Huế: Giành lại sự sống bé gái sơ sinh bị suy hô hấp nặng

Ngày 16/11 Bệnh viện Trung ương Huế thông tin sau 10 ngày hồi sức tích cực chuyên sâu, bé gái sơ sinh bị suy hô hấp nguy kịch do hít phân su, tăng áp động mạch phổi nặng và tổn thương đa cơ quan đã vượt qua cửa tử. Hiện tại trẻ đã hồi phục ngoạn mục, tự thở và bú sữa mẹ.

 Niềm vui của bố mẹ bệnh nhi sau khi trẻ đã vượt qua cửa tử

Niềm vui của bố mẹ bệnh nhi sau khi trẻ đã vượt qua cửa tử

Nguy kịch sau ca đẻ rớt tại nhà

Bệnh nhi là bé gái đến từ phường Thuận An (TP Huế) chào đời khi thai được 39 tuần 6 ngày, nặng 3kg trong một ca đẻ rớt tại nhà. Đáng chú ý, nước ối khi sinh có màu xanh đậm, trẻ tím tái toàn thân ngay sau chào đời, da, móng và dây rốn đều bị nhuộm phân su.

Sau khi được nhân viên y tế tuyến cơ sở xử trí ban đầu và Bệnh viện Trường Đại học Y - Dược Huế đặt nội khí quản hỗ trợ hô hấp, tình trạng suy hô hấp của trẻ vẫn tiếp tục diễn tiến nặng. Bệnh nhi được chuyển khẩn cấp đến Khoa Hồi sức tích cực Nhi Sơ sinh, Trung tâm Nhi - Bệnh viện Trung ương Huế để tiếp tục cấp cứu.

Bệnh nhi ở thời điểm được các bác sĩ tiến hành hồi sức tích cực

Bệnh nhi ở thời điểm được các bác sĩ tiến hành hồi sức tích cực

Thời điểm tiếp nhận, dịch phân su vẫn trào qua ống nội khí quản, phổi tổn thương lan tỏa, trẻ rơi vào tình trạng suy hô hấp nghiêm trọng. Chỉ trong 24-48 giờ đầu đời, bệnh diễn tiến nhanh với tình trạng toan hô hấp mất bù không đáp ứng với các chế độ thở máy thông thường.

Đặc biệt, những cơn tăng áp động mạch phổi kịch phát khiến độ bão hòa oxy máu (SpO2) có thời điểm giảm sâu xuống chỉ còn 27%. Trẻ liên tục xuất hiện tình trạng nhịp tim chậm, tụt huyết áp nặng, huyết áp trung bình chỉ còn 20-23 mmHg. Không chỉ đối mặt với suy hô hấp và suy tuần hoàn, bệnh nhi còn bị nhiễm trùng huyết sơ sinh, rối loạn đông máu, tổn thương thận cấp và vô niệu kéo dài nhiều giờ.

Tình trạng bệnh đặc biệt nghiêm trọng, nguy cơ tử vong rất cao nếu không được hồi sức và kiểm soát các biến chứng kịp thời.

Hồi sức chuyên sâu, đưa trẻ vượt qua cửa tử

Trước tình trạng nguy kịch của bệnh nhi, ê-kíp Khoa Hồi sức tích cực Nhi Sơ sinh đã khẩn trương triển khai đồng bộ nhiều biện pháp hồi sức chuyên sâu nhằm kiểm soát suy hô hấp, ổn định tuần hoàn và bảo vệ các cơ quan đang bị tổn thương.

Các bác sĩ chuyển trẻ sang phương thức thở máy rung tần số cao (HFO) nhằm bảo vệ phổi, tối ưu hóa trao đổi khí; đồng thời bơm surfactant ngoại sinh hai lần qua ống nội khí quản để hỗ trợ phục hồi chức năng phế nang bị tổn thương do hít phân su.

Để kiểm soát những cơn tăng áp động mạch phổi kịch phát, ê-kíp phối hợp sử dụng 3 loại thuốc trợ tim, vận mạch liều cao cùng thuốc giãn mạch phổi và an thần sâu. Các biện pháp này nhằm duy trì huyết áp, cải thiện tưới máu và bảo đảm cung cấp oxy cho các cơ quan thiết yếu.

Song song với hồi sức hô hấp và tuần hoàn, trẻ được điều trị kháng sinh phổ rộng để kiểm soát nhiễm trùng, truyền các chế phẩm máu nhằm điều chỉnh rối loạn đông máu. Chức năng thận cũng được theo dõi sát thông qua kiểm soát lượng dịch đưa vào và thải ra.

Với sự theo dõi liên tục 24/24 giờ cùng những điều chỉnh điều trị kịp thời của đội ngũ y, bác sĩ, tình trạng bệnh nhi từng bước chuyển biến tích cực. Huyết động dần ổn định, chức năng thận hồi phục, nhu cầu oxy giảm và các biến chứng nguy hiểm từng bước được kiểm soát.

Niềm vui của đội ngũ y, bác sĩ và gia đình sau khi trẻ đã hồi phục ngoạn mục 

Niềm vui của đội ngũ y, bác sĩ và gia đình sau khi trẻ đã hồi phục ngoạn mục 

Sau 7 ngày điều trị, trẻ được ngừng thuốc giãn mạch phổi, chuyển từ thở máy rung tần số cao sang thở máy thông thường. Đến ngày thứ 8, bệnh nhi ngừng hoàn toàn các thuốc trợ tim, vận mạch. Ngày thứ 9, trẻ được rút ống nội khí quản thành công và chuyển sang phương thức hỗ trợ hô hấp không xâm nhập.

Đến ngày thứ 10, bệnh nhi cai hoàn toàn máy thở, chỉ còn cần hỗ trợ oxy nhẹ qua ngạnh mũi. Trải qua hơn 10 ngày điều trị bé tỉnh táo, da môi hồng hào, tự thở êm, các chỉ số chức năng thận và tuần hoàn ổn định, ăn tiêu hoàn toàn bằng sữa mẹ.

Từ một trẻ sơ sinh từng rơi vào tình trạng nguy kịch, đối mặt với nguy cơ tử vong do suy hô hấp, tăng áp phổi nặng và suy đa cơ quan, bé gái đã hồi phục tích cực. Đây là kết quả đáng mừng, thể hiện nỗ lực của đội ngũ y bác sĩ trong hành trình giành lại sự sống cho bệnh nhi.

Theo các bác sĩ, hội chứng hít phân su (MAS) là một trong những tình trạng cấp cứu sơ sinh đặc biệt nguy hiểm. Bệnh xảy ra khi trẻ hít phải nước ối có lẫn phân su vào đường thở trước hoặc trong quá trình sinh.

Phân su khi xâm nhập vào đường hô hấp có thể gây tắc nghẽn đường dẫn khí, làm bất hoạt chất hoạt diện bề mặt phổi (surfactant), dẫn đến tổn thương phổi, viêm phổi nặng và rối loạn trao đổi khí. Trong những trường hợp nghiêm trọng, trẻ có thể xuất hiện tăng áp động mạch phổi tồn tại, suy tuần hoàn và suy đa cơ quan, đe dọa trực tiếp đến tính mạng. Đặc biệt, những trường hợp đẻ rớt tại nhà không có nhân viên y tế hỗ trợ kịp thời, làm tăng nguy cơ ngạt sau sinh, hạ thân nhiệt, hít phân su nặng và nhiễm trùng sơ sinh. Các bác sĩ khuyến cáo phụ nữ mang thai cần khám thai định kỳ.

ThS.BS Nguyễn Nồm, Phó Trưởng khoa Hồi sức tích cực Sơ sinh, Trung tâm Nhi (Bệnh viện Trung ương Huế), cho biết, hội chứng hít phân su và tăng áp phổi dai dẳng là những nguyên nhân có thể gây suy hô hấp nặng ở trẻ sơ sinh. Hít phân su xảy ra khi trẻ hít phải nước ối lẫn phân su trước hoặc trong quá trình sinh, gây tắc nghẽn đường thở, tổn thương phổi và thiếu oxy máu.

Các yếu tố nguy cơ gồm: thai quá ngày, suy thai, thiếu oxy trong tử cung, bệnh lý của mẹ như tăng huyết áp, tiền sản giật, đái tháo đường, bệnh tim mạch; chuyển dạ kéo dài hoặc cơn co tử cung bất thường.

Để phòng ngừa biến chứng, bác sĩ khuyến cáo sản phụ khám thai định kỳ, tuân thủ hướng dẫn về thời điểm sinh, không để thai quá ngày mà không được theo dõi. Khi có dấu hiệu chuyển dạ, cần đến cơ sở y tế có đủ điều kiện theo dõi sản khoa và hồi sức sơ sinh, không chủ quan sinh tại nhà, nhất là với thai kỳ có yếu tố nguy cơ.

Hồ Ngọc Minh

Nguồn Phụ Nữ VN: https://phunuvietnam.vn/hue-gianh-lai-su-song-be-gai-so-sinh-bi-suy-ho-hap-nang-238261116110417802.htm