Một góc khác của mùa nước nổi

Khu du lịch Cồn Én khai thác lợi thế nằm giữa sông Tiền. (Ảnh: THANH DŨNG)

Mùa nước nổi đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống và ký ức của người dân vùng đầu nguồn sông Cửu Long. Ở An Giang, vẻ đẹp mùa nước nổi lý thú bởi sự giao hòa giữa cánh đồng, đồi núi, hàng cây xanh cùng sinh hoạt của cư dân.

Sắc màu mùa nước nổi

Những cánh đồng tắm mình trong dòng phù sa đỏ quạch, đồng nước bát ngát nằm gần các ngọn núi hòa vào nhau tạo nên sơn thủy hữu tình. Mặt nước phẳng lặng phản chiếu bóng núi hay những bệt nước trải dài trong hoàng hôn và bình minh tạo nên sắc màu rực rỡ.

Những cánh đồng ngập phù sa trong mùa nước nổi ở phường Vĩnh Tế. (Ảnh: THANH DŨNG)

Hình ảnh những chiếc xuồng ngư dân đánh bắt tôm cá tạo điểm nhấn cho bức tranh tự nhiên. Trong không gian ấy, hình ảnh người dân, du khách chèo xuồng dỡ dớn, hái bông điên điển trở thành những nét chấm phá sinh động.

Đó còn là màu xanh ngút ngàn của cánh rừng tràm tắm mình trong phù sa, những cây cồng đơn côi soi bóng bên bờ sông, bờ ruộng ngày thường nhìn giản dị nhưng khi nước nổi về tạo nên góc cảnh độc đáo thu hút các nhiếp ảnh gia lẫn bạn trẻ đến săn ảnh, check-in.

Đánh bắt thủy sản trong mùa nước tràn đồng. (Ảnh: THANH DŨNG)

Mùa nước nổi là kho ảnh cho các tay nhiếp ảnh từ các tỉnh, thành phố khai thác đa dạng các góc cạnh. Nhiều nghệ sĩ nhiếp ảnh và người chụp ảnh không chuyên tìm đến An Giang để ghi lại vẻ đẹp thiên nhiên.

Sức hấp dẫn của miệt đầu nguồn sông nước này không chỉ nằm ở những cánh đồng ngập nước hay rừng tràm xanh ngát mà còn ở sự kết hợp hài hòa của sông nước, núi non và đời sống lao động của cư dân.

Và như thế, sự lan tỏa của mạng xã hội đã góp phần đưa hình ảnh mùa nước nổi An Giang đến gần hơn với cộng đồng. Những bức ảnh đẹp về đồng nước, hoa điên điển, núi non và cuộc sống miền quê không chỉ lưu giữ khoảnh khắc thiên nhiên mà còn khơi gợi mong muốn khám phá, trải nghiệm của nhiều người.

Những chiếc xuồng con của ngư dân trên đồng nước. (Ảnh: THANH DŨNG)

Qua đó, cảnh sắc và con người An Giang có thêm cơ hội được quảng bá rộng rãi, tạo sức hút đối với du khách. Như nghệ sĩ nhiếp ảnh Lê Văn Đồng, 71 tuổi, ngụ phường Hà Tiên, tỉnh An Giang mùa nước nổi này ông vẫn đam mê mang máy ảnh vượt quãng đường dài ra sông Hậu, sông Tiền, kênh Vĩnh Tế, kênh Trà Sư săn ảnh.

Với những người gắn bó lâu năm cùng vùng đất này, mỗi mùa nước về đều có sức cuốn hút riêng. Ông Huỳnh Phúc Hậu, nghệ sĩ nhiếp ảnh ở phường Châu Đốc rành rẽ mùa nước nổi như lòng bàn tay nhưng năm nào nước vào đồng ông hăm hở cùng các đồng nghiệp ở đô thị mang máy ảnh lang thang tìm nguồn cảm hứng sáng tác.

Hàng cây xanh phơi mình trong mùa nước nổi. (Ảnh: THANH DŨNG)

Ông Hậu trải lòng, điều khiến ông yêu thích nhất là cái mênh mang của cánh đồng ngập nước, những ngọn núi trong dãy Thất Sơn soi bóng, những chiếc xuồng len lỏi giữa đồng và hình ảnh những chiếc vó cá hiện lên trong ánh bình minh, hoàng hôn.

Theo ông Hậu, đó là những khoảnh khắc rất đỗi đời thường đối với người dân miền Tây nhưng lại có sức cuốn hút đặc biệt qua ống kính. Có những cảnh sắc chỉ xuất hiện trong chốc lát, nếu không có mặt đúng thời điểm sẽ khó lòng ghi lại.

Chính sự biến chuyển liên tục của ánh sáng, mặt nước và nhịp sống của ngư dân đã làm nên sức hấp dẫn riêng của mùa nước nổi đối với những người yêu nhiếp ảnh.

Khai thác mùa nước nổi

Nếu trước đây, mùa nước nổi chủ yếu được nhìn qua nguồn lợi phù sa, thủy sản thì gần đây, những trải nghiệm đang được quan tâm. Một số mô hình du lịch nhỏ lẻ dựa vào lợi thế tự nhiên mang đến cho du khách cơ hội khám phá vùng đất đầu nguồn bằng những hoạt động gần gũi, đơn giản.

Du khách trải nghiệm mùa nước nổi. (Ảnh: THANH DŨNG)

Như nông dân Đặng Văn Hoa, ngụ ấp Vĩnh Đông, xã An Cư trong 3 mùa nước nổi gần đây đã trở thành “người mẫu” cho các nhiếp ảnh với các hoạt cảnh đời thường như bơi xuồng kéo lưới trong hoàng hôn.

Anh Hoa cũng được một số du khách thành thị đặt hàng đưa họ tham quan cảnh sông nước để “hóa thân” thành dân bản địa mùa này. Anh Hoa cho biết: “Cánh đồng xã An Cư trong mùa nước nổi có nhiều vị trí chụp ảnh độc đáo trong khoảnh khắc mặt trời lặn dần cảnh quan sông núi rực rỡ. Một số du khách qua giới thiệu đã liên hệ nhờ tôi làm “hướng dẫn viên” đưa họ du ngoạn, thưởng ngoạn phong cảnh đồng quê”.

Món ăn mang đậm dư vị mùa nước nổi. (Ảnh: THANH DŨNG)

Anh Hoa tiếc rẻ, năm nay do biến đổi khí hậu nên nguồn nước trên đồng giựt sớm hơn hằng năm. Do đó, anh phải gọi báo cho khách tình hình, hủy các cuộc hẹn trong tháng 11.

Một trong những mô hình đáng chú ý là điểm trải nghiệm “Mùa gió lên” của anh Đinh Hàn Tính, xã Cô Tô khi đưa du khách về với thiên nhiên, bơi xuồng hái điên điển, hái trái cà na hay cùng ngư dân đổ dớn, cho cá nuôi trên đồng ăn mồi.

Du khách trải nghiệm chèo xuồng trên đồng, hái điên điển. (Ảnh: THANH DŨNG)

"Mùa gió lên" như tâm ý của người dân vùng châu thổ, luôn phóng khoáng như những cơn gió bất tận. Nơi đây thu hút du khách, các nhà văn tỉnh thành tìm về. Anh Tính cũng tiếc rẻ, nước rút nhanh, cánh đồng gần khô cạn nên nhiều chỗ đặt lịch trước phải hủy hết.

Ngư dân chài cá ven các bờ kênh. ( Ảnh: THANH DŨNG)

Điểm du lịch sinh thái Cồn Én, xã Cù Lao Giêng nằm giữa sông Tiền đã tận dụng lợi thế nước sông dâng ngập một phần bãi bồi khai thác làm du lịch trong mùa nước nổi và mùa nước trong xanh. Du khách đến đây tắm sông, chèo xuồng ăn những món ăn đậm đà hương vị của vùng sông nước.

Chị Nguyễn Thị Ngọc Yến, Giám đốc điều hành điểm du lịch sinh thái Cồn Én chia sẻ, mùa nước nổi ở An Giang và Đồng Tháp có rất nhiều tiềm năng làm du lịch, nhưng lâu nay nhiều người vẫn xem đó là mùa mưu sinh, chứ chưa nghĩ đó là một sản phẩm du lịch.

Muốn khai thác được thì phải tổ chức thành những trải nghiệm an toàn, có người hướng dẫn, có dịch vụ và đầu ra ổn định cho người dân bản xứ. Chẳng hạn, du khách có thể theo chân ngư dân giăng lưới bắt cá, hái rau đồng, thưởng thức món ăn mùa nước nổi hay trải nghiệm tắm đồng như người miền Tây ngày trước.

Cá tôm trong mùa nước nổi, trong đó có cá mang đỏ từng được gom đi xuất khẩu sau đó biến mất dần nhưng mùa nước nổi năm 2026 lại xuất hiện khá nhiều. (Ảnh: THANH DŨNG)

Theo chị Yến, cái khó không phải là mùa nước nổi thiếu cái đẹp, mà là chưa kết nối được vẻ đẹp đó với những trải nghiệm du lịch bài bản. Nếu làm tốt, người dân vừa giữ được nếp sống quê mình, vừa có thêm thu nhập từ chính những điều vốn đã thân thuộc mỗi mùa nước về.

Mùa nước nổi 2026, nhằm giới thiệu rộng rãi hơn vẻ đẹp và bản sắc vùng đất đầu nguồn, xã Phú Hữu tổ chức chuỗi hoạt động "Lễ hội văn hóa, thể thao và du lịch mùa nước nổi” với các hoạt động thể thao, trò chơi dân gian và giao lưu đờn ca tài tử, tắm đồng.

Thông qua các hoạt động này, mùa nước nổi không chỉ được giới thiệu bằng hình ảnh mà còn được tái hiện sinh động qua những trải nghiệm văn hóa, thể thao và sinh hoạt cộng đồng.

Lễ hội văn hóa, thể thao và du lịch mùa nước nổi” ở xã Phú Hữu. (Ảnh: THANH DŨNG)

Du khách có dịp tìm hiểu đời sống cư dân vùng đầu nguồn, cảm nhận sự gần gũi, thân thiện của con người địa phương, đồng thời khám phá những nét văn hóa được hình thành và lưu giữ qua nhiều thế hệ.

Ông Võ Văn Dừa, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Phú Hữu cho biết, hiệu quả của các hoạt động mùa nước nổi không chỉ được đánh giá bằng số lượng khách đến tham quan mà quan trọng hơn là người dân địa phương được hưởng lợi như thế nào.

Vì vậy, xã định hướng duy trì, nâng chất các hoạt động vui chơi, giải trí gắn với tạo việc làm, mở rộng cơ hội mua bán, kinh doanh cho người dân; từng bước biến lợi thế mùa nước nổi thành động lực phát triển kinh tế địa phương.

Cùng với đó, xã quan tâm khả năng phối hợp, liên kết với các địa phương lân cận để xây dựng thêm những hoạt động trải nghiệm, kết nối các điểm đến và quảng bá hình ảnh vùng đầu nguồn sông Hậu.

Cây cồng mọc trên cánh đồng ở xã An Cư tạo điểm nhấn cho các bạn trẻ đến chụp ảnh đẹp mùa nước nổi. (Ảnh: THANH DŨNG)

Việc tổ chức các hoạt động cũng được định hướng phù hợp với điều kiện thực tế, chú trọng bảo đảm an toàn, vệ sinh môi trường, giữ gìn cảnh quan tự nhiên và phát huy bản sắc văn hóa sông nước.

Ngoài ra, nhằm nâng cao giá trị, chất lượng và quy mô tổ chức, Ủy ban nhân dân xã Phú Hữu đã báo cáo sở ngành tỉnh để đăng ký danh mục lễ hội văn hóa, thể thao và du lịch mùa nước nổi hàng năm của xã với qui mô tổ chức thuộc cấp tỉnh.