Doanh nhân Đặng Văn Điềm: Học để trưởng thành, vững vàng chữ tín và trách nhiệm với cộng đồng

Từ người “ba không” đến hành trình tự lập

Doanh nhân Đặng Văn Điềm chia sẻ về tinh thần học hỏi, chữ tín và trách nhiệm với cộng đồng trong chương trình Trò chuyện cùng doanh nhân do Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai thực hiện. Ảnh: Hoàng Huấn

Con đường lập nghiệp của ông Đặng Văn Điềm bắt đầu từ những ngày không có nhiều lợi thế. Rời trường sau lớp 9, ông đi làm thuê, học nghề cơ khí rồi có khoảng 4 năm làm việc tại các công trường. Công việc bấp bênh, có lúc thất nghiệp, phải ăn mì gói và mang nợ. Trở về Biên Hòa, ông làm công nhân tại một nhà máy trong Khu công nghiệp Biên Hòa 2, đồng thời học bổ túc văn hóa.

Năm 2003, sau khi hoàn thành chương trình bổ túc, ông có cơ hội làm việc tại một công ty gia đình. Nhưng khi bước vào công việc, ông nhận ra mình còn thiếu nhiều kiến thức và kỹ năng, tự gọi bản thân khi ấy là người “ba không”: không có kiến thức chuyên môn, không biết ngoại ngữ và không biết sử dụng máy tính.

Ông không dừng lại ở sự thiếu hụt ấy. Vừa học hỏi qua công việc, ông vừa tiếp tục học tập và thi đỗ vào Trường Đại học Ngoại thương khi vẫn đang đi làm. Đó là nỗ lực để bù đắp những gì mình còn thiếu, đồng thời chuẩn bị cho một chặng đường nhiều thử thách hơn.

Khi người chủ cũ quyết định dừng công việc, ông được đề nghị tiếp nhận một số khách hàng và có thời gian sử dụng pháp nhân công ty trước khi hoạt động độc lập. Sau khi bàn bạc với vợ, ông nhận lời. Khởi đầu với vài nhân viên, ông vừa điều hành, vừa làm kế toán, vừa trực tiếp xử lý công việc. Từ đây, hành trình tự gây dựng sự nghiệp thực sự bắt đầu.

Chữ tín được giữ trong lúc khó khăn

Những ngày đầu kinh doanh, vốn là một trong những trở ngại lớn nhất. Có lúc, ông phải vay tiền với lãi suất cao để duy trì hoạt động. Nhưng giữa áp lực tài chính, ông vẫn cố gắng không để chậm lương nhân viên. Với đối tác, nếu chưa thể thanh toán đúng hẹn, ông chủ động gọi điện trao đổi, xin gia hạn và tìm cách thực hiện cam kết. Ông tự đặt ra giới hạn: có thể xin khất một lần, nhưng không để đến lần thứ hai.

Đó là một chi tiết giản dị, nhưng cho thấy cách ông nhìn nhận chữ tín. Khi thuận lợi, giữ lời hứa có thể không quá khó; lúc thiếu thốn, điều ấy đòi hỏi người làm kinh doanh phải đối diện với khó khăn và có trách nhiệm với những người đã tin mình.

Ông cũng không quên những đối tác từng giúp đỡ trong giai đoạn gian nan. Sự hỗ trợ ấy khiến ông trân trọng hơn những mối quan hệ được xây dựng bằng lòng tin, thay vì chỉ bằng lợi ích trước mắt.

MC Minh Tâm trò chuyện cùng doanh nhân Đặng Văn Điềm trong chương trình Trò chuyện cùng doanh nhân của Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai. Ảnh: Hoàng Huấn

Trên đường lập nghiệp, ông từng thử sức ở những lĩnh vực ngoài chuyên môn và không thành công. Từ trải nghiệm đó, ông hiểu rằng nhìn thấy cơ hội thôi chưa đủ; DN còn phải biết rõ năng lực của mình, tập trung vào thế mạnh và cân nhắc trước những hướng đi vượt quá kinh nghiệm.

Phía sau những quyết định ấy là sự đồng hành của người vợ, cùng ông trao đổi về hướng đi trong công việc. Ông nhớ những lần phải chờ tại cảng từ 1 giờ đến 4 giờ sáng để xử lý việc hàng hóa, container và các khâu kiểm tra, thông quan. Những đêm dài ấy là một phần của công việc mà người ngoài có thể ít nhìn thấy, nhưng lại cho thấy sự bền bỉ cần có để duy trì hoạt động kinh doanh.

Khi nhìn lại hành trình của mình, ông đúc kết bằng ba giá trị: tử tế, tận tâm và trung thực. Với ông, đó không phải những lời hay để nói về kinh doanh, mà là điều cần thể hiện trong cách đối xử với nhân viên, khách hàng và đối tác, nhất là khi công việc không diễn ra như mong muốn.

Trách nhiệm với cộng đồng

Khoảng năm 2009, ông bắt đầu tham gia Hội Doanh nhân trẻ Đồng Nai và đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Hội trong hai nhiệm kỳ, từ năm 2015 đến năm 2022. Công việc hội mở ra một phạm vi trách nhiệm khác: không chỉ lo cho DN của mình, mà còn phải lắng nghe, kết nối và chia sẻ những vấn đề của nhiều DN.

Ông nhìn nhận công việc này có áp lực riêng. Khi tham gia một việc mà chưa làm đến nơi đến chốn, ông cảm thấy không yên lòng. Nếu ở DN, người đứng đầu có thể trực tiếp xử lý nhiều vấn đề, thì với cộng đồng rộng lớn hơn, kết quả phụ thuộc vào sự phối hợp của nhiều người và tinh thần cùng gánh vác trách nhiệm.

Ông cũng thẳng thắn cho rằng sự kết nối trong cộng đồng DN vẫn chưa sâu rộng như mong muốn. Theo ông, tổ chức hội không nên chỉ là nơi gặp gỡ, giao lưu, mà cần trở thành chỗ để DN chia sẻ khó khăn, trao đổi kinh nghiệm, tìm kiếm cơ hội hợp tác và phản ánh những vướng mắc đến cơ quan quản lý.

Ông cho biết đã có những kiến nghị của DN được tiếp nhận, dẫn đến các chỉ đạo hỗ trợ ở cấp thành phố và cấp trung ương. Với ông, vai trò cầu nối chỉ thực sự có ý nghĩa khi tiếng nói từ thực tiễn được lắng nghe, còn DN nhìn thấy giá trị thiết thực từ việc tham gia và đồng hành cùng nhau.

Bản thân ông hiểu rằng nhiệt huyết của một cá nhân là chưa đủ. Muốn tạo nên sức mạnh chung, cần sự tham gia thực chất của cộng đồng DN , sự phối hợp của tập thể và tinh thần chia sẻ trách nhiệm.

Doanh nhân Đặng Văn Điềm cùng ekip sản xuất chương trình Trò chuyện cùng doanh nhân. Ảnh: Hoàng Huấn

Nhắc đến chặng đường phía trước, ông Đặng Văn Điềm cho rằng DN cần chủ động thích ứng, nhất là trước yêu cầu chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Nhưng bên cạnh nỗ lực của từng đơn vị, ông kỳ vọng cộng đồng DN sẽ gắn kết hơn, cùng học hỏi, chia sẻ nguồn lực và tìm cách vượt qua khó khăn.

Từ những ngày làm thuê chật vật đến khi tự gây dựng công việc, rồi đảm nhận trách nhiệm với cộng đồng DN, hành trình của ông không thiếu những lần thiếu thốn, thử sức và cả thất bại. Điều làm nên mạch nối giữa các chặng đường ấy là lựa chọn không ngừng học hỏi, giữ chữ tín và ý thức về trách nhiệm của mình.

Ba giá trị tử tế, tận tâm và trung thực vì thế cũng là điều ông muốn tiếp tục mang theo trên hành trình phía trước. Bởi với một doanh nhân, thành công không chỉ nằm ở việc xây dựng được sự nghiệp cho riêng mình, mà còn ở cách giữ niềm tin và góp phần tạo nên những kết nối có ích cho cộng đồng.