Người đứng đầu trước yêu cầu mới sau sắp xếp trường học
Sau sắp xếp mạng lưới trường học, nhiều cơ sở giáo dục có quy mô lớn hơn, phạm vi quản lý rộng hơn. Cùng với tổ chức lại bộ máy, người đứng đầu cũng phải thay đổi cách điều hành để trường mới vận hành hiệu quả.

Trường THPT Đắk Mil (xã Đắk Mil) sau sáp nhập có 150 cán bộ, giáo viên, nhân viên
Phân quyền để phát huy sức mạnh tập thể
Sau sáp nhập, Trường THPT Đắk Mil (xã Đắk Mil) với quy mô hơn 2.486 học sinh, 150 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Bộ máy quản lý gồm 1 hiệu trưởng, 2 phó hiệu trưởng và 137 giáo viên, nhân viên.
Quy mô gần gấp đôi đặt ra yêu cầu mới đối với công tác điều hành. Khi số lượng lớp, học sinh và đội ngũ tăng lên, cách quản lý dựa nhiều vào sự trực tiếp, sâu sát của người đứng đầu như trước không còn phù hợp. Công việc cần được tổ chức lại theo hướng rõ người, rõ việc và rõ trách nhiệm.
Hiệu trưởng Trường THPT Đắk Mil Trần Công Nhị xác định phân công, phân quyền là một trong những yêu cầu quan trọng để bộ máy mới phát huy hiệu quả. “Tôi phải giao việc, phân quyền để mỗi người phát huy được năng lực, vai trò và trách nhiệm của mình. Khi cán bộ, giáo viên được giao đúng việc và chủ động với phần việc đó thì hiệu quả chung của nhà trường sẽ tốt hơn”, ông Nhị chia sẻ.
Theo đó, các phó hiệu trưởng được phân công phụ trách từng lĩnh vực; tổ trưởng chuyên môn và các bộ phận thực hiện nhiệm vụ theo chức năng. Người đứng đầu không trực tiếp xử lý tất cả công việc mà tập trung vào định hướng chung, điều phối, kiểm tra và giải quyết những vấn đề cần thống nhất trong toàn trường. Cách làm này cũng đòi hỏi sự thay đổi trong nhận thức của đội ngũ. Phân quyền không có nghĩa là giao việc rồi buông, mà mỗi vị trí phải đi cùng trách nhiệm và sự chủ động. Khi trách nhiệm được xác định rõ, một bộ máy lớn có thể vận hành linh hoạt hơn, giảm sự phụ thuộc vào một đầu mối.

Trường THPT Đắk Mil (xã Đắk Mil) đã nhanh chóng đi vào ổn định vận hành, tổ chức các hoạt động dạy học, ngoại khóa cho học sinh
Cũng theo ông Nhị, đây là vấn đề có ý nghĩa đối với các cơ sở giáo dục sau sắp xếp. Tinh gọn đầu mối chỉ tạo ra hiệu quả khi đi cùng với việc tổ chức lại phương thức làm việc. Một trường học quy mô lớn cần một đội ngũ quản lý và chuyên môn có khả năng tự vận hành trong từng phần việc, đồng thời phối hợp thống nhất trong mục tiêu chung.
Gây dựng niềm tin từ người đứng đầu
Tại Trường TH - THCS Bu Prăng (xã Quảng Trực), sau sắp xếp, nhà trường có 962 học sinh, trong đó hơn 44% là học sinh dân tộc thiểu số. Trường có một điểm chính và một phân hiệu tiểu học. Công tác tổ chức bước đầu thuận lợi nhờ sự quan tâm của chính quyền địa phương và sự đồng thuận của cán bộ, giáo viên, nhân viên.
Với Hiệu trưởng Hoàng Đình Trường, để một tập thể lớn thích ứng với mô hình mới, trước hết người đứng đầu phải tạo được niềm tin bằng sự gương mẫu và chuẩn mực trong công việc. “Hiệu trưởng là người đứng đầu nên phải gương mẫu, làm việc có trách nhiệm, công bằng và chuẩn mực. Khi mình làm đúng, làm trước và chịu trách nhiệm thì cán bộ, giáo viên, nhân viên sẽ tin tưởng. Có niềm tin thì mọi người mới đồng thuận và cùng thực hiện nhiệm vụ”, ông Trường cho biết.
Từ sự đồng thuận ấy, việc vận hành nhà trường từng bước đi vào ổn định. Đội ngũ cơ bản hiểu rõ nhiệm vụ, trách nhiệm được giao và cách phối hợp trong mô hình mới. Với trường có điểm chính và phân hiệu, việc duy trì sự thống nhất trong tổ chức dạy học, quản lý học sinh và điều hành đội ngũ càng cần được chú trọng.

Với sự vận hành của những người đứng đầu, các cơ sở giáo dục từng bước phát huy hiệu quả bộ máy quản lý, không để ảnh hưởng đến tổ chức dạy và học cho học sinh
Theo ông Trần Sĩ Thành, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Lâm Đồng, sau sắp xếp, người đứng đầu các cơ sở giáo dục phải chủ động thích ứng với quy mô, yêu cầu mới, phát huy năng lực đội ngũ và nâng cao trách nhiệm quản trị. Quan trọng không chỉ là hoàn thành sắp xếp bộ máy, mà phải tổ chức vận hành thực chất, hiệu quả. Khi quy mô trường học lớn hơn, người đứng đầu cần biết giao quyền, tạo niềm tin để đội ngũ phát huy năng lực, cùng thực hiện nhiệm vụ chung. Đây là bước chuyển từ “sắp xếp tổ chức” sang “nâng cao năng lực quản trị”, bảo đảm các đơn vị sau sắp xếp hoạt động ổn định, hiệu quả.
