Kịch bản tăng trưởng kinh tế cho các quý tiếp theo phải 'tăng tốc' trên 10%

Hoạt động tại nhà máy trong khu công nghiệp ở Bắc Ninh. Ảnh: Đồng Thúy/TTXVN

Để hoàn thành mục tiêu cả năm, các quý còn lại cần đạt mức tăng trưởng trên 10%, với kỳ vọng từ đầu tư công, tiêu dùng nội địa, xuất khẩu và các động lực mới như kinh tế số, AI.

Phó Cục trưởng Đỗ Thị Ngọc cho biết, mục tiêu tăng trưởng cả năm 2026 vẫn được giữ nguyên, và để đạt được mục tiêu năm, các quý còn lại cần đạt mức tăng trưởng cao hơn, trên 10%, cụ thể khoảng trên 10,5% theo kịch bản cập nhật.

Theo đó, quý II/2026, GDP ước tăng 10,5%; trong đó, khu vực I tăng 3,8%, khu vực II tăng 12,6%, khu vực III tăng 10,5%;

Quý III/2026, GDP dự kiến tăng khoảng 10,6%, với khu vực I tăng 4,2%, khu vực II tăng 13% và khu vực III tăng 10,4%;

Quý IV/2026, GDP ước đạt khoảng 10,74%, trong đó khu vực I tăng 4,4%, khu vực II tăng 12,8% và khu vực III tăng 10,7%.

Phó Cục trưởng Đỗ Thị Ngọc nhấn mạnh, các kịch bản này đều đặt ra yêu cầu khu vực công nghiệp và dịch vụ phải đạt mức tăng trưởng rất cao.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới có nhiều diễn biến khó lường, đặc biệt là xung đột giữa Mỹ và Iran tại Trung Đông gây áp lực lớn, thì kết quả tăng trưởng 7,83% của quý I/2026 thể hiện nỗ lực rất lớn của các ngành, các cấp và các chính sách trong việc thúc đẩy tăng trưởng.

"Các động lực tăng trưởng vẫn đang được duy trì, song chưa phản ánh đầy đủ hiệu quả của các chính sách đang được triển khai. Cụ thể, khu vực sản xuất và xuất khẩu tiếp tục là trụ cột; trong đó, khu vực công nghiệp, đặc biệt là công nghiệp chế biến, chế tạo giữ vai trò dẫn dắt. Xuất khẩu ghi nhận mức tăng khá cao và đóng góp lớn vào tăng trưởng", Phó Cục trưởng Đỗ Thị Ngọc cho hay.

Bên cạnh đó, tiêu dùng nội địa có sự cải thiện, đóng góp vào ổn định tổng cầu. Động lực tiêu dùng được thúc đẩy từ yếu tố mùa vụ trong dịp lễ, Tết của quý đầu năm.

Đối với lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số, lĩnh vực này đã được đẩy mạnh, tuy nhiên các ngành có hàm lượng công nghệ cao hiện mới đóng vai trò hỗ trợ, chưa thực sự trở thành động lực dẫn dắt do có độ trễ và kỳ vọng sẽ được thể hiện rõ hơn trong các quý tiếp theo.

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng, Cục Thống kê chỉ ra một số động lực chính, bao gồm: đầu tư công tiếp tục đóng vai trò nguồn vốn mồi, dẫn dắt năng lực sản xuất dài hạn. Năm 2026 có nhiều dự án; trong đó, có các siêu dự án cần được tập trung triển khai nhằm tạo hiệu ứng lan tỏa tới khu vực đầu tư tư nhân và các khu vực khác, bao gồm cả FDI. Đáng chú ý, vốn FDI đăng ký trong quý I/2026 đạt mức cao, tạo kỳ vọng cho các quý tiếp theo.

Tiếp đến là tiêu dùng nội địa dự báo sẽ được cải thiện nhờ các chính sách như cải cách tiền lương, kích cầu tiêu dùng, cùng với quy mô thị trường hơn 100 triệu dân. Thương mại điện tử, các chính sách thuế, tài khóa hỗ trợ cũng góp phần thúc đẩy khu vực này.

Cùng với đó là chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ tiếp tục được điều hành linh hoạt, phối hợp hiệu quả nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, khơi thông nguồn vốn cho khu vực doanh nghiệp và hộ kinh doanh cá thể, qua đó thúc đẩy sản xuất.

Bên cạnh đó là các động lực từ các lĩnh vực mới nổi như công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), góp phần nâng cao năng lực nội tại của nền kinh tế, cải thiện năng suất lao động và tăng đóng góp của khoa học công nghệ vào tăng trưởng. Cuối cùng, tận dụng dư địa của các ngành công nghiệp xuất khẩu thông qua việc khai thác tối đa lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA).

"Với các động lực này, bức tranh tăng trưởng từ quý II/2026 trở đi được kỳ vọng sẽ tích cực hơn, tạo nền tảng để phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026," Phó Cục trưởng Cục Thống kê nhấn mạnh.

Trước đó, tại cuộc họp báo công bố tình hình kinh tế - xã hội quý I/2026 của Cục Thống kê, bà Nguyễn Thị Mai Hạnh, Trưởng ban Hệ thống Tài khoản Quốc gia, Cục Thống kê cho biết, GDP quý I/2026 của Việt Nam chỉ tăng 7,83%, không đạt mục tiêu tăng trưởng (9,1%) do nhiều nguyên nhân.

Trước hết là biến động địa chính trị tại Trung Đông đã làm gia tăng rủi ro đối với thị trường năng lượng toàn cầu, đẩy giá dầu và các nhiên liệu đầu vào tăng cao, tăng chi phí sản xuất của doanh nghiệp. Tác động này thể hiện rõ nét ở các ngành có cường độ sử dụng năng lượng lớn như vận tải, logistics, công nghiệp chế biến, đồng thời lan tỏa gián tiếp sang các lĩnh vực xây dựng, thương mại và dịch vụ. Chi phí đầu vào tăng trong khi sức cầu chưa phục hồi hoàn toàn đã làm thu hẹp biên lợi nhuận. Doanh nghiệp buộc phải thận trọng hơn trong mở rộng sản xuất, đầu tư.

Giữa bối cảnh đó, các điểm nghẽn nội tại chưa được xử lý triệt để làm suy giảm khả năng hấp thụ và chuyển hóa các động lực tăng trưởng. Nội lực của nền kinh tế vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế, thể hiện ở năng suất lao động chưa cao, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp còn yếu, mức độ tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu còn khiêm tốn. Môi trường kinh doanh, thể chế chính sách cũng chưa thật sự bứt phá làm điểm tựa cho hoạt động sản xuất, đầu tư, kinh doanh.

Tuy nhiên, một số "mũi nhọn" vẫn tiếp tục tô thêm gam màu sáng vào bức tranh kinh tế chung. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo duy trì đà tăng trưởng tốt. Hoạt động xuất khẩu vẫn diễn ra sôi động, tạo điểm tựa vững chắc cho hoạt động sản xuất trong nước.

Đáng chú ý, động lực tiêu dùng được thúc đẩy đáng kể bởi hiệu ứng mùa vụ từ kỳ nghỉ Tết Nguyên đán kéo dài. Tiêu dùng của hộ gia đình giữ vai trò nền tảng và có đóng góp chủ đạo. Diễn biến này được phản ánh qua mức tăng khá của tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng, ước tăng khoảng 10,9% (loại trừ yếu tố giá tăng 7%) và du lịch quốc tế đến Việt Nam tăng cao (quý I/2026, đạt gần 6,8 triệu lượt, tăng 12,4% so với cùng kỳ).

“Sự phục hồi tích cực của tiêu dùng nội địa và du lịch đã góp phần bù đắp hiệu quả cho những biến động bất lợi từ thị trường bên ngoài”, bà Hạnh cho hay.