Muốn người tài đức, phải tìm!

 Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chỉ đạo Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XIV), sáng 16/10. Ảnh: chinhphu.vn

Nói về tình trạng cơ sở kêu ca thiếu cán bộ, đồng chí Tổng Bí thư đã lập tức gợi mở đại ý: Thiếu cán bộ song đã có địa phương nào rà soát, theo dõi xem con em là học sinh, sinh viên của mình học ra đang làm gì, ở đâu, hay đang “bơ vơ” thế nào? Tại sao không kéo các cháu về để các cháu làm việc, qua đó phát hiện cán bộ? Hay chạm đến câu chuyện tuyển chọn người tài, Tổng Bí thư cũng chỉ ra một thực trạng gần như phổ biến hiện nay, đấy là cứ nhìn quanh trong những người đang có, hoặc chờ người đến nộp hồ sơ rồi căn cứ trên những hồ sơ nhận được mà xét. Như thế thì làm sao mà có được người tài?!

Phát biểu của TBT, CTN Tô Lâm khiến tôi nhớ về cố Trưởng ban Nội chính Trung ương Nguyễn Bá Thanh. Trong một lần nói chuyện với cán bộ, đảng viên TP. Đà Nẵng lúc ông đang là Bí thư Thành ủy của thành phố này, cũng đề cập đến câu chuyện tuyển chọn nhân tài, ông Thanh nói một cách mộc mạc: Muốn có thì phải đi tìm, mời họ đến với ta, bởi người tài, người giỏi không bao giờ người ta “đi xin đi xỏ đâu”.

Thật ra, câu chuyện tìm người tài, phương pháp để có người tài là không mới và không hề xa lạ. Lịch sử từ cổ đại đến hiện đại, từ văn chương đến thực tế ngoài đời sống phải nói là dẫn chứng không hề thiếu. Và tựu chung chỉ xoay quanh 2 chữ “tấm lòng”. Thực lòng cầu tài, thực lòng quý trọng người tài thì người tài sẽ đến với ta, sống chết với ta.

Trong văn chương cổ điển gần như không ai không biết điển tích “tam cố thảo lư”, kể câu chuyện rất nổi tiếng về Lưu Bị 3 lần đội mưa đạp tuyết đến lều cỏ để mời Gia Cát Lượng ra giúp mình, lập nên nhà Thục Hán. Đó là trong văn học và là chuyện của bên Tàu, khi Lưu Bị cầu hiền trong tay ông chưa có gì hết. Còn ở nước ta, chuyện Quang Trung Nguyễn Huệ 3 lần mời La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp về giúp nhưng bị khước từ là có thật. Hơn Lưu Bị một bậc, bởi lúc này tiếng tăm, công nghiệp của Quang Trung Nguyễn Huệ đã lẫy lừng khắp thiên hạ. Vậy mà bị một “thảo dân” như Nguyễn Thiếp khước từ, ông vẫn không tự ái, lại càng dùng lời lẽ nhún nhường lễ phép hơn nữa, thậm chí cả tự nhận khuyết điểm của mình để mong Phu Tử La Sơn hồi tâm chuyển ý. Và rồi Nguyễn Thiếp đã xuống núi hội kiến với Quang Trung Nguyễn Huệ, hiến kế đánh quân Thanh. Khiến Quang Trung đã phải thốt lên: “Một lời nói mà dấy nổi cơ đồ. Lời Tiên sinh hẳn có thế thật”.

Hay gần hơn là chuyện những ngày sau Cách mạng Tháng Tám, dù việc nước bừa bộn trong những ngày đầu lập quốc, Hồ Chủ Tịch đã lập tức nghĩ đến việc cầu hiền. Người viết bài “Nhân tài và kiến quốc” cho đăng trên báo Cứu Quốc ngày 14/11/1945, khẳng định: “Kiến thiết cần có nhân tài. Nhân tài nước ta dù chưa có nhiều lắm, nhưng nếu chúng ta khéo lựa chọn, khéo phân phối, khéo dùng thì nhân tài càng ngày càng phát triển càng thêm nhiều”, đồng thời kêu gọi người tài gửi kế hoạch cho Chính phủ.

Cũng trên báo Cứu Quốc ngày 20/11/1946, trong Thông cáo “Tìm người tài đức”, Hồ Chủ Tịch thẳng thắn thừa nhận khuyết điểm “Chính phủ nghe không đến, thấy không khắp, đến nỗi những bậc tài đức không thể xuất thân” và yêu cầu các địa phương lập tức điều tra, giới thiệu người tài đức cho Chính phủ.

Người còn trực tiếp gửi thư hoặc đích thân mời các nhân sĩ, trí thức lớn ra giúp nước. Sự khiêm cung và tấm chân tình của Người đã lay động các cụ Huỳnh Thúc Kháng, Bùi Bằng Đoàn, kỹ sư Phạm Quang Lễ (Trần Đại Nghĩa), bác sĩ Trần Hữu Tước, nhà giáo Nguyễn Văn Huyên… Họ đã nhiệt thành đứng vào hàng ngũ chung tay giúp nước, đóng góp to lớn cho sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc.

Công lao, máu xương của bao thế hệ cách mạng tiền bối đã đổ xuống để bồi đắp, trao truyền cho chúng ta một cơ đồ yên bình, tươi đẹp như hôm nay. Nhưng để có thể ngẩng cao đầu sánh vai cùng các cường quốc năm châu như Hồ Chủ Tịch hằng mong muốn, đòi hỏi toàn Đảng, toàn quân, toàn dân phải nỗ lực nhiều hơn nữa, tạo ra nhiều xung lực tăng trưởng tích cực hơn nữa. Mà để làm được điều đó, câu chuyện phát hiện, mời gọi, trọng dụng người tài đức càng phải được quan tâm, chú trọng.

Chỉ đạo của TBT, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị quán triệt Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 (khóa XIV) vừa qua là một sự nhắc nhớ để mỗi cấp, mỗi địa phương, mỗi ngành, nhất là với những người làm công tác tổ chức cần phải khắc ghi để chân thành và thường xuyên thực hiện.