Đại biểu Quốc hội đề nghị không để 'khoảng trống pháp lý' khi cắt giảm điều kiện kinh doanh

Toàn cảnh Phiên họp cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư. Ảnh: Cổng thông tin điện tử Quốc hội.

Chiều 5/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư.

Đa số đại biểu thống nhất với chủ trương đưa 58 ngành, nghề ra khỏi danh mục đầu tư kinh doanh có điều kiện nhằm tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng việc chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm cần được thực hiện theo lộ trình, có nguyên tắc và công cụ quản lý phù hợp để không tạo khoảng trống trong quản lý nhà nước.

Đại biểu Phan Thị Mỹ Dung (Tây Ninh) đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát toàn bộ danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện trên cơ sở một bộ tiêu chí thống nhất, khách quan thay vì chủ yếu dựa trên chỉ tiêu cắt giảm hoặc đề xuất của từng bộ, ngành.

Theo đại biểu, việc giữ lại hay đưa một ngành, nghề ra khỏi danh mục cần căn cứ vào mức độ ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng và môi trường; đồng thời đánh giá khả năng chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, mức độ đáp ứng của pháp luật chuyên ngành cũng như chi phí tuân thủ đối với doanh nghiệp.

"Nếu áp dụng cách tiếp cận này để rà soát toàn bộ danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện sẽ bảo đảm tính minh bạch, nhất quán, đồng thời tránh xu hướng giữ lại các điều kiện thuộc phạm vi quản lý của từng cơ quan", đại biểu nhấn mạnh.

Đồng quan điểm, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Phòng) đề nghị xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể đối với từng ngành, nghề, trong đó xác định rõ điều kiện nào được bãi bỏ, văn bản nào cần sửa đổi, công cụ quản lý thay thế, cơ quan chịu trách nhiệm hậu kiểm và thời điểm các công cụ mới bắt đầu được áp dụng.

Các đại biểu tham gia thảo luận tại hội trường. Ảnh: Cổng thông tin điện tử Quốc hội.

Đại biểu Lê Hoàng Anh (Gia Lai) cho rằng điều quan trọng không phải là cắt giảm bao nhiêu ngành, nghề mà là cắt giảm như thế nào để không tạo ra những hệ quả khó khắc phục.

Đại biểu Lê Hoàng Anh cho rằng việc bỏ điều kiện kinh doanh khi chưa có công cụ quản lý thay thế sẽ tiềm ẩn nguy cơ phát sinh khoảng trống pháp lý. Vì vậy, dự thảo luật cần bổ sung các nguyên tắc chung về chuyển đổi từ tiền kiểm sang hậu kiểm, làm cơ sở thống nhất để các bộ, ngành xây dựng phương án quản lý thay thế, tránh tình trạng mỗi nơi thực hiện một cách khác nhau hoặc phát sinh các điều kiện kinh doanh dưới hình thức khác.

Đại biểu cũng kiến nghị trường hợp ngành, nghề chưa có đầy đủ văn bản quản lý thay thế khi quy định mới có hiệu lực thì phải áp dụng ngay các biện pháp quản lý rủi ro tạm thời, đồng thời giao Chính phủ xây dựng đề án về nguồn lực phục vụ công tác hậu kiểm.

Liên quan đến quy định cấm kinh doanh khí N2O phục vụ mục đích giải trí, nhiều đại biểu bày tỏ thống nhất với chủ trương tăng cường quản lý nhưng đề nghị tiếp tục hoàn thiện các quy định hướng dẫn để bảo đảm tính khả thi.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cho rằng nếu quy định cấm có hiệu lực ngay nhưng chưa có hướng dẫn về nhận diện hành vi vi phạm, xác định mục đích sử dụng, xử lý hàng tồn kho cũng như trách nhiệm của các chủ thể trong chuỗi cung ứng thì có thể dẫn đến cách hiểu và cách áp dụng không thống nhất.

Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Trung Kiên (Đồng Nai) đề nghị nghiên cứu cơ chế kiểm soát chặt chẽ việc sản xuất, kinh doanh khí N2O phục vụ mục đích y tế nhằm ngăn chặn tình trạng lợi dụng để đưa ra ngoài phục vụ mục đích giải trí trái phép.

Đại biểu Lê Hoàng Anh cũng đề nghị quy định rõ trong nghị định hướng dẫn trách nhiệm của người bán chỉ được xác định khi có căn cứ chứng minh biết hoặc phải biết mục đích sử dụng trái pháp luật, tránh suy diễn trách nhiệm trong quá trình áp dụng.

Đối với hoạt động kinh doanh kim cương, vàng và trang sức, đại biểu Trịnh Xuân An (Đồng Nai) cho biết thực tiễn thời gian qua đã phát sinh nhiều vấn đề cần quản lý. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu việc bổ sung lĩnh vực này vào danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện nhằm tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước.