đầu tuần tới, mở đường cho tiến trình đối thoại hướng tới một thỏa thuận dài hạn.

Theo đó, việc ký kết bản ghi nhớ này sẽ khởi động 60 ngày đàm phán để thống nhất các điều khoản chi tiết của một thỏa thuận giữa hai bên với khả năng gia hạn thêm thời gian nếu cần thiết.

Trong khi đó, hãng thông tấn bán chính thức Mehr dẫn các nguồn tin thân cận với đội ngũ đàm phán của Iran cho biết dự thảo bản ghi nhớ với Mỹ đã thiết lập thời hạn đàm phán 60 ngày nhằm đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân của Tehran cũng như việc dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt sơ cấp và thứ cấp của Washington.

Trong khoảng thời gian trên, 24 tỷ USD từ các tài sản bị phong tỏa của Iran cũng sẽ được giải phóng và Tehran có thể tiếp cận với một nửa số tiền này trước khi bắt đầu các cuộc đàm phán.

Bên cạnh đó, văn kiện này cũng nhằm cung cấp một khuôn khổ cho việc chấm dứt xung đột trên mọi mặt trận, trong đó bao gồm cả Liban.

Iran không từ bỏ quyền kiểm soát eo biển Hormuz

Cũng trong ngày 12/6, truyền thông nhà nước Iran đã tiết lộ nội dung dự thảo thỏa thuận với Mỹ, trong đó khẳng định Tehran sẽ không từ bỏ quyền kiểm soát đối với eo biển Hormuz.

Hãng thông tấn IRNA cho biết nội dung trên nằm trong những vấn đề chính của bản dự thảo đang được hoàn thiện đồng thời khẳng định: "Iran không đưa ra cam kết nào trong văn bản này về việc nhượng lại quyền quản lý eo biển (Hormuz) hoặc khôi phục lại về tình trạng trước khi cuộc xâm lược quân sự của Mỹ và Israel diễn ra".