Chiến khu Ngọc Thanh - địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng

Anh Trần Văn Công, Tổ trưởng Tổ dân phố Thanh Lộc giới thiệu các địa điểm trong Khu di tích Chiến khu Ngọc Thanh.

Ngọc Thanh có vị trí chiến lược với địa hình đồi núi, rừng cây hiểm trở, thuận lợi xây dựng căn cứ, trú quân, cất giấu kho tàng và bảo đảm an toàn cho hoạt động cách mạng. Từ năm 1941, nơi đây được Trung ương Đảng lựa chọn làm an toàn khu dự bị. Tháng 4/1945, Ban Cán sự Đảng tỉnh Phúc Yên chọn Ngọc Thanh và Cao Minh xây dựng khu căn cứ cách mạng của tỉnh. Các tổ chức Việt Minh, đoàn thể cứu quốc và lực lượng tự vệ nhanh chóng được hình thành. Nhân dân vừa sản xuất, vừa tham gia bảo vệ cán bộ, xây dựng lực lượng cách mạng.

Sau Cách mạng tháng Tám, Ngọc Thanh tiếp tục trở thành địa bàn quan trọng của Chiến khu I, thuộc Liên khu Việt Bắc. Nhiều cơ quan Trung ương, tỉnh Phúc Yên và các đơn vị bộ đội chủ lực về đây hoạt động. Nhân dân che giấu, nuôi dưỡng, bảo vệ cán bộ, vận chuyển lương thực, vũ khí phục vụ kháng chiến. Tại đây có Kho bạc Nhà nước, Trạm quân y dược, Kho quân lương, Xưởng quân khí. Đặc biệt, chiến thắng Bốt Thằn Lằn năm 1950 ghi dấu sự phối hợp chiến đấu, phục vụ chiến dịch của quân và dân Ngọc Thanh.

Trải qua thời gian, những dấu tích của Chiến khu Ngọc Thanh trở thành nguồn tư liệu quý để giáo dục truyền thống cho thế hệ hôm nay. Vì vậy, bảo tồn di tích không chỉ dừng ở việc giữ gìn hiện vật, địa điểm lịch sử mà còn phải làm cho những câu chuyện về một thời kháng chiến được tiếp tục kể lại, giúp người dân, nhất là thế hệ trẻ hiểu hơn về giá trị của quê hương.

Trao đổi về công tác bảo tồn và phát huy giá trị di tích, đồng chí Nguyễn Quang Vũ - Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội phường Xuân Hòa cho biết:Cùng với đẩy mạnh tuyên truyền, giới thiệu lịch sử di tích, địa phương phối hợp với các đơn vị liên quan quản lý, bảo vệ các điểm di tích, giữ gìn cảnh quan và từng bước khai thác giá trị di tích, gắn giáo dục truyền thống với bảo tồn, phát triển du lịch.

Theo kế hoạch bảo tồn và phát huy giá trị di tích, Chiến khu Ngọc Thanh có 6 điểm di tích chính gồm: Kho bạc Nhà nước, Trạm quân y dược, Xưởng quân khí, Kho quân lương, Đại bản doanh của chiến khu và Bốt Thằn Lằn. Cùng với đó là Đình Thanh Lộc - di tích có ý nghĩa lịch sử liên quan. Việc lập quy hoạch, cắm mốc giới, khoanh vùng bảo vệ, đặt biển chỉ dẫn và giới thiệu các điểm di tích được địa phương xác định là nhiệm vụ trọng tâm.

Ông Ngô Văn Khải ở Tổ dân phố Thanh Lộc cho biết: Tôi sống ở đây đã lâu nên hiểu và trân trọng giá trị của khu di tích. Đây là nơi gắn với lịch sử đấu tranh của cha ông. Chúng tôi luôn mong muốn di tích được gìn giữ và phát huy giá trị. Quan trọng hơn là làm sao để con cháu hiểu được nơi mình đang sống từng có những đóng góp to lớn cho công cuộc cách mạng. Có như vậy, truyền thống mới được gìn giữ và tiếp nối.

“Tổ dân phố cũng vận động các hộ dân cùng tham gia, bởi di tích nằm ngay trong không gian sinh sống của cộng đồng nên người dân là lực lượng gần nhất và thường xuyên nhất trong việc giữ gìn môi trường, bảo vệ cảnh quan. Mỗi việc làm đều góp phần gìn giữ giá trị của di tích” - anh Trần Văn Công, Tổ trưởng Tổ dân phố Thanh Lộc chia sẻ.

Bảo tồn và phát huy giá trị di tích Chiến khu Ngọc Thanh không chỉ là gìn giữ những dấu tích lịch sử mà còn tạo dựng không gian giáo dục truyền thống, giúp thế hệ hôm nay hiểu hơn về những đóng góp, hy sinh của cha ông. Theo kế hoạch của tỉnh, công tác tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu về di tích được thực hiện thông qua xây dựng bảng giới thiệu, biên soạn, xuất bản các ấn phẩm; đồng thời đẩy mạnh xã hội hóa, huy động nguồn lực phát triển du lịch gắn với bảo tồn di sản. Cùng với bảo vệ hiện trạng, việc lưu giữ tư liệu, ký ức về Chiến khu Ngọc Thanh như sưu tầm hiện vật, ghi chép hồi ký, hồi ức của các nhân chứng; xây dựng hệ thống dữ liệu và từng bước số hóa dữ liệu về chiến khu và các di sản văn hóa liên quan cũng được xác định là nhiệm vụ trọng tâm cần thực hiện trong thời gian tới.

Chiến khu Ngọc Thanh đã trở thành địa chỉ để tìm về lịch sử, bồi đắp niềm tự hào và truyền thống yêu nước. Giữ gìn di tích cũng là gìn giữ ký ức, những giá trị tinh thần được hun đúc qua đấu tranh, để mốc son cách mạng tiếp tục được trao truyền cho các thế hệ mai sau.