Hội nghị toàn quốc thúc đẩy liên kết viện nghiên cứu, trường đại học với doanh nghiệp

Dự hội nghị tại điểm cầu Trung ương có đại diện lãnh đạo các bộ, ngành, viện nghiên cứu, trường đại học cùng nhiều tập đoàn, doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực KHCN, sản xuất và kinh doanh.

Tại điểm cầu tỉnh Lạng Sơn, dự hội nghị có đồng chí Đoàn Thanh Sơn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; đại diện một số sở, ngành, Văn phòng UBND tỉnh; Trường Cao đẳng Lạng Sơn cùng đại diện một số doanh nghiệp, hợp tác xã.

Đồng chí Đoàn Thanh Sơn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh dự hội nghị tại điểm cầu UBND tỉnh Lạng Sơn

Các đại biểu dự hội nghị tại điểm cầu UBND tỉnh Lạng Sơn

Theo báo cáo của Bộ KHCN, thời gian qua, hoạt động liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp đã có những chuyển biến tích cực, từng bước tạo ra các sản phẩm công nghệ phục vụ sản xuất, kinh doanh. Giai đoạn 2021 - 2025, cả nước có 181/1.451 nhiệm vụ KHCN cấp quốc gia do doanh nghiệp chủ trì, chiếm 12,5% số nhiệm vụ được tổng hợp.

Trong các nhiệm vụ do Quỹ Phát triển KHCN quốc gia tài trợ, đặt hàng, tỷ lệ nhiệm vụ có doanh nghiệp tham gia tăng từ 4,4% năm 2025 lên 6,06% năm 2026. Theo Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu năm 2026, Việt Nam xếp thứ 24 về hợp tác nghiên cứu và phát triển giữa đại học và doanh nghiệp.

Tuy nhiên, hoạt động liên kết còn hạn chế về quy mô, chiều sâu và hiệu quả thương mại hóa. Năm 2023, kinh phí nghiên cứu và phát triển của doanh nghiệp dành cho viện nghiên cứu, trường đại học chỉ chiếm khoảng 0,72% tổng kinh phí nghiên cứu và phát triển do doanh nghiệp cấp. Năm 2024, tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt 34,6%. Trong đó, chỉ có 28,8% số doanh nghiệp nhỏ thực hiện hoạt động đổi mới sáng tạo, thấp hơn đáng kể so với mức 63,1% ở nhóm doanh nghiệp lớn.

Trong tổng số 962 doanh nghiệp KHCN chỉ có khoảng 30 doanh nghiệp được hình thành từ kết quả nghiên cứu của viện, trường. Đến ngày 22/8/2026, các sàn giao dịch KHCN ghi nhận khoảng 62.500 công nghệ chào bán nhưng chỉ có 750 nhu cầu tìm mua. Trong 8 tháng năm 2026, ghi nhận 72 giao dịch thành công với tổng giá trị hơn 11,2 tỷ đồng.

Các đại biểu dự hội nghị tại điểm cầu UBND tỉnh Lạng Sơn

Các đại biểu dự hội nghị tại điểm cầu UBND tỉnh Lạng Sơn

Trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn, thời gian qua, cơ chế, chính sách, thúc đẩy ứng dụng, chuyển giao KHCN vào sản xuất, kinh doanh được quan tâm. Trong đó, cấp có thẩm quyền tỉnh đã ban hành các chính sách hỗ trợ ứng dụng kết quả nghiên cứu, nâng cao năng lực KHCN cho doanh nghiệp và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo.

Đến nay, toàn tỉnh đã triển khai 181 mô hình ứng dụng thành tựu KHCN và tiến bộ kỹ thuật, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp. Đồng thời, cơ quan liên quan của tỉnh đã phối hợp với Đại học Thái Nguyên, Học viện Nông nghiệp Việt Nam và các viện nghiên cứu trong thực hiện nhiệm vụ KHCN chuyển giao kết quả nghiên cứu và phát triển nguồn nhân lực; từng bước kết nối nhu cầu ứng dụng công nghệ của doanh nghiệp, hợp tác xã với các tổ chức nghiên cứu.

Tuy nhiên, hoạt động liên kết giữa viện nghiên cứu, trường đại học với doanh nghiệp, hợp tác xã trên địa bàn tỉnh chưa thường xuyên, chặt chẽ; khả năng tiếp nhận, ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu còn hạn chế; phần lớn doanh nghiệp có quy mô nhỏ, thiếu nguồn lực đầu tư đổi mới công nghệ.

Đại diện các doanh nghiệp, hợp tác xã dự hội nghị tại điểm cầu UBND tỉnh Lạng Sơn

Đại diện các hợp tác xã dự hội nghị tại điểm cầu UBND tỉnh Lạng Sơn

Tại hội nghị, đại diện các tập đoàn, doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và một số địa phương đã tham luận, chia sẻ kinh nghiệm, mô hình hợp tác trong nghiên cứu, phát triển công nghệ, nâng cao giá trị nông sản, thương mại hóa dược liệu và ứng dụng kết quả nghiên cứu vào sản xuất.

Các ý kiến tập trung thảo luận về cơ chế doanh nghiệp tham gia đặt hàng nghiên cứu; hợp tác đầu tư, chia sẻ rủi ro giữa Nhà nước và doanh nghiệp; tăng cường kết nối giữa doanh nghiệp với viện nghiên cứu, trường đại học; bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ, phân chia lợi ích giữa các bên và thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu, đưa công nghệ, sản phẩm ra thị trường.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng phát biểu chỉ đạo tại hội nghị

Kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh: Việc liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học phải đi vào thực chất, lấy nhu cầu phát triển của đất nước, từng ngành, địa phương và doanh nghiệp làm cơ sở xác định nhiệm vụ nghiên cứu KHCN; lấy sản phẩm ứng dụng, hiệu quả thương mại hóa và đóng góp vào tăng năng suất, sức cạnh tranh làm thước đo kết quả.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ KHCN chủ trì rà soát, đánh giá năng lực các cơ sở nghiên cứu, xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ kết nối với doanh nghiệp; đổi mới phương thức giao nhiệm vụ nghiên cứu theo hướng có mục tiêu, sản phẩm và địa chỉ ứng dụng cụ thể; ưu tiên hỗ trợ hoàn thiện, thương mại hóa các kết quả nghiên cứu có tiềm năng. Đồng thời, đẩy nhanh phát triển hệ thống phòng thí nghiệm dùng chung, sàn giao dịch công nghệ quốc gia và tháo gỡ những vướng mắc về cơ chế, chính sách.

Đối với các bộ, ngành, địa phương, Phó Thủ tướng yêu cầu chủ động xác định những bài toán công nghệ ưu tiên, gắn nhiệm vụ nghiên cứu với nhu cầu thực tiễn, có đơn vị tiếp nhận và phương án huy động nguồn lực rõ ràng. Các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp cần tăng cường hợp tác, cùng đầu tư, chia sẻ rủi ro, đẩy mạnh ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Đồng chí Đoàn Thanh Sơn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh phát biểu tại điểm cầu tỉnh Lạng Sơn

Phát biểu chỉ đạo các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, Hợp tác xã ngay sau hội nghị trực tuyến với điểm cầu Trung ương, đồng chí Đoàn Thanh Sơn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh vai trò của việc liên kết giữa doanh nghiệp, hợp tác xã trên địa bàn tỉnh với các viện nghiên cứu, trường đại học. Việc hỗ trợ không chỉ dừng lại ở hướng dẫn doanh nghiệp, hợp tác xã tự tìm kiếm, liên hệ với các đơn vị nghiên cứu mà cần có sự tham gia trực tiếp của các cơ quan chuyên môn trong kết nối, tháo gỡ khó khăn và thúc đẩy hợp tác.

Đồng chí đề nghị Sở KH&CN chủ động tổng hợp nhu cầu, kiến nghị của các doanh nghiệp, hợp tác xã, trên cơ sở đó, trực tiếp làm việc với các viện nghiên cứu, trường đại học để tìm kiếm đối tác phù hợp, hỗ trợ kết nối và triển khai các hoạt động hợp tác. Đặc biệt, trong giai đoạn đầu, việc kết nối cần được thực hiện với vai trò, trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, tạo điều kiện để các hợp tác xã, nhất là những đơn vị còn hạn chế về nguồn lực và kinh nghiệm, tiếp cận các tổ chức nghiên cứu.

Đối với những kiến nghị cụ thể đã được chuyển đến Sở KH&CN, đồng chí yêu cầu Sở KH&CN khẩn trương rà soát, báo cáo kết quả, trong đó xác định rõ các đơn vị nghiên cứu được kết nối và hướng giải quyết.

Cùng với đó, Sở KH&CN nghiên cứu thiết lập cơ chế kết nối, trao đổi thông tin thường xuyên với cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã, kể cả những đơn vị chưa triển khai hoạt động KHCN và đổi mới sáng tạo. Thông qua các kênh trao đổi phù hợp, sở cần chủ động nắm bắt nhu cầu thực tế, tiếp nhận kiến nghị, xác định những vấn đề doanh nghiệp cần hỗ trợ để kịp thời kết nối với các chương trình, nguồn lực và tổ chức nghiên cứu có liên quan.