Mỹ chuyển sang dùng bom dẫn đường GBU-31 trên B-52H để tấn công trực tiếp mục tiêu kiên cố

Ngày 23/3/2026, các hình ảnh được công bố cho thấy 2 oanh tạc cơ chiến lược B-52H Stratofortress của Mỹ xuất kích từ căn cứ không quân RAF Fairford tại Anh, mang theo cấu hình vũ khí gồm bom dẫn đường GBU-31 gắn ngoài cánh.

Đây là thay đổi đáng chú ý so với các đợt triển khai trước đó vốn sử dụng tên lửa hành trình tấn công tầm xa AGM-158.

Theo quan sát, mỗi máy bay mang tổng cộng 12 quả bom dẫn đường GBU-31, với 6 quả treo dưới mỗi cánh.

Loại bom này thuộc nhóm bom dẫn đường bằng hệ thống định vị vệ tinh và dẫn đường quán tính, được thiết kế để tấn công chính xác các mục tiêu mặt đất trong mọi điều kiện thời tiết.

GBU-31 là biến thể nặng khoảng 0,9 tấn, sử dụng thân bom xuyên phá BLU-109 hoặc bom đa dụng MK-84, cho phép xuyên sâu vào các công trình kiên cố trước khi phát nổ.

Với cấu hình này, vũ khí đặc biệt hiệu quả khi tấn công các mục tiêu như hầm ngầm, sở chỉ huy, kho chứa được gia cố hoặc nhà chứa máy bay kiên cố.

Việc chuyển từ tên lửa hành trình sang bom dẫn đường cho thấy sự thay đổi rõ rệt về cách tiếp cận tác chiến.

Trong khi tên lửa hành trình AGM-158 cho phép tấn công từ khoảng cách rất xa, ngoài vùng phòng không đối phương, thì bom GBU-31 yêu cầu máy bay phải tiếp cận khu vực thả bom ở cự ly gần hơn để đạt điều kiện tấn công hiệu quả.

Điều này phản ánh đánh giá của giới hoạch định quân sự rằng môi trường tác chiến đã cho phép thực hiện các đòn đánh trực tiếp.

Các yếu tố như chế áp phòng không, kiểm soát không phận hoặc thiết kế hành lang bay an toàn có thể đã được thiết lập, giúp oanh tạc cơ tiếp cận mục tiêu mà vẫn duy trì mức độ rủi ro chấp nhận được.

Về mặt kỹ thuật, B-52H Stratofortress là oanh tạc cơ chiến lược tầm xa có thể mang tải trọng vũ khí lên tới khoảng 31,5 tấn.

Máy bay có chiều dài gần 48,5 m, sải cánh hơn 56 m và tầm bay tối đa trên 16.000 km, cho phép thực hiện các nhiệm vụ tấn công xuyên lục địa.

Nhờ khả năng mang tải lớn, B-52H có thể triển khai số lượng lớn bom dẫn đường trong một lần xuất kích. Trong cấu hình tối đa, máy bay có thể mang tới khoảng 20 quả bom GBU-31, tạo ra mật độ hỏa lực lớn đối với các mục tiêu cố định.

Về nguyên lý hoạt động, bom GBU-31 sử dụng hệ thống dẫn đường kết hợp giữa định vị vệ tinh và dẫn đường quán tính.

Sau khi được thả, bom tự động điều chỉnh quỹ đạo bay để tiếp cận tọa độ mục tiêu với sai số chỉ khoảng 10 m.

Khác với bom dẫn đường bằng laser, hệ thống này không phụ thuộc vào điều kiện thời tiết hay chiếu xạ mục tiêu, giúp duy trì khả năng tấn công trong môi trường nhiều mây, khói bụi hoặc gây nhiễu.

Điều này đặc biệt quan trọng trong các chiến dịch quy mô lớn, nơi điều kiện chiến trường có thể thay đổi nhanh chóng.

Về mặt chiến lược, việc sử dụng bom dẫn đường GBU-31 cho thấy Mỹ đang chuyển sang giai đoạn tác chiến tập trung vào tiêu diệt các mục tiêu kiên cố có giá trị cao.

Đây thường là các cơ sở chỉ huy, kho vũ khí hoặc hạ tầng quân sự then chốt, nơi yêu cầu không chỉ độ chính xác mà còn khả năng xuyên phá mạnh.

Đồng thời, việc triển khai B-52H với cấu hình bom dẫn đường cũng cho thấy vai trò của oanh tạc cơ chiến lược đang được điều chỉnh.

Thay vì chỉ đóng vai trò phóng vũ khí tầm xa, B-52H tiếp tục được sử dụng như một nền tảng tấn công trực tiếp với khả năng mang tải lớn và duy trì hiện diện lâu dài trên không.

Trong bối cảnh xung đột hiện đại, sự kết hợp giữa oanh tạc cơ tầm xa và vũ khí dẫn đường chính xác cao như GBU-31 tạo ra khả năng tấn công linh hoạt, cho phép lựa chọn giữa phương án đánh từ xa hoặc tiếp cận trực tiếp tùy theo điều kiện chiến trường.

Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp Mỹ duy trì ưu thế trong các chiến dịch không kích quy mô lớn.

Việt Hùng