Đề xuất hiện đại hóa các Trung tâm chỉ huy giao thông

Bộ Công an đang xây dựng và tổ chức lấy ý kiến nhân dân đối với dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 62/2024/TT-BCA ngày 12-11-2025 của Bộ trưởng Bộ Công an ban hành Quy chuẩn kỹ thuật thuật quốc gia đối với hệ thống giám sát bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn giao thông đường bộ; thiết bị giám sát hành trình và thiết bị ghi nhận hình ảnh người lái xe; Trung tâm chỉ huy giao thông.

Theo đó, dự thảo Quy chuẩn đã chuyển sang mô hình xử lý dữ liệu phân tán: Bổ sung “cụm máy chủ vùng” và “thiết bị trung gian (Edge AI)” để dữ liệu được xử lý tại chỗ (edge), phân tích trước khi truyền về trung tâm giảm tải trung tâm.

Trung tâm Điều khiển giao thông, Công an thành phố Hà Nội, nơi các dữ liệu từ camera AI được chuyển về. Ảnh: Phạm Công

Cùng với đó, tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) toàn diện: Camera và thiết bị phải có khả năng: Nhận diện biển số ≥ 93% ban ngày; phân tích hành vi vi phạm tự động; tìm kiếm thông minh theo biển số, màu xe, loại xe.

Theo Bộ Công an, chuẩn hóa dữ liệu và mở rộng kết nối (API, ONVIF): Quy chuẩn quy định rõ việc kết nối chia sẻ dữ liệu qua các hình thức API chia sẻ dữ liệu vi phạm; chuẩn ONVIF (G, S, T, M); Metadata AI (dữ liệu phân tích); dữ liệu camera lưu tối thiểu 60 ngày; lưu tới 3 năm đối với dữ liệu vi phạm phục vụ công tác xử lý vi phạm; điều tra, truy vết; bổ sung yêu cầu về an toàn thông tin, an ninh mạng; tuân thủ quy chuẩn Việt Nam về camera IP và Quy định an ninh mạng của Bộ Công an.

Dự thảo bổ sung cơ chế công bố hợp quy, kiểm soát chất lượng: Thiết bị bắt buộc công bố hợp quy; kiểm tra chất lượng khi nhập khẩu.

Theo đó, ý nghĩa của việc sửa đổi, nâng cấp Quy chuẩn này đã tạo nền tảng cho giao thông thông minh (ITS) chuyển từ giám sát thủ công sang giám sát tự động, thông minh; hỗ trợ điều hành giao thông theo thời gian thực; dự báo ùn tắc, tai nạn; nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm (phạt nguội) tự động phát hiện, ghi nhận, xử lý; giảm phụ thuộc vào con người nhằm tăng tính minh bạch; tính chính xác; tính răn đe; tăng cường an ninh, an toàn hệ thống, bảo vệ dữ liệu về cá nhân; phương tiện; hạn chế rủi ro tấn công mạng; rò rỉ dữ liệu; khắc phục tình trạng đầu tư manh mún, không đồng bộ khi có quy định chuẩn thống nhất toàn quốc.

Quy chuẩn này đã chuyển từ liệt kê hệ thống sang mô hình khối chức năng hiện đại, tích hợp, phù hợp với kiến trúc Trung tâm dữ liệu, quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông theo Đề án 456 của Chính phủ và Đề án 8668 của Bộ Công an.

Ngoài ra, ý nghĩa của việc sửa đổi, nâng cấp Quy chuẩn này đã tạo sự chủ động đầu tư và tiết kiệm nguồn lực quốc gia, Quy chuẩn đưa ra các yêu cầu kỹ thuật chi tiết, rõ ràng, là căn cứ pháp lý quan trọng giúp nhà nước và các địa phương chủ động trong việc lập kế hoạch, bố trí nguồn kinh phí và hạn mức đầu tư; góp phần thúc đẩy thị trường công nghệ và sản xuất trong nước, các yêu cầu cụ thể về hạ tầng và phần mềm tạo ra một thị trường minh bạch, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp công nghệ, đặc biệt là các doanh nghiệp trực thuộc Bộ Công an, nghiên cứu, phát triển và cung cấp các giải pháp, sản phẩm đạt chuẩn, góp phần thúc đẩy công nghiệp an ninh, công nghiệp công nghệ thông tin trong nước.

Bộ Công an cho rằng, việc hiện đại hóa các Trung tâm chỉ huy giao thông với các hệ thống kỹ thuật tiên tiến (trí tuệ nhân tạo AI, dữ liệu lớn, VMS/AI) cho phép lực lượng Cảnh sát giao thông nâng cao năng lực chỉ huy, điều hành theo thời gian thực. Quy chuẩn quy định rõ chức năng của Trung tâm trong việc phát hiện và xử lý vi phạm, giải quyết tai nạn, chống ùn tắc, từ đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân và tạo môi trường giao thông an toàn, văn minh.

Cũng theo dự thảo, Quy chuẩn lần đầu tiên đưa ra yêu cầu cụ thể về Khu vực dịch vụ công, xử lý, tiếp công dân. Điều này thể hiện sự quan tâm của nhà nước trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, tổ chức khi thực hiện các thủ tục hành chính như đăng ký xe, cấp đổi giấy phép lái xe, xử lý vi phạm, đấu giá biển số…