Lợi nhuận HDBank tăng 31%, nợ nhóm 5 tăng gấp đôi, dòng tiền âm 20.332 tỷ

Ngân hàng Thương mại Cổ phần Phát triển Thành phố Hồ Chí Minh (HoSE: HDB) đã công bố báo cáo tài chính hợp nhất và riêng lẻ quý 2 năm 2026, ký ngày 30/7/2026. Tổng tài sản hợp nhất của HDBank đạt 1.045.435 tỷ đồng, tăng 12,3% so với đầu năm. Dư nợ cho vay khách hàng đạt 659.000 tỷ đồng, tăng 20,6%. Lợi nhuận trước thuế lũy kế sáu tháng đạt 13.202 tỷ đồng, tăng 31,1% so với cùng kỳ.

Tuy nhiên, khi đọc kỹ phần thuyết minh, nhiều chỉ tiêu về chất lượng tài sản và dòng tiền của HDBank lại chuyển động ngược chiều với đà tăng lợi nhuận.

Nợ có khả năng mất vốn của HDBank tăng hơn gấp đôi

Theo thuyết minh V.3.1 báo cáo hợp nhất, nợ có khả năng mất vốn (nhóm 5) của HDBank tại ngày 30/6/2026 là 7.719 tỷ đồng, so với 3.803 tỷ đồng đầu năm, tức tăng 103% chỉ sau sáu tháng. Đây là nhóm nợ rủi ro cao nhất, phải trích dự phòng 100% phần dư nợ sau khi trừ tài sản bảo đảm.

Nợ dưới tiêu chuẩn (nhóm 3) tăng từ 4.017 tỷ đồng lên 5.553 tỷ đồng, nợ nghi ngờ (nhóm 4) giảm nhẹ còn 5.120 tỷ đồng. Cộng ba nhóm, tổng nợ xấu HDBank đạt 18.392 tỷ đồng, tăng 38,1%. Tỷ lệ nợ xấu hợp nhất tăng từ 2,44% lên 2,79% dư nợ, riêng ngân hàng mẹ tăng từ 2,25% lên 2,64%.

Nợ có khả năng mất vốn của HDBank tăng từ 3.803 tỷ đồng lên 7.719 tỷ đồng sau sáu tháng. Ảnh chụp thuyết minh V.3.1, báo cáo tài chính hợp nhất quý 2/2026 do HDBank công bố.

Nhóm nợ cần chú ý (nhóm 2) còn tăng mạnh hơn. Đó là phần dư nợ chưa bị tính vào nợ xấu nhưng đã quá hạn hoặc suy giảm khả năng trả nợ, thường trở thành nguồn hình thành nợ xấu các quý sau. Số dư nhóm 2 của HDBank tăng từ 18.793 tỷ đồng lên 30.969 tỷ đồng, tăng 64,8%.

Cộng bốn nhóm từ nhóm 2 đến nhóm 5, dư nợ có vấn đề của HDBank đạt 49.361 tỷ đồng, chiếm 7,49% tổng dư nợ, so với mức 5,88% hồi đầu năm.

Trong khi nợ xấu tăng 38,1%, dự phòng rủi ro cho vay khách hàng của HDBank chỉ tăng từ 7.299 tỷ đồng lên 9.197 tỷ đồng. Tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm từ 54,8% xuống 50,0%. Mỗi 100 đồng nợ xấu hiện chỉ có 50 đồng dự phòng che chắn, mỏng hơn sáu tháng trước.

Ngoài bảng cân đối, khoản lãi cho vay và phí phải thu chưa thu được tăng từ 4.603 tỷ đồng lên 6.397 tỷ đồng, tăng 39%. Đó là phần tiền lãi HDBank đã ghi nhận quyền thu nhưng chưa thu về bằng tiền. Nợ khó đòi đã xử lý bằng dự phòng rồi chuyển ra ngoài bảng cũng tăng từ 29.593 tỷ đồng lên 31.866 tỷ đồng.

Lợi nhuận tăng nhờ giảm trích lập và một khoản thu một lần

Chi phí dự phòng rủi ro tín dụng sáu tháng đầu năm 2026 của HDBank là 3.828 tỷ đồng, giảm 30% so với mức 5.466 tỷ đồng cùng kỳ. HDBank trích lập ít hơn 1.638 tỷ đồng ngay trong giai đoạn nợ nhóm 5 tăng gấp đôi.

Nguồn thu thứ hai đến từ khoản mục thu nhập từ góp vốn, mua cổ phần, tăng vọt từ 96 tỷ đồng lên 1.168 tỷ đồng. Thuyết minh VI.18 nêu rõ trong đó có 969 tỷ đồng là thu nhập từ hợp nhất kinh doanh, phát sinh khi HDBank nâng sở hữu tại Công ty Cổ phần Chứng khoán HD lên 90% từ ngày 22/5/2026. Đây là khoản thu một lần, không lặp lại ở các kỳ sau.

Chi phí dự phòng rủi ro tín dụng sáu tháng đầu năm 2026 giảm 30% trong khi lợi nhuận trước thuế tăng 31,1%. Ảnh chụp báo cáo kết quả hoạt động hợp nhất quý 2/2026 của HDBank.

Hai yếu tố cộng lại đóng góp 2.607 tỷ đồng, tương đương 83% mức tăng 3.134 tỷ đồng của lợi nhuận trước thuế. Loại trừ chúng, tốc độ tăng lợi nhuận HDBank thu hẹp rõ rệt.

Thương vụ mua Chứng khoán HD còn để lại lợi thế thương mại 6.320 tỷ đồng trong mục tài sản Có khác, phân bổ trong không quá 10 năm. Chính HDBank thuyết minh rằng tại ngày 30/6/2026 ngân hàng vẫn đang xác định giá trị hợp lý tài sản và nợ phải trả của Chứng khoán HD, đang áp dụng phương pháp tạm thời và sẽ điều chỉnh nếu có trong 12 tháng kể từ ngày mua.

Ở mảng tự doanh, danh mục chứng khoán kinh doanh của HDBank tăng từ 491 tỷ đồng lên 10.988 tỷ đồng, gấp hơn 22 lần, chủ yếu là trái phiếu chưa niêm yết 10.749 tỷ đồng. HDBank đã trích 179 tỷ đồng dự phòng cho danh mục và ghi nhận lỗ thuần 63 tỷ đồng từ mua bán chứng khoán kinh doanh, so với khoản lãi 631 tỷ đồng cùng kỳ.

Thuyết minh V.1 ghi nhận 2.459 tỷ đồng trong danh mục đó đã bị xếp vào nhóm nợ cần chú ý, tương đương 22,4% giá trị chịu rủi ro tín dụng, ngay trong kỳ đầu tiên HDBank mở rộng khoản mục.

Riêng quý 2, thu nhập lãi thuần hợp nhất đạt 9.753 tỷ đồng, thấp hơn mức 9.819 tỷ đồng của quý 2 năm 2025. Dư nợ tăng 20,6% sau sáu tháng nhưng nguồn thu cốt lõi đi lùi, cho thấy biên lãi của HDBank bị thu hẹp.

Ngân hàng số Vikki đứng ngoài báo cáo hợp nhất của HDBank

Trong ba công ty con sở hữu trực tiếp, Ngân hàng TNHH MTV Số Vikki là đơn vị HDBank nắm 100% vốn và cũng là trụ cột ngân hàng số. Theo Luật các Tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15, HDBank không hợp nhất báo cáo tài chính của Vikki Bank và loại trừ đơn vị khi tính tỷ lệ an toàn vốn hợp nhất. Con số 1.045.435 tỷ đồng tổng tài sản vì thế chưa bao gồm ngân hàng số.

Thuyết minh về các bên liên quan cho thấy quy mô giao dịch giữa hai bên khá lớn. Sáu tháng qua, HDBank bán nợ cho Vikki Bank 6.791 tỷ đồng, mua nợ 539 tỷ đồng, chuyển nhượng 2.029 tỷ đồng chứng khoán đầu tư và ủy thác cấp tín dụng 2.400 tỷ đồng. Tại ngày 30/6/2026, dư nợ HDBank cho Vikki Bank vay là 5.907 tỷ đồng.

Biểu đồ chứng khoán HDB phiên ngày 31/7

Vì Vikki Bank nằm ngoài phạm vi hợp nhất của HDBank, các giao dịch nêu trên không bị loại trừ khi lập báo cáo, khác cách xử lý áp dụng cho HD Saison hay Chứng khoán HD.

Tiền gửi khách hàng đạt 674.059 tỷ đồng, tăng 20,2%. Nhưng tiền gửi không kỳ hạn, thước đo mức độ khách hàng dùng tài khoản thanh toán và ứng dụng ngân hàng hằng ngày, chỉ tăng từ 67.858 tỷ đồng lên 72.867 tỷ đồng. Tỷ trọng giảm từ 12,10% xuống 10,81%. Với một ngân hàng dồn lực cho chuyển đổi số như HDBank, tỷ trọng vốn giá rẻ đi xuống là tín hiệu cần theo dõi.

Vốn giá rẻ mỏng đi buộc HDBank bù đắp bằng công cụ đắt hơn. Chứng chỉ tiền gửi tăng từ 24.972 tỷ đồng lên 44.491 tỷ đồng, tăng 78,2%. Tổng giấy tờ có giá phát hành đạt 107.348 tỷ đồng, tăng 22,8%.

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất ghi nhận dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh âm 20.332 tỷ đồng, so với mức âm 1.505 tỷ đồng cùng kỳ. Tiền và tương đương tiền cuối kỳ của HDBank giảm từ 220.375 tỷ đồng xuống 193.068 tỷ đồng.

Chi phí nhân sự của HDBank cũng có điểm lạ. Nhân sự hợp nhất tăng 649 người lên 18.922 người nhưng chi phí cho nhân viên gần như đứng yên ở mức 3.142 tỷ đồng. Riêng ngân hàng mẹ, nhân sự tăng 70 người lên 10.496 trong khi chi lương và phụ cấp giảm 5,3%, còn 1.921 tỷ đồng.

Toàn bộ số liệu nêu trên lấy từ báo cáo tài chính do chính HDBank lập và công bố, ký bởi Phó Tổng Giám đốc Trần Hoài Nam, Giám đốc Tài chính Phạm Văn Đấu và Kế toán trưởng Hồ Đặng Hoàng Quyên ngày 30/7/2026. Báo cáo quý của HDBank chưa qua kiểm toán nên các con số có thể thay đổi khi kỳ soát xét bán niên hoàn tất.