Một nụ hôn của người lớn có thể đưa trẻ sơ sinh vào phòng hồi sức tích cực

Đây là thông tin được PGS.TS.BS Nguyễn Thị Diệu Thúy, Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội thông tin tại tọa đàm “Chiến lược chăm sóc cho phụ nữ mang thai: Mẹ chủ động, con được bảo vệ” do Hội Phụ sản Việt Nam tổ chức ngày 26/7.

Trên thế giới, virus hợp bào (RSV) được xác định là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh hô hấp dưới, liên quan trực tiếp đến khoảng 1,4 triệu ca nhập viện và 27.300 ca tử vong ở nhóm trẻ dưới 6 tháng tuổi mỗi năm.

Tại Việt Nam, thống kê từ Bệnh viện Nhi Trung ương và nhiều bệnh viện nhi khoa khác cho thấy virus RSV chiếm từ 24% đến 48% tổng số nguyên nhân gây nhiễm trùng đường hô hấp dưới ở trẻ em.

Tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội cũng ghi nhận, trong 6 tháng cuối năm 2025 đã có gần 500 ca trẻ em điều trị nội trú do mắc RSV.

PGS.TS.BS Nguyễn Thị Diệu Thúy thông tin tại tọa đàm. Ảnh: Thúy Quỳnh

“Một nụ hôn, với người lớn là yêu thương nhưng với trẻ sơ sinh, có thể là đường lây RSV. Virus này lây qua các giọt bắn từ ho hoặc hắt hơi có chứa virus, tiếp xúc trực tiếp với người bị nhiễm hoặc chạm vào bề mặt có virus… Đáng chú ý, bệnh hay gặp ở nhóm trẻ sơ sinh dưới 6 tháng tuổi”, PGS Thúy nói.

Theo lý giải của các bác sĩ, 6 tháng đầu đời được coi là giai đoạn “khoảng trống miễn dịch" của trẻ. Hệ miễn dịch của các bé lúc này chưa được hoàn thiện, cơ thể chưa tự sản sinh đủ lượng kháng thể cần thiết để chống lại các tác nhân gây bệnh bên ngoài. Bên cạnh đó, kích thước đường thở của trẻ sơ sinh rất nhỏ, nên khi bị virus RSV tấn công sẽ rất dễ dẫn đến tình trạng viêm, phù nề và tắc nghẽn nghiêm trọng.

Trẻ khỏe mạnh vẫn đối mặt với rủi ro

Mặc dù trẻ sinh non, trẻ mắc bệnh tim bẩm sinh, bệnh phổi mạn tính hay suy giảm miễn dịch là những đối tượng nguy cơ cao, các chuyên gia cảnh báo nguy cơ diễn tiến nặng do RSV có thể xảy ra ở bất kỳ trẻ nhỏ nào.

PGS Thúy nhấn mạnh, đa số trẻ phải điều trị hồi sức tích cực do bệnh đường hô hấp dưới liên quan đến RSV lại là những trẻ sinh đủ tháng và trước đó hoàn toàn khỏe mạnh. Dữ liệu thực tế cho thấy có tới khoảng 81,2% (tương đương 8/10 trẻ) phải điều trị hồi sức tích cực do nhiễm RSV mà không hề có bất kỳ bệnh lý nền nào trước đó.

“Trẻ khỏe mạnh không có nghĩa là trẻ an toàn trước RSV. Nhiều trẻ ban đầu chỉ ho, sổ mũi, khó thở... nhưng ngay sau đó có thể tiến triển thành viêm tiểu phế quản, suy hô hấp và phải can thiệp hô hấp như thở máy hoặc đặt nội khí quản”, PGS Thúy cảnh báo.

Nghiêm trọng hơn, theo PGS Thúy, nhiễm RSV làm gia tăng đáng kể nguy cơ mắc các biến chứng hô hấp mạn tính như khò khè tái diễn, hen suyễn và suy giảm chức năng phổi lâu dài. Đơn cử, có tới khoảng 27% trẻ nhập viện vì viêm tiểu phế quản nặng do RSV sẽ tiến triển thành hen suyễn trước khi tròn 5 tuổi.

Hiện nay, chưa có thuốc đặc hiệu điều trị bệnh do RSV gây ra. Chính vì vậy, các chuyên gia y tế hàng đầu tại tọa đàm đều thống nhất rằng ngành y tế và cộng đồng cần thay đổi tư duy, chuyển trọng tâm từ điều trị sang dự phòng chủ động từ sớm. Theo đó, để phòng trẻ nhiễm RSV, các bà bầu nên chú trọng bổ sung dinh dưỡng đầy đủ, giữ gìn vệ sinh và tham vấn bác sĩ về việc chủ động phòng ngừa bệnh cho con ngay từ trong thai kỳ.