Chung kết và trao giải Cuộc thi 'Thiết kế Thiết kế trang phục từ cảm hứng Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Khoa phục Việt Nam'

Cuộc thi “Thiết kế trang phục từ cảm hứng Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Khoa phục Việt Nam” là một trong những hoạt động hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám, trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076–2026). Sau ba tháng phát động, cuộc thi thu hút hơn 100 tác phẩm của sinh viên các ngành thiết kế, mỹ thuật, thời trang đến từ nhiều trường đại học trên cả nước cùng các nhà thiết kế trẻ có niềm yêu thích với di sản văn hóa Việt Nam.

Từ hơn 100 tác phẩm, Ban Giám khảo đã lựa chọn 30 thiết kế xuất sắc để trưng bày tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Trong đó, 15 tác phẩm tiêu biểu nhất được vào vòng chung kết. Các thiết kế khai thác nhiều chất liệu và kỹ thuật như lụa, tơ tằm, voan, thêu tay, in chàm,… kết hợp trang phục chính với các phụ kiện như khăn, mũ.

15 tác phẩm tiêu biểu nhất được lọt vào vòng chung kết.

Đặc biệt cuộc thi gây ấn tượng ở cách các thí sinh tiếp cận những giá trị gắn với Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Từ văn hóa khoa cử, hình ảnh người học trò, trang phục truyền thống đến hoa văn trên bia Tiến sĩ, những yếu tố mang dấu ấn lịch sử được chuyển hóa thành chất liệu sáng tạo trong thời trang đương đại.

Phát biểu khai mạc, Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám Đường Ngọc Hà, Phó Trưởng Ban Tổ chức cuộc thi cho biết: “Cuộc thi ‘Thiết kế trang phục từ cảm hứng Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Khoa phục Việt Nam’ là minh chứng cho tinh thần đưa di sản thành trở thành nguồn cảm hứng, nguồn lực sáng tạo và một phần của hệ sinh thái công nghiệp văn hóa. Thông qua ngôn ngữ thời trang, các thí sinh đã tìm tòi, nghiên cứu và chuyển hóa những chất liệu văn hóa, kiến trúc và biểu tượng, tinh thần của Văn Miếu - Quốc Tử Giám thành những thiết kế giàu cảm xúc mang hơi thở đương đại”.

Bà Đường Ngọc Hà, Phó Trưởng Ban Tổ chức cuộc thi phát biểu khai mạc.

Theo nhà thiết kế Quang Hòa, thành viên Ban Giám khảo, các tác phẩm lọt vào vòng chung kết cho thấy sự tìm hiểu nghiêm túc của thí sinh về văn hóa khoa cử, đồng thời thể hiện khả năng kết hợp sáng tạo giữa những giá trị truyền thống với nhịp sống đương đại. Mỗi thiết kế mang một góc nhìn riêng, góp phần mở rộng cách tiếp cận với trang phục khoa cử bằng ngôn ngữ thời trang mới.

Nhà thiết kế Quang Hòa, thành viên Ban Giám khảo phát biểu tại sự kiện.

Tại đêm chung kết, tác phẩm “Văn uyên” của tác giả Nguyễn Thùy Linh đã giành giải thưởng cao nhất “Tinh thần Văn hiến”. Lấy cảm hứng từ Nho học, thiết kế “Văn uyên” khai thác hình ảnh người học trò như một ẩn dụ cho hành trình chinh phục tri thức. Hình ảnh này được chuyển hóa thông qua sự thay đổi về tỷ lệ cấu trúc, lớp lang chất liệu và chuyển động của trang phục.

Tác phẩm "Văn uyên" của tác giả Nguyễn Thùy Linh.

Đồng thời, tác phẩm "Văn uyên" kế thừa, đồng thời tái cấu trúc một số yếu tố của trang phục truyền thống và văn hóa khoa cử Việt Nam, trong đó có áo giao lĩnh với cấu trúc nhiều lớp và tay áo rộng. Những đặc điểm này được phóng đại, biến đổi để phù hợp với tinh thần thời trang trình diễn. Họa tiết, hoa văn trên bia Tiến sĩ cũng được cách điệu, phân tán trên bề mặt trang phục, gợi liên tưởng đến sự lan tỏa của tri thức từ không gian lịch sử đến cơ thể đương đại.

Theo tác giả Nguyễn Linh Chi, tác phẩm "Văn Uyên" được lấy cảm hứng từ 2 câu thơ của Khổng Tử: "Học nhi thời tập chi, bất diệc duyệt hồ" (Học mà thường xuyên ôn tập và thực hành, chẳng phải vui lắm sao?).

Bên cạnh giải “Tinh thần Văn hiến”, cuộc thi trao các hạng mục “Mạch nguồn di sản”, “Diễn giải đương đại”, “Khơi nguồn sáng tạo”, Giải Bình chọn online và 8 giải Khuyến khích.

Từ không gian từng gắn với việc đào tạo, bồi dưỡng nhân tài, Văn Miếu - Quốc Tử Giám tiếp tục được mở rộng vai trò trong đời sống đương đại, trở thành nguồn cảm hứng cho các hoạt động sáng tạo. Cuộc thi “Khoa phục Việt Nam” góp phần mở ra một cách tiếp cận mới với di sản. Không chỉ dừng ở việc bảo tồn những giá trị lịch sử, di sản còn tiếp tục chuyển hóa các giá trị thành nguồn lực cho sáng tạo, phát triển công nghiệp văn hóa.