Công an TPHCM: Nâng cao chất lượng giáo dục đối với người cai nghiện ma túy

Chú trọng công tác quản lý

Sự kiện ngày 23/10 tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 6 là một minh chứng cụ thể cho hướng đi đúng đắn này. Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (PC04) phối hợp với Phòng Công tác chính trị và Phòng Cảnh sát cơ động tổ chức Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng hướng dẫn đội ngũ, trật tự nội vụ và rèn luyện thể chất cho cán bộ trực tiếp làm công tác cai nghiện tại 6 Cơ sở cai nghiện công lập do Công an TPHCM quản lý.

Hoạt động này không đơn thuần là một buổi tập huấn nghiệp vụ mà còn thể hiện tầm nhìn chiến lược: muốn nâng cao chất lượng giáo dục, rèn luyện người cai nghiện thì trước hết phải nâng cao năng lực, kỹ năng của đội ngũ cán bộ trực tiếp làm công tác này. Hiện nay, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy đang quản lý gần 6.000 người tại 6 cơ sở cai nghiện. Đây là con số không nhỏ, đặt ra nhiều thách thức về bảo đảm an ninh, an toàn, duy trì nền nếp sinh hoạt và tổ chức các hoạt động giáo dục, phục hồi.

Thượng tá Sơn Ngọc Lành, Phó trưởng Phòng Công tác chính trị CATP

Mỗi người cai nghiện có đặc điểm tâm lý, thể trạng và mức độ phục hồi khác nhau. Do đó, công tác quản lý, giáo dục không thể áp dụng máy móc mà phải khoa học, linh hoạt, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Chương trình tập huấn đã tập trung trang bị cho cán bộ các kỹ năng tổ chức nghi lễ chào cờ Tổ quốc, hướng dẫn đội ngũ, duy trì trật tự nội vụ và tổ chức rèn luyện thể chất. Đây là những nội dung tưởng chừng giản dị nhưng lại có ý nghĩa giáo dục sâu sắc.

Việc duy trì nghi lễ chào cờ không chỉ là thủ tục hành chính mà còn là hoạt động giáo dục lòng yêu nước, ý thức tổ chức kỷ luật, tinh thần tập thể và tác phong nghiêm túc. Đối với người cai nghiện, những hoạt động này giúp họ từng bước tái lập nền nếp sinh hoạt, học cách tôn trọng tập thể, tuân thủ quy định và hình thành thói quen tự giác. Hoạt động trật tự nội vụ giúp họ rèn luyện tính ngăn nắp, giữ gìn vệ sinh, ý thức tự quản và trách nhiệm với môi trường sống chung.

Trong khi đó, các hoạt động thể dục, thể thao góp phần nâng cao thể lực, cải thiện sức khỏe, giải tỏa căng thẳng, rèn luyện ý chí và tạo dựng đời sống tinh thần tích cực. Điều đáng ghi nhận là các nội dung tập huấn được nghiên cứu, vận dụng phù hợp với điều kiện thực tế tại các cơ sở, bảo đảm yêu cầu giáo dục, động viên, khuyến khích tính tự giác, đồng thời chú trọng sức khỏe, thể trạng và khả năng tiếp thu của người cai nghiện. Đây chính là biểu hiện của phương pháp giáo dục nhân văn, khoa học, lấy con người làm trung tâm.

Phát biểu tại hội nghị, Thượng tá Sơn Ngọc Lành (Phó Trưởng phòng Công tác chính trị) nhấn mạnh, ý nghĩa của việc đổi mới phương pháp giáo dục, rèn luyện người cai nghiện, trong đó xác định việc nâng cao năng lực hướng dẫn của đội ngũ cán bộ là yếu tố quan trọng quyết định chất lượng triển khai tại cơ sở. Theo đó, mục tiêu không đơn thuần là giúp cán bộ thực hiện thành thạo các động tác mà quan trọng hơn là trang bị phương pháp tổ chức, truyền đạt và duy trì hoạt động rèn luyện một cách khoa học, thống nhất, phù hợp với đặc điểm của người cai nghiện.

Các đại biểu tham gia hội nghị

Mỗi cán bộ phải thực sự phát huy vai trò của người quản lý, người hướng dẫn, đồng hành và động viên người cai nghiện trong quá trình thay đổi nhận thức, hành vi, hình thành những thói quen tích cực. Quan điểm này hoàn toàn phù hợp với thực tiễn công tác cai nghiện: quá trình phục hồi không chỉ được đánh giá qua kết quả điều trị mà còn thể hiện ở những chuyển biến cụ thể trong sinh hoạt và hành vi hằng ngày.

Một người từng sống thiếu nền nếp nay biết tự giác sắp xếp nơi ở gọn gàng; một người có thể trạng suy giảm dần hình thành thói quen vận động, rèn luyện sức khỏe; hay một người từng thiếu ý thức kỷ luật nay biết tôn trọng quy định, quan tâm và có trách nhiệm hơn với tập thể, đó chính là những "hạt giống" của sự phục hồi bền vững.

Những thay đổi dù nhỏ nhưng được duy trì bền bỉ chính là nền tảng quan trọng để người cai nghiện từng bước phục hồi hành vi, nhân cách, củng cố nghị lực, chuẩn bị những điều kiện cần thiết trước khi trở về với gia đình và cộng đồng. Điều này cho thấy, công tác cai nghiện đang được tiếp cận theo hướng toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa quản lý với giáo dục, giữa điều trị với phục hồi, giữa kỷ luật với động viên, giúp đỡ.

Đây cũng là nội dung cụ thể hóa Thông tư số 79/2026/TT-BCA của Bộ Công an về giáo dục, tư vấn, phục hồi hành vi, nhân cách cho người cai nghiện; tăng cường sự phối hợp, phát huy thế mạnh chuyên môn giữa các đơn vị nghiệp vụ Công an TPHCM.

Tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng cho cán bộ làm công tác cai nghiện

Những bước chuyển mình quan trọng

Hoạt động tập huấn còn gắn liền với tinh thần Nghị quyết số 02-NQ/TU ngày 12/12/2025 của Ban Chấp hành Đảng bộ Thành phố về nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm và tệ nạn ma túy, phấn đấu xây dựng TPHCM không ma túy vào năm 2030.

Trong bối cảnh đó, bên cạnh nhiệm vụ chủ động phòng ngừa, đấu tranh, triệt phá các đường dây, tổ chức tội phạm ma túy, việc nâng cao chất lượng cai nghiện, quản lý người nghiện và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng có vai trò quan trọng trong thực hiện đồng bộ các giải pháp giảm cung, giảm cầu và giảm tác hại của ma túy.

Bởi lẽ, xây dựng một Thành phố không ma túy không chỉ là ngăn chặn nguồn ma túy xâm nhập vào cộng đồng mà còn phải từng bước giảm số người nghiện, hạn chế nguy cơ tái nghiện, giúp những người từng lệ thuộc vào ma túy có cơ hội phục hồi, thay đổi bản thân, ổn định cuộc sống và trở thành những công dân có ích cho xã hội. Nếu chỉ tập trung đấu tranh, triệt phá mà không chăm lo tốt công tác cai nghiện, phục hồi thì mục tiêu "không ma túy" sẽ khó trở thành hiện thực bền vững.

Từ những hoạt động giáo dục, rèn luyện tưởng chừng giản dị trong từng cơ sở cai nghiện, Công an TPHCM đang từng bước hướng đến mục tiêu sâu xa hơn: không chỉ giúp người nghiện từ bỏ ma túy mà còn giúp họ thay đổi lối sống, phục hồi nhân cách, xây dựng ý thức trách nhiệm và đủ nghị lực để làm lại cuộc đời.

Việc chú trọng bồi dưỡng kỹ năng cho đội ngũ cán bộ làm công tác cai nghiện tiếp tục khẳng định quyết tâm của Công an TPHCM trong đổi mới, nâng cao chất lượng công tác cai nghiện theo hướng chuyên nghiệp, khoa học, nhân văn và hiệu quả. Đây là một trong những giải pháp thiết thực góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa tái nghiện, hạn chế nguy cơ phát sinh các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến ma túy, giữ vững an ninh, trật tự ngay từ cơ sở.

Có thể khẳng định, công tác cai nghiện ma túy tại TPHCM đang có những bước chuyển mình quan trọng về cả nhận thức và phương pháp. Từ việc coi trọng điều trị, cắt cơn, phục hồi sức khỏe đến việc đẩy mạnh giáo dục, rèn luyện hành vi, nhân cách, kỹ năng sống cho người cai nghiện, Công an TPHCM đã thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự nhân văn và tầm nhìn chiến lược.

Những kết quả bước đầu từ các lớp tập huấn, từ những hoạt động giáo dục thường xuyên tại các cơ sở cai nghiện sẽ là nền tảng để từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng TPHCM không ma túy vào năm 2030. Đó không chỉ là nhiệm vụ của riêng lực lượng Công an, mà còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và Nhân dân Thành phố, vì một môi trường sống an toàn, lành mạnh, văn minh, nghĩa tình.