Bàn giải pháp nâng cao khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp

Dư nợ toàn nền kinh tế đã đạt gần 20,3 triệu tỷ đồng

Phát biểu khai mạc, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, buổi làm việc này tiếp nối các đợt làm việc mà Thường trực Chính phủ đã chủ trì trong thời gian qua liên quan đến thị trường tiền tệ, thị trường vốn và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Các nội dung trao đổi tập trung vào vấn đề cung ứng vốn cho nền kinh tế, lắng nghe những khó khăn, vướng mắc của các doanh nghiệp, lắng nghe những kiến nghị, giải pháp và có những đóng góp cho sự phát triển chung.

Theo Phó Thủ tướng, nền kinh tế đất nước đang trong giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ, nhu cầu vốn rất cao. Hiện nay, Chính phủ đang chỉ đạo các bộ, ngành rất quyết liệt trong việc triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp để phát triển thị trường vốn. NHNN cũng đã trình Quốc hội và Quốc hội cũng đã thảo luận về sửa đổi, bổ sung Luật Ngân hàng Nhà nước, Luật các tổ chức tín dụng và Luật Phòng chống rửa tiền. Phó Thủ tướng hy vọng, sắp tới cùng với việc tháo gỡ nhiều điểm nghẽn liên quan đến thị trường vốn, cộng với việc nâng hạng thị trường chứng khoán và việc tháo gỡ liên quan đến quản lý tài sản bảo đảm, thị trường vốn sẽ có những phát triển tốt hơn trong thời gian tới.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng phát biểu khai mạc buổi làm việc

Trong khi thị trường vốn và các kênh huy động vốn trung và dài hạn đang tiếp tục hoàn thiện, tín dụng ngân hàng vẫn là một trong những kênh cung ứng vốn chủ lực cho nền kinh tế. Phó Thủ tướng đánh giá cao nỗ lực của NHNN và hệ thống các tổ chức tín dụng trong việc đáp ứng nhu cầu vốn cho nền kinh tế thời gian qua. Đồng thời, Phó Thủ tướng khẳng định, việc khơi thông dòng vốn tín dụng, nâng cao khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp có ý nghĩa rất quan trọng đối với đầu tư, sản xuất kinh doanh và tăng trưởng.

Thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt nhiều giải pháp để hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn tín dụng như: điều hành tăng trưởng tín dụng linh hoạt hơn, triển khai các chương trình tín dụng đối với những ngành lĩnh vực ưu tiên, các dự án lớn, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và kết nối ngân hàng - doanh nghiệp. Tuy nhiên, trong bối cảnh tình hình thế giới có nhiều yếu tố phức tạp, khó lường, nhất là xung đột Trung Đông làm tăng chi phí đầu vào của các doanh nghiệp, dẫn đến hoạt động của doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn, thách thức, cần phải có sự hỗ trợ từ Chính phủ và các cấp, các ngành.

Với tinh thần lắng nghe, đồng hành và tháo gỡ khó khăn, Phó Thủ tướng đề nghị các Hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp tập trung phản ánh những khó khăn, vướng mắc thực chất, những trường hợp cụ thể đang phát sinh tại doanh nghiệp, nêu rõ nguyên nhân tác động và đề xuất giải pháp cụ thể, khả thi.

Báo cáo tại buổi làm việc, Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, thời gian qua, đồng hành cùng người dân và doanh nghiệp Việt Nam, với vai trò huyết mạch cung ứng nguồn vốn cho nền kinh tế, NHNN cùng với toàn ngành Ngân hàng đã không ngừng đổi mới, cải cách, đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ và triển khai đồng bộ nhiều cơ chế, chính sách tiền tệ, tín dụng nhằm tháo gỡ khó khăn, khơi thông nguồn lực, tăng cường tiếp cận tín dụng cho người dân, doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững.

Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh phát biểu tại buổi làm việc

NHNN thường xuyên rà soát, hoàn thiện thể chế về hoạt động tiền tệ và ngân hàng theo tinh thần Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, thuận lợi trong điều hành CSTT và hoạt động ngân hàng. Phó Thống đốc cho biết, NHNN đã trình Quốc hội phê duyệt sửa đổi, bổ sung 03 luật quan trọng là Luật NHNN, Luật Phòng chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động ngân hàng và đảm bảo an toàn hệ thống; Bổ sung các quy định mở rộng cấp tín dụng bằng phương tiện điện tử, nâng khoản cho vay, cho thuê tài chính có giá trị nhỏ khách hàng không cần chứng minh phương án sử dụng vốn; ban hành cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng; Bổ sung các quy định mở rộng danh mục tài sản cho thuê tài chính là phần mềm, quyền khai thác, tài sản trí tuệ, dữ liệu, phù hợp với chỉ đạo của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân; Kịp thời sửa đổi quy định về giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp triển khai các công trình, dự án quy mô lớn, trọng điểm quốc gia góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số.

Từ đầu năm đến nay, trong bối cảnh nhiều áp lực về nguồn vốn huy động, NHNN tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành và đã có nhiều văn bản chỉ đạo các TCTD ổn định lãi suất, tiết giảm chi phí, tăng cường chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin, đơn giản hóa thủ tục, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng. Đồng thời, NHNN đã điều hành linh hoạt, chủ động thị trường tiền tệ, tỷ giá, ngoại hối, tạo môi trường ổn định, thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh, xuất nhập khẩu, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

Ông Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng phát biểu tại buổi làm việc

Về điều hành tín dụng, Phó Thống đốc khẳng định, NHNN điều hành tín dụng phù hợp, kịp thời cung ứng nguồn vốn cho nền kinh tế. Vừa qua, để hỗ trợ doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực bất động sản có tính chất an sinh xã hội cũng như phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh, NHNN đã cho phép các NHTM không tính dư nợ tăng thêm so với cuối năm 2025 đối với doanh nghiệp vay vốn cho lĩnh vực nhà ở xã hội, bất động sản khu công nghiệp vào dư nợ tín dụng đối với lĩnh vực BĐS khi kiểm soát mức tăng trưởng tín dụng BĐS. Đồng thời, NHNN đang đề xuất Thủ tướng Chính phủ về giải pháp tín dụng ưu đãi đối với các doanh nghiệp phát triển nhà ở cho thuê.

Trên cơ sở đề nghị của một số Tập đoàn kinh tế lớn, UBND tỉnh, thành phố về một số cơ chế tín dụng cho các dự án quy mô lớn, trọng điểm, có tính chất lan tỏa, liên kết, thúc đẩy phát triển kinh tế vùng, địa phương, NHNN đã điều chỉnh một số quy định liên quan tỷ lệ đảm bảo an toàn nhằm hỗ trợ hoạt động tín dụng đáp ứng nhu cầu vốn của nền kinh tế như: nâng tỷ lệ tiền gửi Kho bạc Nhà nước được tính trong tỷ lệ LDR lên 50%, nâng tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng cho vay trung, dài hạn lên 40%. Các giải pháp trên đã góp phần thực hiện 35 dự án trọng điểm với tổng nhu cầu vốn khoảng 1,7 triệu tỷ đồng. Bên cạnh đó, NHNN đã xây dựng và chỉ đạo các NHTM triển khai Chương trình tín dụng với lãi suất ưu đãi cho DNNVV, các lĩnh vực ưu tiên, yêu cầu các NHTM phải công bố gói tín dụng ưu đãi này ngay từ tháng 8/2026.

Ngoài ra, NHNN đã kịp thời chỉ đạo TCTD thực hiện các giải pháp tín dụng đối với một số ngành, lĩnh vực, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, người dân tiếp cận nguồn vốn tín dụng. Từ đầu năm đến nay, ngoài Chỉ thị 01/CT-NHNN ngày 09/01/2026 của Thống đốc NHNN về các nhiệm vụ trọng tâm, NHNN đã có 12 văn bản chỉ đạo về tín dụng đối với các lĩnh vực xăng dầu, nông nghiệp, xuất khẩu, tiêu dùng, tín dụng xanh, triển khai Chương trình Mục tiêu quốc gia, giáo dục và đào tạo…; Tăng cường tài trợ vốn cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh theo chuỗi giá trị, chuỗi cung ứng, dữ liệu thanh toán, dòng tiền, yêu cầu TCTD linh hoạt các hình thức bảo đảm; ưu tiên nguồn vốn tín dụng cho DN tư nhân, nhất là DNNVV, DN công nghiệp hỗ trợ, khởi nghiệp sáng tạo vay để đầu tư máy móc, thiết bị, công nghệ mới, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số... Bên cạnh đó, NHNN tiếp tục triển khai các chương trình, chính sách tín dụng với lãi suất ưu đãi đối với một số ngành, lĩnh vực theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Đại diện các ngân hàng thương mại phát biểu tại buổi làm việc

Phó Thống đốc cho biết, công tác cắt giảm, đơn giản hoá TTHC, quy định kinh doanh, phân cấp trong giải quyết TTHC tiếp tục được ngành ngân hàng triển khai quyết liệt và thực chất. Đến ngày 31/7/2026, NHNN đã cắt giảm 01 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện (cung ứng dịch vụ ngoại hối của tổ chức không phải là TCTD), cắt giảm, đơn giản hóa 142 TTHC, phân cấp cho NHNN khu vực 37 TTHC, tạo thuận lợi cho TCTD, người dân, doanh nghiệp trong hoạt động ngân hàng.

Với việc triển khai đồng bộ các giải pháp thúc đẩy tín dụng, đến ngày 31/7/2026, dư nợ toàn nền kinh tế đạt gần 20,3 triệu tỷ đồng, tăng 8,98% so với cuối năm 2025. Trong đó, dư nợ tín dụng đối với doanh nghiệp đạt trên 10,7 triệu tỷ đồng, chiếm 53,4% dư nợ toàn nền kinh tế.

Cân bằng hỗ trợ tăng trưởng và đảm bảo ổn định vĩ mô

Theo Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh, mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng là yêu cầu không thể chậm trễ, là điều kiện tiên quyết để đưa nước ta trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhu cầu vốn cho tăng trưởng là rất lớn, đặc biệt nhu cầu vốn trung, dài hạn thực hiện các dự án, công trình trọng điểm quốc gia, trong khi huy động vốn của hệ thống TCTD chủ yếu là ngắn hạn và hiện tăng chậm hơn so với tăng trưởng tín dụng, phản ánh rủi ro mất cân đối kỳ hạn và rủi ro thanh khoản gia tăng trong hệ thống TCTD, đây là một trong những áp lực cho hệ thống ngân hàng. Hơn nữa, mặt bằng lãi suất chịu nhiều sức ép từ nhu cầu huy động vốn và áp lực lạm phát, việc cân bằng giữa hỗ trợ tăng trưởng và bảo đảm ổn định vĩ mô ngày càng khó khăn. Bên cạnh đó, việc mở rộng tín dụng đối với một số ngành, lĩnh vực có tiềm năng còn gặp khó khăn do sức chống chịu, năng lực tài chính và quản trị của doanh nghiệp còn hạn chế, thị trường tiêu thụ chưa phục hồi đồng đều, chi phí sản xuất còn cao, ảnh hưởng đến chất lượng tín dụng.

Trong bối cảnh đó, việc khơi thông và sử dụng hiệu quả các nguồn lực tài chính, trong đó có nguồn vốn tín dụng ngân hàng, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, vừa góp phần đáp ứng nhu cầu vốn cho nền kinh tế, vừa tạo điều kiện thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới theo chủ trương của Đảng và Nhà nước. Phó Thống đốc khẳng định, ngành Ngân hàng sẽ nỗ lực cao nhất để hỗ trợ nền kinh tế, tập trung triển khai quyết liệt các giải pháp nhằm thực hiện chỉ đạo của Bộ Chính trị, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về hiện đại hoá hệ thống ngân hàng và các tổ chức tín dụng, nâng cao chất lượng, hiệu quả tín dụng, giữ vững ổn định, an toàn hệ thống, tăng cường hơn nữa khả năng tiếp cận tín dụng cho người dân, doanh nghiệp; kịp thời phối hợp với các Bộ, ngành liên quan xử lý khó khăn, vướng mắc phát sinh trong hoạt động tín dụng, tín dụng đối với ngành, lĩnh vực.

Toàn cảnh buổi làm việc

Để tăng cường tiếp cận tín dụng, bên cạnh các giải pháp của ngành Ngân hàng, Phó Thống đốc đề nghị các Bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ 3 nhóm giải pháp tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Cụ thể, với nhóm giải pháp nhằm hỗ trợ nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, thúc đẩy cầu tín dụng, tháo gỡ căn bản các rào cản về thể chế, khơi thông và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực nhằm thúc đẩy các động lực tăng trưởng của nền kinh tế, nghiên cứu hoàn thiện các chính sách phát triển nội tại các ngành, lĩnh vực kinh tế theo hướng kiến tạo môi trường, nâng cao năng lực sản xuất...

Lãnh đạo NHNN đề xuất nhóm giải pháp nhằm hỗ trợ giảm áp lực vốn, nhất là vốn trung, dài hạn lên hệ thống ngân hàng như nghiên cứu hình thức bảo lãnh của Chính phủ cho các dự án đầu tư trọng điểm, quan trọng quốc gia trong phạm vi phù hợp với khung khổ quản lý an toàn nợ công, nợ nước ngoài quốc gia; Quyết liệt giải ngân vốn đầu tư công năm 2026, tập trung vào các dự án quan trọng quốc gia và hạ tầng trọng điểm...; Nhóm giải pháp nhằm hỗ trợ nâng cao khả năng tiếp cận vốn trong một số ngành, lĩnh vực: tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về nhà ở, thị trường bất động sản, tiếp tục rà soát, hoàn thiện Luật Hỗ trợ DNNVV (sửa đổi)...

Phó Thống đốc cho rằng, việc triển khai đồng bộ các giải pháp của ngành Ngân hàng cùng các nhóm giải pháp nêu trên, kết hợp với nội lực và sự sáng tạo của mỗi doanh nghiệp, doanh nhân sẽ giúp khơi thông nguồn lực, tạo ra động lực mới quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, hỗ trợ tích cực cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số cho giai đoạn 2026-2030.

Buổi làm việc đã lắng nghe các ý kiến trao đổi, chia sẻ từ các Hiệp hội, doanh nghiệp, các địa phương và các tổ chức tín dụng. Các ý kiến phát biểu cho thấy, tháo gỡ khó khăn trong tiếp cận tín dụng cần được thực hiện đồng bộ từ cả phía cơ quan quản lý, tổ chức tín dụng và doanh nghiệp, không chỉ tháo gỡ điểm nghẽn từ phía ngân hàng mà cần giải quyết đồng bộ các nguyên nhân từ cơ chế, chính sách, thủ tục đến năng lực nội tại của doanh nghiệp, qua đó tạo môi trường thuận lợi để dòng vốn tín dụng thực sự trở thành động lực hỗ trợ sản xuất, kinh doanh, thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế - xã hội.