Ở bài phỏng vấn thứ hai, thông qua câu chuyện mà vị cố vấn dài hạn của Chương trình Hợp tác đối tác năng lượng Việt Nam - Đan Mạch đã chia sẻ, có thể thấy những lợi ích rất lớn và bất ngờ từ việc sử dụng khoa học công nghệ vào cải thiện năng lượng. Nhưng vì sao doanh nghiệp vẫn chưa mặn mà với công nghệ mới? Cuộc trò chuyện tiếp theo của báo PLVN với ông Nguyễn Đình Hiệp - Chủ tịch Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam (VECEA) sẽ cho thấy rõ ràng hơn về vấn đề này.
Nhu cầu năng lượng ngày càng lớn đang đặt ra yêu cầu không chỉ bảo đảm đủ nguồn cung mà còn phải sử dụng hiệu quả từng đơn vị năng lượng. Trong bối cảnh đó, khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo đang mở ra cách tiếp cận mới: Đo lường chính xác mức tiêu thụ, nhận diện điểm lãng phí, tối ưu vận hành.
Một thiết bị mới có thể giúp giảm điện năng tiêu thụ. Một hệ thống tự động hóa có thể giúp tối ưu vận hành. Nhưng nếu những thay đổi đó không đi vào quy trình quản lý, cách tổ chức sản xuất và quyết định đầu tư, hiệu quả đạt được rất dễ dừng lại ở từng dự án. Đưa hiệu quả năng lượng vào năng lực quản trị vì thế là bước chuyển từ “triển khai giải pháp riêng lẻ” sang thay đổi cách doanh nghiệp vận hành.
Trước áp lực giảm phát thải và xanh hóa chuỗi cung ứng, tài chính xanh được kỳ vọng tiếp sức doanh nghiệp đầu tư tiết kiệm năng lượng và đổi mới công nghệ.
Trong sản xuất công nghiệp, năng lượng không chỉ là một đầu vào mà còn trực tiếp chi phối giá thành sản phẩm. Khi doanh nghiệp giảm mức tiêu hao năng lượng trên mỗi đơn vị sản phẩm, lợi ích không dừng ở khoản chi phí được tiết giảm, mà còn tạo thêm dư địa về giá, lợi nhuận, năng suất và khả năng chống chịu trước biến động đầu vào. Tiết kiệm năng lượng vì thế không chỉ là câu chuyện kỹ thuật, mà ngày càng trở thành một phần của bài toán cạnh tranh ngay từ giá thành sản phẩm.
Tiềm năng tiết kiệm năng lượng trong ngành công nghiệp còn lớn, nhưng từ một cơ hội tiết kiệm đến một dự án có thể huy động vốn vẫn là khoảng cách không nhỏ. Khi lượng năng lượng tiết kiệm chưa được đo lường tin cậy, dòng tiền chưa rõ và rủi ro chưa được phân bổ hợp lý, hiệu quả kỹ thuật dù đã được chứng minh vẫn khó chuyển thành quyết định đầu tư. Bài toán vì thế không chỉ là tiết kiệm được bao nhiêu, mà là làm thế nào biến khoản chi phí được cắt giảm thành dòng tiền có thể thẩm định, tài trợ và nhân rộng.