Đưa giáo dục di sản vào trường học, lan tỏa giá trị văn hóa cố đô

Đưa giáo dục di sản vào trong nhà trường

Những năm qua, hoạt động giáo dục di sản trong nhà trường tại Huế được triển khai với sự phối hợp giữa Sở Giáo dục và Đào tạo TP Huế và Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế.

Thông qua chương trình này, các giá trị văn hóa, lịch sử và nghệ thuật của Quần thể Di tích Cố đô Huế được đưa vào môi trường học đường, góp phần giúp học sinh hiểu hơn về quê hương và nâng cao ý thức gìn giữ di sản.

Trong giai đoạn 2020-2025, chương trình phát triển 25 chủ đề giáo dục di sản, phù hợp với từng cấp học. Trong đó, bậc mầm non có 4 chủ đề, tiểu học có 7 chủ đề, trung học cơ sở có 8 chủ đề và trung học phổ thông có 6 chủ đề.

Nội dung các chủ đề xoay quanh các giá trị văn hóa lịch sử, kiến trúc cung đình, nghệ thuật truyền thống và đời sống văn hóa đặc trưng của vùng đất cố đô.

Chương trình giáo dục di sản thời gian qua thu hút đông đảo học sinh và giáo viên tham gia. Ảnh: Bảo Minh.

Đặc biệt, với sự phối hợp của chuyên gia Andrea Teufel thuộc Hội Bảo tồn Di sản Văn hóa Fulda Đức GEKE, chương trình đã bổ sung thêm 3 chủ đề trải nghiệm sáng tạo dành cho học sinh các cấp. Các hoạt động này được tổ chức tại khu vực Điện Phụng Tiên trong Đại Nội Huế, góp phần tạo nên những giờ học di sản trực quan và hấp dẫn.

Ông Hoàng Việt Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế cho biết, thông qua hoạt động tham quan di tích, trải nghiệm văn hóa nghệ thuật truyền thống và các chương trình ngoại khóa gắn với di sản, chương trình giáo dục di sản đã thu hút đông đảo học sinh và giáo viên tham gia.

Theo thống kê, chỉ riêng giai đoạn 2022-2025, chương trình tổ chức 1.790 đoàn tham quan học tập với tổng cộng 189.621 học sinh và giáo viên tham gia. Trong đó có 176.041 học sinh và 13.580 giáo viên đến từ các cơ sở giáo dục trên địa bàn.

"Thông qua các chương trình trải nghiệm tại di tích, học sinh không chỉ tiếp cận kiến thức lịch sử và văn hóa một cách sinh động mà còn hình thành sự gắn bó với di sản của quê hương. Đây cũng là cách để các em hiểu rằng di sản không chỉ là những công trình kiến trúc mà còn là những giá trị văn hóa cần được gìn giữ và phát huy", ông Hoàng Việt Trung nói.

Phát huy giá trị di sản của Huế

Bên cạnh các hoạt động trải nghiệm, giáo dục di sản tại Huế còn được triển khai trong chương trình giảng dạy chính khóa. Theo Sở Giáo dục và Đào tạo TP Huế, nội dung về di sản được tích hợp trong chương trình giáo dục phổ thông thông qua các môn học và tài liệu giáo dục địa phương.

Học sinh tham quan không gian triển lãm di sản.

Cụ thể, thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, ngành giáo dục biên soạn nội dung giáo dục địa phương từ lớp 1 đến lớp 12. Trong đó, các chủ đề liên quan đến di tích, danh nhân và nghệ thuật dân gian Huế chiếm từ 30 đến 40% thời lượng. Nội dung giáo dục di sản cũng được tích hợp liên môn trong các môn như Lịch sử và Địa lí, Ngữ văn, Nghệ thuật.

Ông Nguyễn Tân, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP Huế cho biết, đến nay 100% cơ sở giáo dục trên địa bàn đã đưa nội dung giáo dục di sản vào kế hoạch giáo dục của đơn vị. Điều này giúp việc học về di sản trở thành một phần thường xuyên trong hoạt động dạy và học tại trường.

"Song song với chương trình chính khóa, nhiều hoạt động ngoại khóa và mô hình câu lạc bộ được tổ chức đa dạng, tạo môi trường học tập sinh động cho học sinh. Đồng thời, chuyển đổi số trong giáo dục di sản được chú trọng với kho học liệu số, video, hình ảnh 3D và mô hình "tham quan bảo tàng ảo", giúp học sinh, nhất là ở vùng sâu vùng xa, dễ dàng tiếp cận và tìm hiểu di sản văn hóa Huế", ông Nguyễn Tân cho biết.

Theo lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo TP Huế, thời gian tới, ngành giáo dục và Trung tâm Bảo tồn Di tích sẽ tiếp tục phối hợp xây dựng các chương trình giáo dục di sản chất lượng hơn, gắn với mục tiêu bảo tồn và phát huy giá trị di sản của Huế.

Một số định hướng được đặt ra như khai thác hiệu quả các không gian di sản tiêu biểu để tổ chức hoạt động giáo dục, phát triển các dự án học tập liên môn theo định hướng STEM. Đồng thời, ứng dụng công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo và thực tế ảo trong phục dựng số không gian kiến trúc cung đình.

Bên cạnh đó, các đơn vị cũng chú trọng biên soạn thêm tài liệu và học liệu tích hợp với chương trình giáo dục địa phương, phục vụ giảng dạy, tạo điều kiện để học sinh có nhiều cơ hội tiếp cận di sản bằng những phương pháp học tập hiện đại.