Gỡ điểm nghẽn dữ liệu để doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận vốn
Không ít doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn gặp khó khi tiếp cận tín dụng không hẳn vì thiếu phương án kinh doanh, mà do hồ sơ tài chính, dữ liệu và năng lực quản trị chưa đáp ứng yêu cầu của bên cho vay...

Đông đảo doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh trên địa bàn phường Tây Hồ tham gia chương trình
Mới đây tại Hà Nội, Quỹ châu Á phối hợp với Tạp chí Doanh nghiệp Việt Nam và Viện Kinh tế và Pháp luật quốc tế tổ chức chương trình đào tạo “Ứng dụng công nghệ, hoàn thiện hồ sơ tài chính, hỗ trợ doanh nghiệp vay vốn tín dụng”.
Chương trình hướng tới doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV), hộ kinh doanh, tập trung vào những vấn đề thực tế trong quá trình chuẩn bị hồ sơ, dữ liệu tài chính và tìm kiếm nguồn vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh.
VỐN KHÔNG CHỈ LÀ CÂU CHUYỆN TÀI SẢN THẾ CHẤP
Phát biểu tại chương trình, bà Lê Thu Hiền, Giám đốc Chương trình Phát triển Kinh tế Bao trùm tại Quỹ châu Á tại Việt Nam, cho rằng DNNVV đang giữ vai trò quan trọng đối với nền kinh tế nhưng vẫn đối mặt với nhiều điểm nghẽn trong tiếp cận nguồn vốn.

Bà Lê Thu Hiền, Giám đốc Chương trình Phát triển Kinh tế Bao trùm tại Quỹ châu Á tại Việt Nam
Theo bà Hiền, Việt Nam hiện có hơn 5 triệu DNNVV, chiếm khoảng 95% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động. Đây là khu vực tạo ra lượng lớn việc làm và đóng góp đáng kể cho nền kinh tế, nhưng khả năng tiếp cận tín dụng vẫn chưa tương xứng với nhu cầu phát triển.
Tại địa bàn phường Tây Hồ (Hà Nội), bà Trương Thị Ngọc, Bí thư Đảng ủy Khối Doanh nghiệp phường Tây Hồ, cho biết hiện có gần 4.400 doanh nghiệp và 6.731 hộ kinh doanh cá thể. Đối với khu vực này, vốn là một trong những điều kiện quan trọng để duy trì hoạt động, mở rộng sản xuất và đầu tư công nghệ.
Tuy nhiên, theo bà Ngọc, khả năng tiếp cận vốn không chỉ phụ thuộc vào nhu cầu vay mà còn liên quan trực tiếp đến năng lực quản trị, tính minh bạch của thông tin tài chính và chất lượng hồ sơ tín dụng.
“Doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực quản trị, rà soát và hoàn thiện hồ sơ tài chính theo yêu cầu của ngân hàng, đồng thời ứng dụng công nghệ để thích ứng với môi trường kinh doanh hiện đại”, bà Ngọc nói.
Đây cũng là vấn đề được các chuyên gia tập trung phân tích tại chương trình. Thay vì chỉ hướng dẫn doanh nghiệp tìm kiếm nơi cho vay, chương trình đặt trọng tâm vào việc xác định nhu cầu vốn, chuẩn hóa dữ liệu và lựa chọn nguồn vốn phù hợp với khả năng của từng doanh nghiệp.
Ông Vũ Đông, Giám đốc vận hành Công ty Cổ phần LLead Capital, Thành viên Ban Cố vấn Tạp chí Doanh nghiệp Việt Nam, cho rằng một trong những sai lầm phổ biến của doanh nghiệp khi đi vay là bắt đầu từ câu hỏi “vay ở đâu”, thay vì xác định rõ mục đích sử dụng vốn, số vốn cần thiết và nguồn trả nợ.
Theo ông Đông, quá trình tiếp cận tài chính cần bắt đầu từ nhu cầu kinh doanh, sau đó xác định nhu cầu vốn, lựa chọn nguồn vốn phù hợp và chuẩn bị các điều kiện để tiếp cận nguồn vốn đó.
Đáng chú ý, ông Đông cho rằng năng lực tài chính chỉ là một phần trong quá trình đánh giá doanh nghiệp, trong khi năng lực phi tài chính có vai trò rất lớn. Điều này khiến việc xây dựng hệ thống dữ liệu, quản trị và minh bạch thông tin ngày càng trở thành yếu tố quan trọng khi doanh nghiệp làm việc với ngân hàng, quỹ đầu tư và các tổ chức cung cấp vốn.
CÔNG NGHỆ TRỞ THÀNH MỘT PHẦN CỦA HỒ SƠ TÍN DỤNG
Từ thực tế trên, chương trình đào tạo lần này dành phần đáng kể cho việc ứng dụng công nghệ tài chính (Fintech) trong quản lý dữ liệu và chuẩn bị hồ sơ.

Bà Trương Thị Ngọc, Bí thư Đảng ủy Khối Doanh nghiệp phường Tây Hồ
Các chuyên gia hướng dẫn doanh nghiệp từng bước tổ chức thông tin, cập nhật dữ liệu kinh doanh và hoàn thiện hồ sơ theo hướng đáp ứng yêu cầu thẩm định của các tổ chức tín dụng và quỹ đầu tư.
Các chuyên gia của Công ty TNHH Finan cũng trực tiếp hướng dẫn doanh nghiệp mở, kích hoạt tài khoản, cập nhật thông tin và làm quen với công cụ FinanOne trên thiết bị di động. Qua đó, doanh nghiệp có thể bước đầu số hóa việc tổ chức và quản lý dữ liệu kinh doanh thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào hồ sơ giấy hoặc các bảng dữ liệu rời rạc.
Sự tham gia của các ngân hàng thương mại và các định chế tài chính công nghệ tại chương trình cũng tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận trực tiếp các sản phẩm và giải pháp vốn.
Đáng chú ý, ban tổ chức cho biết 100% doanh nghiệp tham gia chương trình được tư vấn miễn phí về “khám sức khỏe” tài chính và định hướng xây dựng hồ sơ. Một số doanh nghiệp có phương án kinh doanh khả thi và quản trị minh bạch sẽ được lựa chọn để đưa vào chương trình ươm tạo, qua đó có cơ hội tiếp cận các quỹ đầu tư đối tác.
Điểm đáng chú ý của chương trình không nằm ở việc đưa ra thêm một kênh vay vốn, mà ở cách tiếp cận từ phía doanh nghiệp: muốn mở rộng khả năng tiếp cận vốn, doanh nghiệp trước hết phải biết mình cần bao nhiêu vốn, dùng vào đâu, trả bằng nguồn nào và có thể chứng minh những điều đó bằng dữ liệu.
Trong bối cảnh các tổ chức tín dụng ngày càng chú trọng chất lượng dữ liệu và khả năng kiểm chứng thông tin, việc chuẩn hóa hồ sơ tài chính và ứng dụng công nghệ có thể trở thành một trong những điều kiện giúp DNNVV rút ngắn khoảng cách với các nguồn vốn chính thức.
Chương trình cũng kỳ vọng hỗ trợ doanh nghiệp thay đổi cách tiếp cận vốn, từ tâm thế “đi tìm nơi cho vay” sang chủ động xây dựng năng lực tài chính, dữ liệu và phương án kinh doanh để đáp ứng yêu cầu của từng nguồn vốn.
