Cạnh tranh trên thị trường xe điện: Châu Âu quyết định 'phòng thủ'
Ủy ban châu Âu đã có một bước đi mới hướng tới quyết định tăng thuế hải quan đối với xe điện sản xuất tại Trung Quốc trong ít nhất 5 năm, trong đó, thuế nhập khẩu có thể tăng lên đến 36,3%.
![Mẫu xe điện của nhà sản xuất xe điện Trung Quốc BYD được trưng bày tại Budapest, Hungary. Ảnh: THX/TTXVN](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w700_r1/2024_08_23_324_49974847/a0ca76302f7fc6219f6e.jpg)
Mẫu xe điện của nhà sản xuất xe điện Trung Quốc BYD được trưng bày tại Budapest, Hungary. Ảnh: THX/TTXVN
Báo Les Echos nhận định, trong cuộc chiến về thuế quan xe điện với Trung Quốc, Ủy ban châu Âu (EC) có những bước đi không hẳn là quyết đoán, mà ngược lại có vẻ bị “giằng xé” giữa việc cần quyết đoán hành động và nỗi lo ngại bị chỉ trích là đang cố tình nhắm vào thị trường nguồn cung lớn nhất châu Á, nơi luôn sẵn sàng và thực tế đã nhanh chóng có những hành động trả đũa đối với châu Âu.
Sau quyết định tăng thuế hải quan tạm thời đối với xe điện nhập khẩu được sản xuất tại Trung Quốc công bố ngày 4/7/2024, gần 1,5 tháng sau, ngày 20/8, Brussels đã có một bước đi mới hướng tới việc áp dụng dứt khoát biện pháp “phòng thủ thương mại” với ngành công nghiệp ô tô nội khối trước sự cạnh tranh ồ ạt của xe ô tô điện Trung Quốc.
EC, cơ quan tiến hành điều tra các hành vi cạnh tranh không lành mạnh trong mô hình trợ cấp của Trung Quốc từ tháng 10/2023, đang đề xuất một cách tiếp cận khác biệt. Nhập khẩu xe điện được sản xuất bởi các công ty “có thiện chí”, tức là các doanh nghiệp hợp tác với các cơ quan chức năng châu Âu, sẽ phải chịu mức thuế hải quan tăng 21,3%, trong khi các công ty bị cho là không minh bạch sẽ bị áp mức thuế 36,3%.
Như vậy, xe điện của tập đoàn BYD sẽ phải chịu mức thuế hải quan là 17%. Geely, đối tác của nhiều nhà sản xuất châu Âu, phải trả khoản phí 19,3% tại biên giới. Thuế sẽ tăng lên 36,3% đối với gã khổng lồ SAIC. Các xe Tesla sản xuất tại Trung Quốc sẽ bị tính thuế 9%. Các khoản thuế quan này sẽ được cộng vào mức 10% đã có hiệu lực.
Chuyên gia Elvire Fabry, nhà nghiên cứu cấp cao tại Viện Jacques Delors, chuyên về địa chính trị và thương mại, đồng thời là báo cáo viên của nhóm công tác về quan hệ EU-Trung Quốc, đánh giá: “EC đang gửi đi một tín hiệu chính trị. Một mặt, họ đang mang lại không gian thở cho các nhà sản xuất châu Âu. Mặt khác, với cách tiếp cận dần dần và có hiệu chỉnh này, họ đang cố gắng khắc phục tình trạng bóp méo cạnh tranh mà không đóng cửa với khả năng tiếp cận thị trường châu Âu. Xe điện là "phòng thí nghiệm" để điều chỉnh chiến lược thương mại của châu Âu trước tình trạng sản xuất quá mức của Trung Quốc. Điều này có thể sẽ mở rộng trong nhiều lĩnh vực công nghiệp khác”.
Chính phủ Trung Quốc và các doanh nghiệp liên quan hiện có 10 ngày để đưa ra các quan điểm phản biện với những tuyên bố mới nhất của EC. Các mức thuế hải quan trên, trước khi được áp dụng với thời hạn 5 năm, phải được các quốc gia thành viên EU bỏ phiếu thông qua trước ngày 30/10/2024.
Thật khó nói trước về kết quả của cuộc bỏ phiếu này, bởi Đức không muốn áp dụng những vũ khí thương mại có tính "sát thương" cao như vậy. Berlin luôn lo ngại biện pháp mạnh của EC sẽ làm ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu của ngành công nghiệp ô tô của nước này nếu như Bắc Kinh quyết định trả đũa. Thực tế, Chính phủ Trung Quốc đã không ít lần đe dọa về một “cuộc chiến thương mại toàn diện”. Các nhà chức trách Trung Quốc lên tiếng phàn nàn rằng EU đã đưa một quyết định mang tính “bảo hộ” và nhấn mạnh về các phản ứng có thể xảy ra – gồm tăng thuế hải quan trong lĩnh vực ô tô hoặc các lĩnh vực khác, như thịt lợn hoặc các sản phẩm từ sữa, kiểm soát và hạn chế xuất khẩu.