Đổi mới căn bản, toàn diện công tác cán bộ đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới

Nghị quyết xác định 5 quan điểm chỉ đạo, 3 khâu đột phá và 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu, với mục tiêu cụ thể đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc cho biết, Nghị quyết xác định đổi mới tư duy về công tác cán bộ, xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ để lựa chọn, xây dựng và phát triển đội ngũ; không bố trí công việc theo con người hiện có. Đây là sự thay đổi rất quan trọng trong cách tiếp cận công tác cán bộ. Không thể vì đang có cán bộ như thế nào mà thiết kế công việc theo con người như thế ấy, hoặc chỉ căn cứ vào bằng cấp, thâm niên, quá trình công tác để bố trí cán bộ.

Đồng chí Nguyễn Duy Ngọc nêu rõ: Đánh giá cán bộ phải phân biệt được người làm tốt với người làm chưa tốt, người thực sự dám làm với người chỉ làm tròn quy trình, người có đóng góp thực chất với người có thành tích chủ yếu trên báo cáo. Quan trọng hơn, kết quả đánh giá phải được sử dụng thực chất trong đào tạo, bố trí, sử dụng, đề bạt, trọng dụng hoặc thay thế cán bộ; không để đánh giá là một việc, sử dụng cán bộ lại là việc khác.

 Các đại biểu tham dự hội nghị tại điểm cầu Trung tâm - Phòng họp Diên Hồng, Nhà Quốc hội, Hà Nội. Ảnh: VIỆT TRUNG 

Đề cập đến vấn đề đổi mới thực chất việc đánh giá cán bộ, lấy phẩm chất, năng lực, uy tín và đặc biệt là kết quả, sản phẩm công việc làm thước đo chủ yếu, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc chỉ rõ, nghị quyết yêu cầu khắc phục tình trạng đánh giá hình thức, bình quân, nể nang, né tránh; chuyển từ nhận xét chung chung, dựa nhiều vào hồ sơ, báo cáo sang đánh giá bằng kết quả thực hiện nhiệm vụ và sản phẩm cụ thể, có thể kiểm chứng. Việc đánh giá phải toàn diện, đặt kết quả trong tương quan với tính chất, độ khó của nhiệm vụ, điều kiện thực hiện, nguồn lực được giao và đóng góp thực chất của từng cá nhân.

Theo đó, không thể chỉ căn cứ vào các chỉ tiêu tuyệt đối để so sánh cán bộ phụ trách những địa bàn, lĩnh vực có điều kiện khác nhau. Cần chú trọng khả năng giải quyết việc khó, tạo chuyển biến thực chất, sử dụng hiệu quả nguồn lực và mức độ tín nhiệm. Cán bộ nhiều năm được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ, nhưng giao việc khó thì chậm giải quyết, đùn đẩy trách nhiệm, không tạo ra sản phẩm cụ thể phải được đánh giá đúng thực chất, thay vì tiếp tục được xếp loại tốt theo lối cũ.

Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu đổi mới cơ chế phát hiện, tạo nguồn, lựa chọn và sử dụng cán bộ theo hướng rộng mở, thực chất, đặc biệt coi trọng phát hiện, trọng dụng nhân tài. Theo đó, cần khắc phục tình trạng tạo nguồn khép kín, cục bộ; chủ động chuẩn bị đội ngũ kế cận từ sớm, từ xa, với nhiều lớp, nhiều phương án; mở rộng nguồn cán bộ chất lượng từ thực tiễn công tác, các lĩnh vực và môi trường hoạt động khác nhau theo quy định. Đồng thời, chú trọng phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc thiểu số, cán bộ khoa học, kỹ thuật và những người có năng lực nổi trội.

Cùng với đó, phát triển đội ngũ chuyên gia, cán bộ chuyên môn sâu, tạo điều kiện để người giỏi chuyên môn được cống hiến, phát triển tương xứng, không nhất thiết phải trở thành cán bộ lãnh đạo, quản lý mới được ghi nhận, đãi ngộ.

Theo đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, trong thực tế, có những cán bộ trẻ có tư duy mới, năng lực công nghệ tốt, giải quyết công việc hiệu quả nhưng chưa được mạnh dạn giao nhiệm vụ vì chưa đủ thâm niên hoặc chưa trải qua đầy đủ những vị trí theo cách làm quen thuộc. Ngược lại, có người đã kinh qua nhiều vị trí nhưng năng lực thực tế chưa đáp ứng yêu cầu. Điều quan trọng không phải cán bộ xuất thân từ đâu, đã trải qua bao nhiêu vị trí, mà là có đủ phẩm chất, năng lực, đáp ứng tiêu chuẩn và làm được việc hay không.

Với tinh thần đó, Nghị quyết đòi hỏi phải nhìn nhận và xử lý những vấn đề đó một cách khách quan, đúng nguyên tắc, đúng tiêu chuẩn và quy định; không hạ thấp tiêu chuẩn, nhưng cũng không để những cách làm máy móc trở thành rào cản đối với người thực sự có năng lực. Điều quan trọng không phải cán bộ xuất thân từ đâu, đã trải qua bao nhiêu vị trí, mà là có đủ phẩm chất, năng lực, đáp ứng tiêu chuẩn và làm được việc hay không.

Đối với nội dung tạo động lực để cán bộ cống hiến, khuyến khích và bảo vệ người dám đổi mới, sáng tạo vì lợi ích chung; đồng thời kiên quyết sàng lọc, thay thế người không đáp ứng yêu cầu, nghị quyết đặt ra yêu cầu phải xây dựng môi trường làm việc trong đó người có đức, có tài có cơ hội phát huy; người làm tốt được ghi nhận, trọng dụng, đãi ngộ xứng đáng; người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung được khuyến khích và bảo vệ theo quy định. Đồng thời, phải khắc phục tình trạng cán bộ yếu kém, trì trệ, né tránh trách nhiệm nhưng vẫn được bố trí, sử dụng kéo dài; thực hiện nghiêm việc rà soát, sàng lọc, bố trí lại, miễn nhiệm hoặc thay thế những người không đáp ứng yêu cầu.

Ở chiều ngược lại, nếu một cán bộ được giao nhiệm vụ nhiều lần nhưng không hoàn thành, không chịu học hỏi, không dám quyết định, để công việc kéo dài, ảnh hưởng đến người dân, doanh nghiệp thì phải được đánh giá đúng và có biện pháp xử lý phù hợp. Phải tạo được môi trường để người làm tốt được ghi nhận, trọng dụng; người có năng lực, có trách nhiệm có cơ hội phát triển; người không đáp ứng yêu cầu được đánh giá đúng, bố trí lại hoặc thay thế kịp thời.

Đối với vấn đề kiểm soát chặt chẽ quyền lực trong công tác cán bộ, đề cao trách nhiệm của cấp ủy, người đứng đầu; hoàn thiện thể chế, ứng dụng dữ liệu và công nghệ để nâng cao tính khách quan, minh bạch, nghị quyết nêu rõ: Đổi mới công tác cán bộ phải gắn với giữ vững nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ; thực hiện nghiêm nguyên tắc tập trung dân chủ, bảo đảm công tâm, khách quan, công khai, minh bạch. Cần phân định rõ trách nhiệm của từng chủ thể trong đánh giá, đề xuất, thẩm định, giới thiệu, quyết định và kiểm tra công tác cán bộ; đề cao trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu, không lợi dụng trách nhiệm tập thể để né tránh trách nhiệm cá nhân, cũng không lấy trách nhiệm cá nhân để làm thay thẩm quyền của tập thể.

Tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 30-NQ/TW là đổi mới công tác cán bộ bắt đầu từ yêu cầu nhiệm vụ, lấy phẩm chất, năng lực và kết quả công việc làm thước đo; lựa chọn đúng người, bố trí đúng việc, trọng dụng người tài, khuyến khích và bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo vì lợi ích chung, đồng thời kiên quyết thay thế những người không đáp ứng yêu cầu. Qua đó, xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.