Cận cảnh kiến trúc độc đáo kinh thành cổ Lam Kinh

Lam Kinh rộng khoảng 200 ha, là nơi anh hùng dân tộc Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa chống quân Minh xâm lược.

Lam Kinh là trung tâm thờ cúng tổ tiên, nơi an nghỉ của các vua và hoàng hậu triều Lê, với hệ thống điện miếu, lăng tẩm quy mô lớn.

Trục chính dẫn vào hoàng thành băng qua sông Ngọc – con sông đào bắt nguồn từ Tây Hồ, uốn lượn trước thành và chính điện. Theo sách Hoàng Việt dư địa chí, nước sông trong vắt, đáy có nhiều sỏi tròn đẹp. Đây được xem là một trong những giếng cổ lớn nhất Việt Nam hiện nay, thu hút đông đảo du khách tham quan, chụp ảnh.

Bắc qua sông Ngọc là Tiên Loan Kiều (còn gọi là Cầu Bạch), cây cầu đá hình cánh cung nằm trên trục thần đạo dẫn vào trung tâm chính điện. Qua cầu khoảng 50 m là giếng cổ từng được thả sen, nước trong xanh quanh năm không cạn, bờ Bắc lát bậc đá, xưa kia dùng để cung cấp nước cho điện Lam Kinh.

Du khách tham quan nuốn vào khu chính điện, du khách phải đi qua Ngọ môn gồm ba gian.

Với hệ thống cửa, nền và cột đá lớn, trong đó bốn cột trung tâm có đường kính chân cột lên tới 78 cm. Không gian Lam Kinh vẫn lưu giữ nét đặc trưng của làng quê Việt với hình ảnh “cây đa, giếng nước, sân đình”.

Bên phải sân rồng là cây đa thị hàng trăm năm tuổi, thân cây lớn đến mức cả chục người ôm mới xuể.

Sân rồng (sân chầu) trải rộng hơn 3.500 m², nối liền Ngọ môn với chính điện và hai dãy tả vu – hữu vu.

Bên góc sân rồng là dòng chữ "Phát huy hào khí Lam Sơn, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Chính điện Lam Kinh được bố trí theo hình chữ “công”, gồm ba tòa lớn: Quang Đức, Sùng Hiếu và Diên Khánh.

Đây là công trình kiến trúc gỗ quy mô, được chạm trổ, điêu khắc tỉ mỉ đến từng chi tiết.

Hệ thống cột cái có đường kính lên đến 62 cm tạo nên một Lam Kinh uy nghi, trầm mặc.

Phía sau chính điện là Thái miếu Lam Kinh gồm 9 tòa thờ các vua và hoàng thái hậu nhà Lê, hiện mới có 5 tòa được phục dựng.

Tòa miếu số 3 thờ Minh Tông Hoàng Đế, Hiếu Tông Hoàng Đế và Trang Tông Dụ Hoàng Đế.

Hình ảnh rồng xuất hiện trên mỗi tòa miếu tại Lam Kinh.

Toàn bộ khu di tích được quy hoạch hài hòa theo phong thủy cổ: phía bắc tựa núi Dầu, phía trước nhìn ra sông Chu với núi Chúa làm bình phong, hai bên là rừng Phú Lâm, núi Hương và núi Hàm Rồng che chắn.

Trao đổi với PLO, bà Bùi Ánh Tuyết, Phó Giám đốc Di tích Quốc gia đặc biệt Lam Kinh, cho biết mỗi năm di tích đón khoảng 300 ngàn lượt khách tham quan.

"Đặc biệt vào mỗi dịp lễ tết, mỗi ngày có hàng chục ngàn du khách tham quan, chiêm bái, vãn cảnh di tích", bà Tuyết chia sẻ.

Hình ảnh đoàn khách đến từ tỉnh Hưng Yên đang tham quan Di tích Quốc gia đặc biệt Lam Kinh ngày đầu năm 2026.

Năm 1962, Lam Kinh được xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia; đến năm 2012, tiếp tục được công nhận là Di tích quốc gia đặc biệt. Hằng năm, vào ngày 21 và 22 tháng 8 Âm lịch (giỗ Lê Lai và Lê Lợi), lễ hội Lam Kinh được tổ chức trọng thể, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn” của người dân xứ Thanh.

Bài&ảnh: ĐẶNG TRUNG