'Ế' chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ

Số liệu 3 năm học gần đây cho thấy tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ tăng dần, nhưng vẫn còn khoảng cách khá lớn so với số chỉ tiêu được giao.

Cụ thể, năm học 2023-2024, các cơ sở đào tạo được giao 7.158 chỉ tiêu tiến sĩ, nhưng chỉ thực hiện 3.376, đạt 47,16%.

Năm học 2024-2025, chỉ tiêu giảm nhẹ còn 7.068, trong khi số thực hiện tăng lên 4.077, đạt 57,68%. Đến năm học 2025-2026, chỉ tiêu đào tạo tiến sĩ tăng mạnh lên 9.083, số thực hiện đạt 5.687, tương đương 62,61%.

Như vậy, trong 3 năm, tỷ lệ thực hiện chỉ tiêu tiến sĩ tăng hơn 15%, từ 47,16% lên 62,61%. Tuy nhiên, năm học 2025-2026 vẫn còn 3.396 chỉ tiêu, tương đương 37,39%, chưa được thực hiện.

Lễ tốt nghiệp sau đại học ở Trường ĐH Luật TPHCM.

Dù vậy, quy mô đào tạo tiến sĩ trong các khối ngành tăng đáng kể trong giai đoạn 2022-2023 đến 2025-2026. Trong đó, khối ngành III (Kinh doanh và quản lý, Pháp luật) có quy mô lớn nhất và tăng mạnh nhất, từ 2.310 tiến sĩ lên 4.510 người, gần gấp đôi sau 4 năm.

Khối ngành VII cũng tăng nhanh, từ 2.007 lên 4.045 tiến sĩ. Khối ngành V tăng từ 1.912 lên 3.422 người, trong khi khối ngành VI tăng từ 937 lên 2.204 người. Đây là những nhóm có mức tăng rõ rệt trong giai đoạn này.

Khối ngành I, thuộc lĩnh vực giáo dục và đào tạo giáo viên, cũng ghi nhận xu hướng tăng liên tục, từ 682 tiến sĩ năm 2022-2023 lên 1.541 người năm 2025-2026. Khối ngành II tăng nhẹ hơn, từ 80 lên 141 người.

Đáng chú ý, khối ngành IV là nhóm duy nhất giảm quy mô trong năm học 2025-2026. Sau khi tăng từ 678 tiến sĩ năm 2022-2023 lên 1.139 người năm 2024-2025, số lượng giảm còn 914 người trong năm học 2025-2026.

Nhìn tổng thể, quy mô tiến sĩ tập trung chủ yếu ở các khối ngành III, VII và V. Riêng năm 2025-2026, ba khối này có lần lượt 4.510, 4.045 và 3.422 tiến sĩ, chiếm phần lớn quy mô tiến sĩ được thống kê. Điều này cho thấy sự gia tăng đội ngũ trình độ tiến sĩ đang tập trung mạnh ở một số lĩnh vực, trong khi mức tăng giữa các khối ngành chưa đồng đều.