Hải Phòng: Cần ngăn đổ thải, bảo vệ đất nông nghiệp tại phường An Hải

Ao nuôi, đất canh tác bị phủ lấp

Ngày 20/9/2026, phóng viên ghi nhận tại khu vực Tiên Sa, phường An Hải, sát đê tả sông Lạch Tray, đối diện chùa Tiên Sa cũ, một phần ao nuôi thủy sản có dấu hiệu bị san lấp bằng gạch vỡ, phế thải xây dựng và vật liệu được phản ánh là “vôi thầu”. Trên mặt ao có cọc, lưới đen quây thành từng khu vực; phần mặt bằng được mở rộng, diện tích mặt nước thu hẹp.

Theo thông tin trong hồ sơ phóng viên thu thập, khu vực này thuộc thửa đất bãi bồi số 832, tờ bản đồ số 11, diện tích 4.248 m². Khu đất từng được cho thuê để nuôi trồng thủy sản, hợp đồng đã thanh lý năm 2019. Quá trình sử dụng sau đó có việc đưa gạch vỡ, phế thải xây dựng vào làm đường phục vụ vận chuyển cây.

Trao đổi với phóng viên, đại diện UBND phường An Hải cho biết địa phương chưa cho phép chuyển mục đích sử dụng khu đất sang đất phi nông nghiệp, không chấp thuận việc lấn chiếm lòng ao. Chính quyền đã lập biên bản, yêu cầu hộ sử dụng giữ nguyên mục đích nuôi trồng thủy sản kết hợp trồng cây.

Tuy nhiên, khối lượng vật liệu đã đưa vào, diện tích ao bị san lấp và phương án khắc phục cần tiếp tục được làm rõ. Đây là căn cứ để xác định trách nhiệm, đồng thời đánh giá khả năng duy trì hoạt động nuôi trồng tại khu đất.

Tại tổ dân phố Trang Quan, ven sông Lạch Tray, phóng viên cũng ghi nhận nhiều đống vật liệu dạng vôi thải, bê tông vỡ được tập kết. Cơ quan chức năng cần kiểm tra nguồn gốc, phạm vi tập kết, xác định vị trí có thuộc hành lang bảo vệ đê điều hay không và biện pháp ngăn vật liệu phát tán xuống sông.

Ở tổ dân phố Xích Thổ, giáp đường Nguyễn Trường Tộ, phế thải xây dựng phủ trên thửa đất nông nghiệp số 86, tờ bản đồ số 05, diện tích 1.210 m², liên quan đến ông Nguyễn Văn Quy.

Theo hồ sơ được phản ánh trong bản gốc, UBND xã Hồng Thái trước đây đã lập biên bản, ban hành quyết định xử phạt đối với hành vi đổ phế thải tại vị trí này. Đến thời điểm phóng viên ghi nhận, vật liệu vẫn còn trên đất. Chưa đủ căn cứ xác định đây là phế thải tồn lưu hay có hoạt động đổ thêm sau xử lý. Dù vậy, hiện trạng này cần được kiểm tra để làm rõ việc chấp hành yêu cầu khắc phục và khả năng đưa đất trở lại sản xuất.

Thửa đất bãi bồi số 832, tờ bản đồ số 11, diện tích 4.248 m² san lấp ao nuôi trồng thủy sản.

Chất thải cạnh xưởng sản xuất cần được thu gom

Tại khu vực đê tả sông Lạch Tray, thuộc tổ dân phố Hoàng Mai, phóng viên ghi nhận đế giày hỏng, bao bì, xốp và các vật liệu khác tập kết trên khu đất nông nghiệp liền kề xưởng sản xuất đế giày, nhựa, cao su của hộ ông Nguyễn Quyết Chiến.

Theo biên bản ngày 28/9/2026 của UBND phường An Hải được nêu trong hồ sơ, địa phương yêu cầu ông Chiến không xây dựng phát sinh công trình vi phạm, vận chuyển toàn bộ chất thải cao su ra khỏi thửa đất và sử dụng đất đúng mục đích.

Nội dung cần làm rõ tiếp theo là yêu cầu này đã được thực hiện đến đâu; chất thải được chuyển đi với khối lượng bao nhiêu, đến địa điểm nào, đơn vị nào tiếp nhận. Việc thu gom chỉ hoàn tất khi chất thải được đưa đến nơi tiếp nhận, xử lý phù hợp, tránh chuyển từ điểm tập kết tự phát này sang một khu đất khác.

Với hiện trạng đã ghi nhận, chưa đủ căn cứ kết luận mức độ ô nhiễm đất, nước hoặc thành phần nguy hại của các vật liệu. Cơ quan chuyên môn cần kiểm tra, phân loại chất thải và xem xét lấy mẫu khi có dấu hiệu ô nhiễm để xác định biện pháp xử lý.

Để xử lý quyết liệt về tình trạng này, thành phố Hải Phòng ban hành Công văn số 13215/VP-NNMT ngày 15/12/2025 của Văn phòng UBND TP Hải Phòng truyền đạt chỉ đạo của Chủ tịch UBND thành phố, công tác quản lý đất đai cần được thực hiện quyết liệt và dứt điểm hơn. Văn bản của UBND thành phố nhấn mạnh “Chủ tịch UBND các xã, phường chịu trách nhiệm toàn diện nếu để xảy ra vi phạm đất đai, đặc biệt tại khu vực ven sông, ao hồ và đất nông nghiệp mà không kịp thời xử lý, báo cáo”.

Tổ dân phố Trang Quan, hành lang ven sông Lạch Tray bị cày xới bởi hàng loạt đống vôi thầu, bê tông thải được tập kết.

Thửa đất nông nghiệp số 86, tờ bản đồ số 05 (diện tích 1.210 m²) nhiều lần lập biên bản ghi nhận hiện trường, biên bản vi phạm hành chính, quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi đổ phế thải đến nay vẫn còn tồn tại.

Bãi phế thải công nghiệp sát cạnh xưởng sản xuất đế giày, nhựa và cao su của hộ ông Nguyễn Quyết Chiến.

Khu đất xuất hiện nhiều loại vật liệu như đế giày hỏng, bao bì, xốp và các loại phế liệu công nghiệp khác.

Khắc phục phải gắn với khôi phục sản xuất

Trao đổi với phóng viên, ông Lê Quốc Hùng, đại diện bộ phận chuyên môn UBND phường An Hải, cho biết trên địa bàn có nhiều diện tích đất nông nghiệp xen kẹt, bỏ hoang do sản xuất kém hiệu quả. Một số trường hợp lợi dụng ban đêm, ngày nghỉ để đổ trộm phế thải. Địa phương đang phối hợp với công an phường tăng cường kiểm tra, ngăn chặn.

Theo đại diện UBND phường, các trường hợp vi phạm sẽ được lập hồ sơ, xử lý theo quy định; yêu cầu thu gom, vận chuyển chất thải đến nơi xử lý hợp pháp và khôi phục hiện trạng.

Để những yêu cầu này có kết quả cụ thể, từng điểm đổ thải cần được xác định rõ diện tích, khối lượng, người chịu trách nhiệm, thời hạn khắc phục và kết quả kiểm tra sau xử lý. Với vị trí đã từng bị xử phạt, cần đối chiếu hiện trạng với hồ sơ cũ để phân biệt chất thải chưa được di dời và hành vi đổ thải mới.

Đối với đất nông nghiệp, việc dọn hết phế thải trên bề mặt mới là một phần công việc. Cần kiểm tra lớp đất bên dưới, điều kiện thoát nước và khả năng canh tác; với ao nuôi, cần đánh giá diện tích mặt nước, bờ ao và điều kiện tiếp tục nuôi trồng. Biện pháp phục hồi phải dựa trên hiện trạng thực tế, tránh để đất được thu dọn nhưng vẫn không thể sử dụng cho sản xuất.

Cùng với xử lý các điểm tồn lưu, địa phương cần kiểm soát nguồn phát sinh và tuyến vận chuyển chất thải, kiểm tra vào những thời điểm thường xảy ra đổ trộm, duy trì đầu mối tiếp nhận phản ánh của người dân. Những diện tích đất xen kẹt, bỏ hoang cũng cần được rà soát, có phương án quản lý và sử dụng phù hợp.

Đất và nước là nền tảng của sản xuất nông nghiệp, đặc biệt với nông nghiệp sinh thái, hữu cơ. Từ những điểm đổ thải tại An Hải, yêu cầu đặt ra là ngăn phát sinh vi phạm mới, xử lý dứt điểm chất thải tồn lưu và bảo vệ khả năng sản xuất lâu dài của từng khu đất. Kết quả cần được thể hiện bằng hiện trường đã khắc phục, ao nuôi được bảo vệ và đất có thể tiếp tục canh tác.