Ám ảnh mắc bệnh hiểm nghèo, nam thanh niên phải nhập viện điều trị sức khỏe tâm thần

Đi khám nhiều nơi vẫn không tin bản thân chỉ mắc bệnh đơn giản

Thông tin với báo chí tại buổi trao đổi về rối loạn lo âu bệnh tật diễn ra chiều 25/5, BS Phạm Thanh Tùng, Viện Sức khỏe tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai chia sẻ về trường hợp bệnh nhân nam 27 tuổi, làm công nhân nhập viện trong tình trạng lo lắng kéo dài, thường xuyên khó thở, co quắp tay chân.

BS Tùng kể lại, qua khai thác bệnh sử, nam thanh niên cho biết khoảng hơn 1 năm trước, bệnh nhân bắt đầu xuất hiện cảm giác khó thở, tức ngực, đi khám nhiều nơi và được chẩn đoán viêm mũi xoang cấp và điều trị bằng kháng sinh, rửa mũi, súc họng. Sau điều trị, triệu chứng giảm và bệnh nhân quay lại làm việc bình thường.

BS Tùng và BS Lan chia sẻ thông tin với báo chí.

Tuy nhiên sau đó, các triệu chứng tái diễn nhiều lần. Bệnh nhân luôn có cảm giác khó hít vào, vướng trong mũi và nặng ngực nên liên tục đi khám tại nhiều bệnh viện lớn tuyến trung ương. Bệnh nhân được chẩn đoán nhiều bệnh lý khác nhau như viêm mũi dị ứng, hen phế quản, viêm mũi xoang…

Bệnh nhân đã điều trị nhiều thuốc không rõ loại nên bệnh không thuyên giảm. Do đó, bệnh nhân nghĩ các triệu chứng khó thở, khó hít vào, cảm giác tức nặng ngực là các triệu chứng của một bệnh lý nghiêm trọng. Không tin mình mắc những bệnh đơn giản như đã được chẩn đoán.

Sau đó, các cơn khó thở và tức ngực ngày càng xuất hiện dày hơn và nặng hơn. Bệnh nhân cảm thấy mệt mỏi, khó tập trung làm việc, giảm năng lượng, tự ti và cho rằng bản thân vô dụng.

Cuối tháng 10/2025, bệnh nhân xuất hiện cơn khó thở dữ dội, co quắp tay chân, cứng người. Gia đình đưa bệnh nhân cấp cứu tại Trung tâm Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai. Tại đây, bệnh nhân được thở oxy, làm khí máu, chụp X-quang ngực nhưng không phát hiện bất thường nên được chuyển sang Viện Sức khỏe Tâm thần điều trị tiếp.

Tại đây, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân mắc các rối loạn lo âu hỗn hợp khác. Trong quá trình điều trị, dù được tư vấn và trấn an, bệnh nhân vẫn ám ảnh mình có polyp hoặc khối u trong mũi gây khó thở.

Người bệnh thường xuyên soi gương kiểm tra mũi họng, quan sát màu sắc dịch mũi, đờm họng và nhiều lần yêu cầu nội soi tai mũi họng hoặc dùng kháng sinh.

BS Tùng thông tin sau gần 40 ngày điều trị nội trú bằng liệu pháp tâm lý, thuốc và điều biến não, tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt. Các cơn khó thở, co quắp tay chân giảm nhiều, bệnh nhân hiểu được bản chất tâm lý của các triệu chứng và được xuất viện.

PGS.TS Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần chủ trì buổi chia sẻ thông tin.

Chuyên gia nói gì về rối loạn lo âu bệnh tật?

Theo PGS.TS Nguyễn Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần, rối loạn lo âu bệnh tật (Illness Anxiety Disorder - IAD) là một rối loạn tâm thần đặc trưng bởi sự lo lắng quá mức về việc bản thân đang mắc hoặc sẽ mắc một bệnh lý nghiêm trọng, dù kết quả khám và xét nghiệm hoàn toàn bình thường.

Ví dụ, người bệnh luôn nghĩ mình bị ung thư, bệnh tim mạch hay bệnh gan dù bác sĩ đã nhiều lần khẳng định không có bệnh lý nguy hiểm.

Nỗi sợ này kéo dài dai dẳng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống, công việc và các mối quan hệ xã hội.

Chia sẻ thêm, BS Dương Minh Tâm, Viện sức khỏe tâm thần cho hay theo thống kê, tỉ lệ lo âu bệnh tật ở người trưởng thành dao động từ 2,1-13,1%. Tại các cơ sở khám chữa bệnh, tỷ lệ này cao hơn, khoảng 7-19,9%.

Bệnh có thể gặp ở cả nam và nữ như nhau, thường khởi phát ở giai đoạn trưởng thành sớm, khoảng 20-30 tuổi, nhưng có thể xuất hiện ở bất kỳ độ tuổi nào.

Theo các bác sĩ chia rối loạn lo âu bệnh tật thành hai nhóm chính. Thứ nhất, loại tìm kiếm chăm sóc y tế: liên tục đi khám, yêu cầu xét nghiệm, đổi bác sĩ nhiều lần để tìm kiếm sự xác nhận rằng mình mắc bệnh; Thứ hai, loại né tránh chăm sóc y tế: quá sợ phát hiện bệnh nặng nên tránh đi khám bệnh.

Theo đó, nhiều yếu tố có thể góp phần hình thành rối loạn lo âu bệnh tật. "Những người từng trải qua mất mát, bạo hành tinh thần, gia đình căng thẳng hoặc có người thân mắc bệnh nặng dễ hình thành lo âu sức khỏe kéo dài.

Chuyên gia chia sẻ thông tin khoa học về chứng rối loạn lo âu bệnh tật.

Trường hợp khác là những người hướng nội, cầu toàn, hay suy nghĩ, nhạy cảm với cảm giác cơ thể có nguy cơ mắc cao hơn.Những người có tiền sử lo âu, trầm cảm hoặc gia đình có người mắc các rối loạn tâm thần liên quan sẽ dễ bị ảnh hưởng hơn"- các chuyên gia của Viện Sức khỏe Tâm thần cho hay.

Cùng đó, chuyên gia cũng cảnh báo, việc tìm kiếm quá mức thông tin bệnh tật trên internet có thể khiến nỗi lo bị khuếch đại. Nhiều người đọc các triệu chứng trên mạng rồi quy kết bản thân mắc bệnh nặng, từ đó hình thành vòng xoáy lo âu kéo dài.