Giảm áp lực chi phí sản xuất, kinh doanh cuối năm

Sản xuất tại Công ty TNHH Bao bì Nhất Tín An (Khu công nghiệp Biên Hòa 2). Ảnh: Vương Thế

Đây cũng là những vấn đề được đặt ra trong công tác quản lý điều hành nhằm đồng hành với DN giảm thiểu áp lực những tháng cuối năm.

Chi phí đầu vào tăng

Theo số liệu Thống kê thành phố, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân 9 tháng của năm 2026 tăng hơn 4,2% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, nhóm nhà ở, điện, nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng hơn 7,4%; giao thông tăng gần 4,8%. Riêng tháng 9-2026, giá xăng tăng hơn 9,2%, dầu diesel tăng hơn 4,5%, kéo chỉ số giá nhóm giao thông tăng hơn 3,3%.

Với DN sản xuất, giá nguyên liệu và nhiên liệu tăng tác động trực tiếp đến giá thành. Chi phí vận chuyển, logistics tăng cũng làm tăng thêm chi phí đưa nguyên liệu về nhà máy và đưa sản phẩm đến khách hàng.

Theo ông Nguyễn Thành Nhân, chủ cơ sở đồ mộc mỹ nghệ Thành Nhân (xã Bình Minh), gần đây, chi phí sản xuất gia tăng khi nguyên liệu đầu vào tăng, cùng với đó thị trường tiêu thụ chững lại khiến các cơ sở sản xuất, kinh doanh, DN nhỏ và vừa gặp khó khăn. Cơ sở đang sản xuất cầm chừng, tập trung tìm kiếm đơn hàng tiêu thụ những sản phẩm còn tồn kho để tiết giảm chi phí.

Đánh giá về tác động đối với các DN, GS.TS Võ Xuân Vinh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh doanh (Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng: Giá xăng dầu tăng kéo theo chi phí vận tải, logistics và nhiều nhóm hàng hóa, dịch vụ tăng. Bên cạnh đó, chi phí tài chính cũng tạo thêm gánh nặng đối với DN sử dụng vốn vay. Điều này khiến sản phẩm hàng hóa của DN khi bán ra thị trường giảm lợi nhuận rõ rệt.

Sức ép này đến vào thời điểm DN bước vào mùa sản xuất cao điểm. Sản xuất tăng nhưng nếu giá đầu vào tăng nhanh, phần lợi nhuận giữ lại của DN sẽ bị thu hẹp. Với những DN nhỏ, khả năng tăng giá bán càng hạn chế. Khi không thể chuyển toàn bộ phần tăng của chi phí vào giá sản phẩm, DN buộc phải giảm lợi nhuận hoặc tìm cách tiết giảm chi phí sản xuất.

Theo ông Nguyễn Duy Hưng, Phó Chủ tịch Hội Xuất nhập khẩu Đồng Nai, Giám đốc Công ty TNHH Hưng Thịnh Phát (phường Tam Hiệp), các áp lực về chi phí đặt ra yêu cầu phải kiểm soát tốt hơn các yếu tố hình thành giá trong những tháng cuối năm, khi nhu cầu nguyên vật liệu, nhiên liệu, vận tải thường tăng theo sản lượng.

Ðồng hành với doanh nghiệp

Trước sức ép chi phí, các DN đang tập trung vào những khoản có thể chủ động kiểm soát. Trước hết là rà soát các khâu đang lãng phí ngay trong DN, nhất là về nguyên vật liệu, năng lượng tiêu thụ. Theo đó, DN chú tâm hơn đến định mức nguyên liệu, điện năng, năng suất lao động, tỷ lệ hàng lỗi, thời gian dừng máy, bảo trì và vận chuyển là những khâu được rà soát để giảm chi phí.

Doanh nghiệp Đồng Nai tham gia một hội nghị kết nối giao thương Việt - Nhật do UBND thành phố tổ chức.

Bên cạnh đầu tư thiết bị, DN cần quan tâm các chính sách hỗ trợ khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và nghiên cứu phát triển (R&D). Theo bà Nguyễn La Anh Đào, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại sản xuất cơ khí Phước Hưng (phường Long Bình), việc cải tiến sản phẩm, quy trình, thay đổi nguyên liệu hoặc nâng cao năng suất có thể giúp DN giảm giá thành thay vì chỉ xử lý phần chi phí tăng thêm bằng cách cắt lợi nhuận.

Cùng với sự nỗ lực của DN, đối với Nhà nước, việc ổn định các yếu tố đầu vào được đặt cùng với yêu cầu kiểm soát giá. Tại Đồng Nai, ngày 21-9-2026, Chủ tịch UBND thành phố ban hành Công văn số 9695/UBND-KTNS về tăng cường trách nhiệm quản lý nhà nước về giá những tháng còn lại năm 2026.

Theo đó, các sở, ngành được giao theo dõi sát cung - cầu và giá các mặt hàng thiết yếu, nhất là vận tải, logistics, vật liệu xây dựng, lương thực, thực phẩm. Chú trọng bảo đảm, điều hòa cung - cầu đối với xăng dầu, điện và nguyên liệu đầu vào cho sản xuất. DN cung ứng được yêu cầu thực hiện đúng quy định về kê khai, niêm yết, công khai giá và rà soát cơ cấu chi phí.

Trong khi đó, ở Trung ương, tại phiên họp Chính phủ ngày 3-10, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương kiểm soát chặt giá cả, bảo đảm nguồn cung hàng thiết yếu; tiếp tục nghiên cứu giải pháp điều tiết phù hợp đối với điện, xăng dầu và tăng kiểm tra, xử lý tình trạng găm hàng, đầu cơ, buôn lậu.

Để phục vụ tăng trưởng kinh tế vĩ mô cũng như sự phát triển của từng DN, việc giảm chi phí từ bên trong và ổn định đầu vào từ bên ngoài phải thực hiện đồng thời. DN chủ động hạ giá thành để giữ sức cạnh tranh; cơ quan quản lý tập trung kiểm soát giá, nguồn cung và những yếu tố có thể đẩy chi phí sản xuất tăng thêm. Những giải pháp này được kỳ vọng là cơ sở để khu vực sản xuất duy trì đơn hàng và đà tăng trưởng trong những tháng cuối năm.