Kinh tế Nhật Bản tăng trưởng vững bất chấp cú sốc năng lượng

Đây là quý tăng trưởng thứ 2 liên tiếp của Nhật Bản, cho thấy nền kinh tế này vẫn giữ được sức chống chịu trong bối cảnh giá năng lượng tăng mạnh do chiến sự Iran...

Ảnh minh họa - Ảnh: AP

Ảnh minh họa - Ảnh: AP

Theo số liệu sơ bộ do Văn phòng Nội các Nhật Bản công bố ngày thứ Ba (19/5), kinh tế Nhật Bản tăng trưởng 0,5% trong quý 1/2026 so với quý trước sau khi điều chỉnh theo mùa. Quy đổi theo năm, mức tăng này tương đương 2,1%.

Đây là quý tăng trưởng thứ 2 liên tiếp của Nhật Bản, cho thấy nền kinh tế này vẫn giữ được sức chống chịu trong bối cảnh giá năng lượng tăng mạnh do chiến sự Iran. Tổng sản phẩm trong nước (GDP) thực tế - chỉ tiêu đo lường quy mô nền kinh tế sau khi đã điều chỉnh theo lạm phát - tiếp tục tăng nhờ chi tiêu của người tiêu dùng và doanh nghiệp trong nước duy trì ổn định.

Chi tiêu chính phủ tăng cũng góp phần quan trọng giúp kinh tế Nhật Bản đạt mức tăng trưởng cao hơn dự báo. Trong quý, tiêu dùng tư nhân tăng 0,3% so với quý trước, tương đương mức tăng 1,1% nếu quy đổi theo năm. Chi tiêu công cũng tăng 0,3%.

Trước đó, kinh tế Nhật Bản suy giảm trong quý 3/2025, trước khi tăng nhẹ 0,2% vào quý 4/2025. Kết quả quý 1/2026 cho thấy đà phục hồi của nền kinh tế đã rõ rệt.

Tuy nhiên, giá dầu tăng mạnh vẫn là thách thức lớn đối với Nhật Bản - nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu năng lượng. Trước khi chiến sự Iran nổ ra, dầu Brent giao dịch quanh 70 USD/thùng, nhưng gần đây đã tăng lên gần 110 USD/thùng.

Giá dầu tăng mạnh do eo biển Hormuz - tuyến hàng hải trọng yếu đối với dầu xuất khẩu từ Vịnh Ba Tư sang châu Á - gần như tê liệt vì chiến sự. Trước sức ép này, Nhật Bản đã xả một phần dự trữ dầu và tìm cách chuyển sang các tuyến vận chuyển thay thế.

Trong quý 1/2026, nhập khẩu của Nhật Bản tăng 0,5%, trong khi xuất khẩu tăng 1,7% so với quý trước.

Tại Nhật Bản, tình trạng thiếu naphtha - sản phẩm tinh chế từ dầu thô được dùng làm nguyên liệu đầu vào cho ngành hóa dầu - đang trở thành vấn đề đáng chú ý, trong bối cảnh chi phí năng lượng tăng mạnh. Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cam kết bảo đảm nguồn cung mặt hàng này để duy trì đà tăng trưởng, dù mục tiêu đó có thể đòi hỏi Chính phủ Nhật Bản tăng chi tiêu đáng kể.

Theo báo cáo gần đây của Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Nhật Bản (JCER), nền kinh tế nước này nhiều khả năng vẫn duy trì được tốc độ tăng trưởng vừa phải, nhờ chi tiêu cho trí tuệ nhân tạo (AI) và quốc phòng tăng lên.

“Nhu cầu cải thiện ở nhiều khu vực của nền kinh tế cho thấy tăng trưởng có nền tảng tốt hơn. Điều này cũng có thể là bằng chứng cho thấy lạm phát đang tăng lên”, bà Naomi Fink, Giám đốc chiến lược toàn cầu của công ty quản lý tài sản Amova Asset Management, nhận xét với hãng tin AP.

Chi phí năng lượng tăng đang tiếp tục đẩy giá cả đi lên. Cùng với kết quả tăng trưởng mạnh hơn dự báo trong quý 1/2026, yếu tố này có thể khiến Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) có thêm lý do để tăng lãi suất, trong bối cảnh cơ quan này đang từng bước rời khỏi chính sách lãi suất siêu thấp kéo dài nhiều năm.

Dù lạm phát tại Nhật Bản vẫn thấp hơn Mỹ, tiền lương của người lao động nước này chưa theo kịp đà tăng giá. Trên thị trường chứng khoán, chỉ số Nikkei 225 giảm 1,3% trong phiên sáng thứ Tư (20/5). Trước đó, ngày 7/5, chỉ số này lập đỉnh lịch sử với mức đóng cửa kỷ lục 62.833,84 điểm.

Ngọc Trang

Nguồn VnEconomy: https://vneconomy.vn/kinh-te-nhat-ban-tang-truong-vung-bat-chap-cu-soc-nang-luong.htm