Cần chuyển hóa thành quả tăng trưởng kinh tế thành lợi ích thiết thực của người dân

 Quang cảnh phiên làm việc của Quốc hội sáng 31/10. Ảnh: Quốc hội

Sáng 31/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội. Nhiều đại biểu Quốc hội đã góp ý giải pháp căn cơ nhằm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Tạo điều kiện để thị trường chứng khoán trở thành kênh chủ lực cung ứng vốn

Để thực hiện mục tiêu tăng trưởng 10% trong năm 2027 và những năm tiếp theo, đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn ĐBQH Thành phố Hồ Chí Minh) đề nghị kiên trì thực hiện ba đột phá chiến lược về thể chế, hạ tầng và nguồn nhân lực chất lượng cao; phát huy tối đa ba động lực tăng trưởng truyền thống gồm đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu.

 Đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn ĐBQH Thành phố Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận. Ảnh: Quốc hội

Đồng thời, Chính phủ và các địa phương cần có chương trình, kế hoạch cụ thể triển khai các động lực tăng trưởng mới đã được Quốc hội thể chế hóa, như khu kinh tế đặc biệt, trung tâm tài chính quốc tế, khu thương mại tự do, khu phi thuế quan, trung tâm logistics và công nghiệp văn hóa.

Đại biểu cũng nhấn mạnh yêu cầu giải quyết bài toán cấu trúc vốn của nền kinh tế, cân đối thời hạn và tính chất nguồn vốn với nhu cầu sử dụng, bảo đảm nguồn vốn đầu tư xã hội cho giai đoạn 2026-2030 mà không ảnh hưởng đến ổn định kinh tế vĩ mô.

Theo đó, cần tái cấu trúc thị trường tài chính, tạo điều kiện để thị trường chứng khoán trở thành kênh chủ lực cung ứng vốn cho nền kinh tế; sớm tăng vốn điều lệ cho các ngân hàng thương mại nhà nước để nâng cao năng lực tài chính, mở rộng tín dụng có định hướng. Đồng thời, xem xét tái cấp vốn cho các ngân hàng thương mại nhằm tăng nguồn vốn và góp phần kéo giảm lãi suất.

Khai thác hiệu quả tiềm năng kinh tế biển và bảo đảm nguồn lực phát triển địa phương

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Đoàn ĐBQH thành phố Hải Phòng) đề nghị Chính phủ quan tâm hai vấn đề nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng kinh tế biển và bảo đảm nguồn lực phát triển địa phương. Trong đó, cần quy hoạch kinh tế biển có sự lựa chọn, phân công và liên kết rõ ràng, phù hợp với tiềm năng, lợi thế của từng địa phương; tránh đầu tư trùng lặp, phân tán nguồn lực và khó hình thành các trung tâm có sức cạnh tranh quốc tế.

 Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Đoàn ĐBQH thành phố Hải Phòng) phát biểu thảo luận. Ảnh: Quốc hội

Đại biểu đề nghị Chính phủ rà soát, cập nhật hệ thống quy hoạch, bảo đảm thống nhất giữa quy hoạch tổng thể quốc gia, quy hoạch không gian biển, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh và quy hoạch ngành; xác định rõ các trung tâm động lực, chuỗi liên kết và công trình hạ tầng ưu tiên.

Cùng với đó, bảo đảm nguồn lực tương xứng với nhiệm vụ, duy trì động lực phát triển của địa phương; đồng thời, có cơ chế hỗ trợ phù hợp đối với các chương trình, dự án, đề án và nhiệm vụ đặc thù trong thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới…

Cần chuyển hóa thành quả tăng trưởng kinh tế thành lợi ích thiết thực của người dân

Cũng đề xuất các giải pháp thực hiện mục tiêu tăng trưởng trong năm 2027, đại biểu Lê Hữu Trí (Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa) cho rằng, vấn đề cần quan tâm không chỉ là tăng trưởng bao nhiêu phần trăm mà còn là tăng trưởng từ đâu, chất lượng và tính bền vững như thế nào; thành quả tăng trưởng được chuyển hóa thành thu nhập, việc làm, năng lực cạnh tranh và chất lượng cuộc sống của người dân ra sao?

 Đại biểu Lê Hữu Trí (Đoàn ĐBQH tỉnh Khánh Hòa) phát biểu thảo luận. Ảnh: Quốc hội

Đại biểu đề nghị Chính phủ quan tâm đánh giá đầy đủ tính khả thi và chất lượng của mục tiêu tăng trưởng. Theo báo cáo thẩm tra, GDP 9 tháng năm 2026 ước tăng 9,01%. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng cả năm từ 10% trở lên, quý IV cần tăng khoảng 12,5%, đặt ra thách thức rất lớn.

Đại biểu cho rằng, mục tiêu tăng trưởng cao phải đi liền với việc luận chứng đầy đủ về nguồn lực, năng lực hấp thụ vốn và hiệu quả sử dụng nguồn lực. Cần phân tích mức đóng góp của tiêu dùng trong nước, đầu tư công, đầu tư tư nhân, đầu tư nước ngoài, xuất khẩu và năng suất lao động để xác định những động lực đang dẫn dắt tăng trưởng và những lĩnh vực cần khơi thông.

Đại biểu đề nghị chuyển mạnh từ tăng trưởng theo quy mô sang tăng trưởng dựa trên năng suất, công nghệ và giá trị gia tăng trong nước. Xuất khẩu 9 tháng năm 2026 tăng 24,5%, vốn FDI thực hiện tăng 12,1%. Tuy nhiên, theo đại biểu, cần đánh giá sâu hơn hiệu quả thực chất đối với nền kinh tế trong nước, nhất là giá trị tạo ra tại Việt Nam, mức độ tham gia của doanh nghiệp nội địa vào chuỗi cung ứng, năng suất lao động, trình độ công nghệ và thu nhập của người lao động.

 Các đại biểu tham dự phiên họp. Ảnh: Quốc hội

Đại biểu lưu ý, nếu sản xuất, xuất khẩu tăng nhưng nguyên liệu, linh kiện và công nghệ vẫn phụ thuộc vào bên ngoài, doanh nghiệp Việt Nam chủ yếu thực hiện các công đoạn có giá trị gia tăng thấp thì khả năng lan tỏa của tăng trưởng còn hạn chế, nền kinh tế dễ bị tổn thương trước biến động bên ngoài.

Vì vậy, cần nâng cao năng lực doanh nghiệp trong nước, phát triển công nghiệp hỗ trợ, tăng tỷ lệ nội địa hóa hợp lý, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Đồng thời, có cơ chế khuyến khích doanh nghiệp FDI liên kết thực chất với doanh nghiệp Việt Nam; tạo điều kiện để khu vực kinh tế tư nhân tiếp cận bình đẳng hơn với đất đai, vốn, công nghệ và cơ hội tham gia các dự án lớn; giảm chi phí tuân thủ, tháo gỡ vướng mắc pháp lý và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp.

 Các đại biểu tham dự phiên họp. Ảnh: Quốc hội

Cùng với đó, Chính phủ cần có các giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư, khơi thông nguồn lực nhưng không đánh đổi ổn định kinh tế vĩ mô. Theo báo cáo thẩm tra, giải ngân vốn đầu tư công 9 tháng năm 2026 đạt 62,9% kế hoạch; đại biểu cho rằng, cần đánh giá thực chất chất lượng giải ngân, tiến độ hoàn thành và khả năng chuyển hóa vốn đầu tư thành năng lực sản xuất, hạ tầng và dịch vụ công.

Để đáp ứng nhu cầu vốn dài hạn cho sản xuất, công nghệ, năng lượng, logistics và hạ tầng, đại biểu đề nghị phát triển thực chất thị trường vốn, nâng cao tính minh bạch và kỷ luật của thị trường trái phiếu doanh nghiệp, mở rộng các kênh huy động vốn trung và dài hạn; đồng thời kiểm soát chất lượng tín dụng và rủi ro trong các lĩnh vực có mức độ liên thông cao như ngân hàng, trái phiếu, bất động sản.

Đại biểu nhấn mạnh, tăng trưởng nhanh nhưng sử dụng vốn kém hiệu quả, chi phí vốn cao, rủi ro tài chính tích tụ hoặc thiếu năng lượng cho sản xuất thì không thể coi là tăng trưởng bền vững.

Ngoài ra, đại biểu Lê Hữu Trí cho rằng, cần chuyển hóa thành quả tăng trưởng thành lợi ích thiết thực của người dân. Theo đại biểu, tăng trưởng kinh tế cuối cùng phải tạo ra việc làm tốt hơn, thu nhập cao hơn, cơ hội phát triển rộng mở hơn và chất lượng cuộc sống ngày càng được nâng cao.