Kiểm soát đường huyết thai kỳ để bảo vệ sức khỏe mẹ và bé

Các đại biểu tham dự chương trình. Ảnh: BYT

Tham dự sự kiện có Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Huế Hoàng Hải Minh cùng đại diện các bộ, ban, ngành Trung ương, các tổ chức quốc tế và đông đảo cán bộ y tế, người dân địa phương.

Tuần lễ Làm mẹ an toàn được ngành Y tế duy trì tổ chức từ ngày 1 đến 7-10 hằng năm trên phạm vi cả nước. Năm nay, sự kiện tập trung đẩy mạnh truyền thông và nâng cao năng lực y tế nhằm cụ thể hóa Hướng dẫn quốc gia về sàng lọc và quản lý đái tháo đường thai kỳ của Bộ Y tế. Mục tiêu cốt lõi là kêu gọi sự chủ động từ phụ nữ mang thai, gia đình và toàn xã hội trong việc phòng ngừa, phát hiện sớm rối loạn chuyển hóa đường huyết, bảo đảm an toàn cho cả mẹ và trẻ ngay từ những ngày đầu đời.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu. Ảnh: BYT

Phát biểu khai mạc tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên ghi nhận những bước tiến vượt bậc của Việt Nam trong công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản suốt gần 3 thập kỷ qua. Tỷ lệ tử vong mẹ đã giảm hơn 5 lần, từ 233 ca trên 100.000 trẻ đẻ sống năm 1990 xuống còn hơn 44 ca trên 100.000 trẻ đẻ sống vào năm 2024, đưa Việt Nam đứng thứ tư trong khu vực Đông Nam Á. Tỷ suất tử vong ở trẻ dưới 1 tuổi giảm hơn 4 lần, từ 44‰ xuống 11,6‰; tỷ suất tử vong trẻ dưới 5 tuổi cũng giảm mạnh từ 58‰ xuống còn 18,2‰.

Dù đạt được nhiều thành tựu quan trọng, công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em hiện phải đối mặt với thách thức lớn từ sự gia tăng của các bệnh không lây nhiễm, nổi bật là đái tháo đường thai kỳ. Khảo sát tại các bệnh viện chuyên khoa sản cho thấy, tỷ lệ phát hiện căn bệnh này đã tăng vọt từ mức 3-4% trong giai đoạn 2001-2004 lên tới khoảng 20% số thai phụ được khám sàng lọc những năm gần đây.

Đáng lo ngại, bệnh tiến triển rất âm thầm nhưng để lại hậu quả nặng nề. Thai phụ mắc bệnh có tỷ lệ sinh non lên tới 26%, cao gấp gần 3 lần mức bình thường, đồng thời đối diện nguy cơ tiền sản giật, mổ lấy thai và khoảng 50% tiến triển thành đái tháo đường típ 2 sau sinh từ 5 đến 10 năm. Đối với thai nhi, tình trạng này làm tăng nguy cơ thai to, hạ đường huyết sơ sinh, suy hô hấp và thậm chí tử vong chu sinh. Tuy nhiên, phần lớn trường hợp hoàn toàn có thể kiểm soát hiệu quả nếu được tầm soát kịp thời và điều chỉnh lối sống, dinh dưỡng hợp lý.

Cùng lan tỏa thông điệp về chủ đề “Kiểm soát đường huyết thai kỳ - Mẹ an tâm, con khỏe mạnh”. Ảnh: BYT

Lãnh đạo Bộ Y tế đề nghị các địa phương chú trọng nâng cao kỹ thuật sàng lọc, chuyển tuyến kịp thời, đồng thời đẩy mạnh dịch vụ chăm sóc sau sinh tại nhà trong tuần đầu và 42 ngày sau đẻ. Đặc biệt, các cơ sở y tế cần hướng dẫn sản phụ từng mắc bệnh thực hiện xét nghiệm tầm soát lại đường huyết trong khoảng từ 4 đến 12 tuần sau sinh.

Thực hiện nghi thức phát động Tuần lễ Làm mẹ an toàn. Ảnh: BYT

Về phía địa phương, đại diện lãnh đạo UBND thành phố Huế nhấn mạnh, thành phố xác định y tế cơ sở giữ vai trò nòng cốt để đưa dịch vụ y tế đến gần dân, chủ động phòng ngừa và thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa các khu vực. Việc kết nối đồng bộ giữa các bệnh viện tuyến trên, trường đại học y dược và trạm y tế xã, phường cùng đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý thai nghén sẽ giúp theo dõi nguy cơ liên tục, không để người bệnh bị bỏ lại phía sau.