Đại biểu Quốc hội lo lắng về 1,6 triệu thanh niên '3 không'

Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn. Ảnh: PHONG ĐIỀN

Nhiều nơi thiếu nhân lực, nhưng hơn triệu thanh niên thiếu việc làm

Quan tâm đến thông tin thanh niên thiếu việc làm, đại biểu Nguyễn Thị Tuyến (Hà Nội) đặt vấn đề: Tại sao lại có tình trạng 1,6 triệu thanh niên thiếu việc làm trong khi thực tế hiện nay, các dự án xây dựng đang khó tìm nhân công? Nêu lý do hoặc do vấn đề đào tạo nghề, phân luồng sau khi học sinh tốt nghiệp THPT, ĐB cho rằng đây là vấn đề lớn của quốc gia: nhân lực các khu vực thì thiếu nhưng số thanh niên thiếu việc làm lại lên đến hàng triệu. Thực trạng này đòi hỏi cần đánh giá tổng thể vấn đề.

ĐB Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Phòng) cho rằng, đây là vấn đề cần được quan tâm đầy đủ trong đánh giá chất lượng nguồn nhân lực và trong kế hoạch phát triển của các năm tới. Theo ĐB, một người trẻ mà “3 không”, ở ngoài cả môi trường học tập, đào tạo và việc làm trong một thời gian dài thì sẽ mất dần kỹ năng, kinh nghiệm và sự tự tin. "Cần nhìn nhận nhóm này một cách đầy đủ, tránh quy nguyên nhân đơn giản thành tâm lý ngại học, ngại làm”, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga phát biểu.

Các đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ chiều 18-10: Ảnh: ĐỖ TRUNG

Bởi theo ĐB Nguyễn Thị Việt Nga, có người đã tìm việc nhưng chưa có cơ hội phù hợp, có người thiếu kỹ năng, có người phải chăm sóc con nhỏ hoặc người thân, có người gặp khó khăn về sức khỏe, điều kiện kinh tế, hoặc là họ cũng đã nản lòng sau nhiều lần tìm việc không thành. Mỗi hoàn cảnh đòi hỏi cách hỗ trợ khác nhau…

Thiếu nghiêm trọng nhân lực kỹ thuật

Tham gia thảo luận tại Tổ 1, đoàn ĐBQH TP Hà Nội, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, ông đồng tình với ý kiến của các ĐB. Đó là bên cạnh việc tháo gỡ những điểm nghẽn trong lưu thông nguồn lực như đất đai, tín dụng, lãi suất và thị trường, cần nhấn mạnh đến vai trò của yếu tố con người.

Theo Bộ trưởng, để tăng trưởng bền vững mà không phụ thuộc quá nhiều vào việc gia tăng vốn đầu tư, cần đặc biệt chú trọng nâng cao chất lượng và năng suất lao động, trình độ của lực lượng lao động.

Bộ trưởng cũng thừa nhận thực tế thiếu hụt nhân lực trong lĩnh vực xây dựng, giao thông. Nhiều nơi thiếu nghiêm trọng nhân lực kỹ thuật, khiến mức chi trả theo tháng, tuần hoặc ngày tăng cao, làm gia tăng chi phí đầu tư xây dựng. Trong khi đó, một bộ phận thanh niên vẫn thiếu việc làm. “Một trong những nguyên nhân của tình trạng này là sự gắn kết giữa doanh nghiệp, địa phương và cơ sở đào tạo chưa chặt chẽ”, Bộ trưởng phân tích.

Về giải pháp, phía ngành giáo dục, Bộ GD-ĐT đang xây dựng chính sách, hoàn thiện các luật liên quan, trong đó có Luật Giáo dục và Luật Giáo dục nghề nghiệp, đồng thời tham mưu Chính phủ ban hành các cơ chế triển khai.

Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Hoàng Minh Sơn phát biểu tại thảo luận tổ, chiều 18-10. Ảnh: PHONG ĐIỀN

Bộ trưởng Bộ GD-ĐT đánh giá, chủ trương chuyển giao các trường cao đẳng, trung cấp về địa phương quản lý là đúng đắn, nhằm gắn chặt hoạt động đào tạo nghề nghiệp với nhu cầu nhân lực của địa phương và doanh nghiệp.

Bộ trưởng cũng cho rằng, các địa phương cần chủ động tìm hiểu, vận dụng những cơ chế hiện đã có trong giáo dục đại học để triển khai đặt hàng đào tạo theo kết quả đầu ra. Đây là cơ chế tiến bộ, khác với cách đặt hàng đào tạo trước đây vốn chưa gắn chặt kết quả đào tạo với việc làm sau tốt nghiệp.

Với cơ chế mới, địa phương có thể giao nhiệm vụ, đặt hàng các trường đào tạo nhân lực đáp ứng nhu cầu cụ thể và chi trả dựa trên kết quả đầu ra, gắn với việc làm mà người học đảm nhận.

Bộ trưởng lấy ví dụ, Hà Nội có thể đặt hàng đào tạo sinh viên ngành du lịch làm việc tại những vị trí cụ thể; hoặc đào tạo nhân lực công nghệ cao như lĩnh vực bán dẫn, phục vụ nhu cầu tại Hòa Lạc và các địa bàn khác...