Ngân hàng Nhà nước mở lộ trình nới trần LDR lên 95%

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa ban hành Thông tư 50/2026/TT-NHNN quy định các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng thương mại và chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Thông tư sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/12/2026.

Theo quy định mới, các tổ chức tín dụng phải thường xuyên duy trì nhiều chỉ tiêu an toàn quan trọng, trong đó có tỷ lệ khả năng chi trả (LCR), tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR), các giới hạn cấp tín dụng và tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR).

Từ ngày 1/10/2028, tất cả ngân hàng sẽ bắt đầu áp dụng hai tỷ lệ thanh khoản mới theo lộ trình. Đối với LCR, mức tối thiểu ban đầu là 50%, sau đó tăng thêm 10 điểm phần trăm mỗi năm và đạt 100% từ ngày 1/10/2033. Với NSFR, tỷ lệ tối thiểu được áp dụng từ mức 90%, tăng lên 95% sau một năm và đạt 100% từ ngày 1/10/2030.

Trong thời gian chuyển tiếp, các ngân hàng chưa đáp ứng mức 100% đối với cả LCR và NSFR phải duy trì LDR tối đa 95%. Những ngân hàng chưa chuyển sang áp dụng hai tỷ lệ thanh khoản mới tiếp tục thực hiện theo Thông tư 22/2019, với trần LDR ở mức 85%.

Khi ngân hàng đạt đồng thời 100% đối với cả LCR và NSFR, tổ chức này sẽ không còn phải tuân thủ trần LDR. Tuy nhiên, nghĩa vụ báo cáo tỷ lệ này vẫn được duy trì.

Theo quy định mới, các tổ chức tín dụng phải thường xuyên duy trì nhiều chỉ tiêu an toàn quan trọng. Ảnh: HA

Thông tư cũng cho phép các ngân hàng chủ động áp dụng LCR và NSFR sớm hơn lộ trình bắt buộc. Cụ thể, kể từ ngày Thông tư có hiệu lực đến trước ngày 1/1/2028, ngân hàng có thể gửi văn bản đăng ký tới NHNN để thực hiện hai tỷ lệ này theo lộ trình sớm.

Hồ sơ đăng ký phải kèm theo báo cáo đánh giá của Hội đồng quản trị/Hội đồng thành viên hoặc Tổng Giám đốc/Giám đốc chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Đồng thời, ngân hàng phải cung cấp báo cáo đánh giá của tổ chức kiểm toán độc lập, xác nhận việc tuân thủ đầy đủ các quy định về LCR và NSFR tại ngày cuối cùng của mỗi tháng trong ba tháng liên tiếp trước thời điểm đăng ký.

Song song với việc đưa vào lộ trình mới về các tỷ lệ thanh khoản, Thông tư 50 cũng thay đổi cách xác định LDR. Điểm đáng chú ý là quy định mới mở rộng phạm vi của Mẫu số (D), điều chỉnh các khoản loại trừ khỏi Tử số (L) và liên kết trực tiếp tỷ lệ này với cơ chế miễn trần LDR khi ngân hàng đáp ứng đầy đủ các chuẩn mực thanh khoản theo Basel III.

Theo cách tính mới, Tử số là tổng dư nợ gốc nội bảng mà ngân hàng phải chịu rủi ro từ hoạt động cho vay. Khoản mục này bao gồm cả dư nợ phát sinh từ hoạt động nhận ủy thác cho vay đối với cá nhân, tổ chức và dư nợ ủy thác cho tổ chức tín dụng khác thực hiện cho vay.

Tuy nhiên, một số khoản không được đưa vào Tử số, gồm các khoản ngân hàng cho tổ chức tín dụng khác vay và phần dư nợ vay tái cấp vốn từ NHNN nếu khoản vay đó không nhằm mục đích hỗ trợ thanh khoản.

Ở chiều ngược lại, Mẫu số được mở rộng với nhiều nguồn vốn hơn. Ngoài tiền gửi của tổ chức và cá nhân, Mẫu số còn bao gồm trái phiếu trong nước đủ điều kiện tính vào vốn cấp 2; vốn nhận ủy thác cấp tín dụng mà ngân hàng chịu rủi ro; nguồn vốn vay nước ngoài, bao gồm cả trái phiếu phát hành trên thị trường quốc tế; vốn điều lệ, các quỹ, thặng dư vốn cổ phần và lợi nhuận chưa phân phối.

Khoản chênh lệch dương trong quan hệ liên ngân hàng cũng được tính vào Mẫu số.

Dù vậy, không phải toàn bộ nguồn vốn đều được đưa vào phép tính. Tiền gửi của các tổ chức tín dụng khác, tiền ký quỹ và vốn chuyên dùng, tiền gửi không kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước đều bị loại khỏi Mẫu số. Đối với tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước, tỷ lệ loại trừ là 80%, hoặc theo tỷ lệ khác do Thống đốc NHNN quyết định.

Ngoài các khoản loại trừ trực tiếp, Mẫu số còn được điều chỉnh giảm bởi dư nợ cấp tín dụng ngoài hoạt động cho vay, dư đầu tư trái phiếu doanh nghiệp và dư nợ ủy thác cho tổ chức tín dụng khác cấp tín dụng không phải hoạt động cho vay.

Riêng trái phiếu do tổ chức tín dụng trong nước phát hành và trái phiếu đặc biệt của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) không thuộc nhóm bị khấu trừ khỏi Mẫu số.