Mỗi kỷ vật thêm một hy vọng đoàn tụ
Trong quá trình khai quật phần mộ liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Thuận, xã Hồng Sơn, lực lượng chức năng tỉnh Lâm Đồng phát hiện một chiếc ví cùng nhiều ảnh chân dung được lưu giữ qua hàng chục năm. Những kỷ vật ấy đang trở thành manh mối trong hành trình xác định danh tính người đã khuất sau nhiều thập kỷ chờ đợi.

Những kỷ vật và ảnh chân dung được phát hiện trong quá trình khai quật, lấy mẫu phục vụ xác định danh tính liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Thuận
Manh mối từ những kỷ vật
Ngày 11.8, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Lâm Đồng cho biết, khi khai quật phần mộ số 38, khu B1, hàng 22, mã định danh 68.004.00898 để lấy mẫu giám định ADN, lực lượng làm nhiệm vụ phát hiện một chiếc ví cùng hai chai dầu gió. Bên trong ví có nhiều ảnh chân dung, trong đó còn nhận rõ một bức chụp nam thanh niên đội mũ cối và một bức chụp nữ thanh niên. Một số ảnh khác đã hoen ố nên khó nhận dạng. Theo nhận định ban đầu, những hình ảnh này có thể liên quan đến liệt sĩ đang được an táng tại phần mộ.
Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Lâm Đồng cho rằng, các kỷ vật vừa phát hiện là manh mối quan trọng để kết hợp với hồ sơ, thông tin thân nhân và kết quả giám định ADN, phục vụ xác minh. Mỗi manh mối được phát hiện đều thắp thêm hy vọng cho những gia đình chờ tin.
Giá trị của những bức ảnh càng rõ hơn khi công việc đang chạy đua với thời gian. Sau hàng chục năm, hồ sơ thất lạc, nhân chứng ngày càng ít, địa hình chiến trường cũ thay đổi; chất lượng ADN của hài cốt chôn cất lâu năm cũng suy giảm. Theo Ban Chỉ đạo 515 quốc gia, đây là những trở ngại lớn đối với việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ hiện nay.
Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Thuận hiện là nghĩa trang liệt sĩ lớn nhất tỉnh Lâm Đồng, với gần 9.000 phần mộ. Trong số này, hơn 3.400 phần mộ đang được khai quật để lấy mẫu, số hóa thông tin, phục vụ giám định ADN. Công việc phải vừa bảo đảm tiến độ, vừa tuân thủ chặt chẽ quy trình.
Theo báo cáo tiến độ “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” trên địa bàn Lâm Đồng, toàn tỉnh có hơn 4.770 phần mộ tại 11 nghĩa trang cần lấy mẫu. Đến nay, các lực lượng đã lấy mẫu, số hóa và lưu mẫu hài cốt tại hơn 4.200 phần mộ.
Ban Chỉ đạo 515 tỉnh huy động 5 tổ lấy mẫu chuyên trách cùng hơn 100 cán bộ, chiến sĩ, đội ngũ pháp y, công nghệ thông tin và các đơn vị liên quan. Mỗi phần mộ được khai quật, lấy mẫu, ghi nhận dữ liệu và hoàn trả hiện trạng theo đúng quy trình.
Chạy đua với thời gian
Việc lấy mẫu tại Lâm Đồng nằm trong Chiến dịch 500 ngày đêm được Ban Chỉ đạo quốc gia 515 phát động năm 2026, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27.7.2027. Chiến dịch nhằm tạo bước đột phá khi cả nước vẫn còn khoảng 175.000 liệt sĩ chưa được tìm kiếm, quy tập và gần 300.000 mộ chưa xác định đầy đủ thông tin.
Mục tiêu đặt ra là tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ; lấy mẫu 100% mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin và giám định ADN khoảng 18.000 mẫu hài cốt. Riêng sáu tháng cuối năm 2026, phấn đấu giám định khoảng 9.000 mẫu. Cùng với công nghệ ADN, việc chuẩn hóa, liên thông dữ liệu về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, hồ sơ quy tập và thân nhân được xác định là khâu then chốt.
Ngày 10.8, kiểm tra, động viên lực lượng đang làm nhiệm vụ tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Thuận, Thiếu tướng Đinh Hồng Tiếng, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Lâm Đồng ghi nhận tinh thần trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ và các lực lượng phối hợp. Ông yêu cầu từng khâu phải được thực hiện tỉ mỉ, chu đáo, đúng quy trình, thể hiện sự trân trọng, thành kính đối với các Anh hùng liệt sĩ và người đã khuất.
“Mục tiêu cao nhất là sớm xác định danh tính các hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, trả lại tên, tuổi và quê hương cho các Anh hùng liệt sĩ. Qua đó góp phần xoa dịu nỗi đau, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân các gia đình liệt sĩ”, Thiếu tướng Đinh Hồng Tiếng nhấn mạnh.
Trên phạm vi cả nước, giám định ADN đang được đẩy mạnh cùng với xây dựng cơ sở dữ liệu đồng bộ. Theo Ban Chỉ đạo 515 quốc gia, sau gần bốn tháng triển khai chiến dịch, hơn 1.400 hài cốt liệt sĩ đã được tìm kiếm, quy tập; hơn 58.000 mẫu tại các mộ chưa có thông tin đã được lấy. Phía sau mỗi mẫu sinh phẩm vẫn là một danh tính, một gia đình và một cuộc chờ đợi kéo dài qua nhiều thế hệ.
Chiếc ví và những bức ảnh được tìm thấy tại Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Thuận là manh mối quan trọng trong quá trình xác định danh tính người nằm lại. Khi được đối chiếu với hồ sơ, thông tin thân nhân và kết quả ADN, những kỷ vật ấy sẽ góp phần làm rõ tên tuổi, quê quán của liệt sĩ sau nhiều năm còn thiếu thông tin. Đó cũng là mục tiêu các lực lượng đang kiên trì theo đuổi: Sớm trả lại danh tính cho những người đã hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc.
Nguồn Văn hóa: http://baovanhoa.vn/doi-song/moi-ky-vat-them-mot-hy-vong-doan-tu-255351.html












