Điều doanh nhân cần quản trị không chỉ là doanh nghiệp

Sự khắt khe từng giúp bạn đi nhanh…

Không thể phủ nhận rằng nhiều doanh nhân đã đi rất xa nhờ vào tiêu chuẩn cao và sự khắt khe với bản thân. Họ không dễ hài lòng, họ liên tục cải thiện và họ luôn thấy còn điều gì đó có thể làm tốt hơn.

Nhưng điều từng là động lực, nếu kéo dài quá lâu, có thể trở thành một dạng áp lực nội tâm khó nhận diện.

Khi mọi kết quả đều được soi chiếu dưới lăng kính “chưa đủ”, thì dù đạt được bao nhiêu, cảm giác thiếu vẫn còn nguyên. Và khi cảm giác thiếu trở thành trạng thái mặc định, thì năng lượng không còn đến từ sự hứng khởi phát triển, mà đến từ một dạng thôi thúc phải chứng minh.

Điểm khác biệt giữa hai trạng thái này rất tinh tế: Một bên giúp bạn mở rộng, còn một bên khiến bạn tiêu hao.

Bạn đối xử với mình như thế nào, doanh nghiệp sẽ học theo điều đó

Nhiều doanh nghiệp đầu tư rất nhiều vào việc xây dựng văn hóa: Khuyến khích thử nghiệm, chấp nhận sai sót, ghi nhận nỗ lực. Nhưng có một tầng văn hóa khác ít được nhìn thấy hơn, đó là văn hóa nội tâm của chính người doanh nhân.

Nếu bên trong, mỗi sai sót đều bị quy chiếu thành thiếu sót cá nhân, nếu mỗi kết quả chưa trọn vẹn đều kéo theo sự tự phán xét, thì rất khó để bên ngoài tồn tại một môi trường thực sự an toàn cho việc thử và sai.

Doanh nghiệp không chỉ vận hành theo những gì được nói ra. Nó vận hành theo những gì được cảm nhận. Và trạng thái nội tâm của người đứng đầu, dù không được diễn đạt thành lời, vẫn luôn lan tỏa theo cách riêng của nó.

Tự trọng không đến từ việc bạn luôn đúng, mà từ cách bạn ở lại khi mình sai

Một trong những hiểu lầm phổ biến là cho rằng tự tin đến từ việc làm đúng nhiều hơn làm sai. Nhưng thực tế cho thấy có những doanh nhân đạt được rất nhiều, nhưng vẫn dễ sụp đổ khi đối diện với sai sót; trong khi có những người khác, dù chưa chắc đã vượt trội về thành tích, lại giữ được sự ổn định nội tâm đáng kể.

Sự khác biệt này thường nằm ở cách họ đối diện với chính mình khi mọi thứ không diễn ra như mong muốn.

Nếu mỗi sai lầm đều kéo theo một cuộc “xét xử nội tâm”, thì tự trọng sẽ rất mong manh. Nhưng nếu sai lầm được nhìn như một dữ kiện để học hỏi, mà không cần gắn thêm ý nghĩa về giá trị bản thân, thì nội tâm sẽ có nhiều không gian hơn để phục hồi và tiếp tục.

Hạnh phúc doanh nhân bắt đầu từ một cuộc đối thoại không còn tính công kích

Rất nhiều nỗ lực trong hành trình phát triển tập trung vào việc làm tốt hơn, đạt nhiều hơn, đi xa hơn. Nhưng vẫn còn một hướng khác: Làm nhẹ hơn.

Nhẹ không phải vì công việc ít đi. Mà vì sự đối kháng bên trong giảm xuống.

Khi cuộc đối thoại nội tâm không còn là nơi liên tục đưa ra những phán xét, mà trở thành nơi có thể nhìn nhận, điều chỉnh và thậm chí là chấp nhận, thì một dạng ổn định khác bắt đầu hình thành. Không phụ thuộc hoàn toàn vào kết quả, mà đến từ cách ta ở cùng chính mình trong suốt quá trình.

Điều quan trọng cuối cùng không phải là “bạn giỏi đến đâu”…

Mà là trong tất cả những cuộc trò chuyện bạn có mỗi ngày, cuộc trò chuyện với chính mình… có đang giúp bạn trở nên tốt hơn, hay chỉ khiến bạn mệt hơn?

Nếu phải chọn một năng lực cốt lõi của doanh nhân trong thời đại nhiều biến động, có lẽ đó không chỉ là khả năng ra quyết định, hay tầm nhìn chiến lược, mà còn là khả năng giữ cho cuộc đối thoại bên trong mình đủ rõ ràng, đủ công bằng, và đủ tử tế.

Bởi vì, suy cho cùng, đó là cuộc đối thoại duy nhất mà bạn không thể rời khỏi.

(*) Chuyên gia Thân - Tâm - Trí