Họ kể câu chuyện của cộng đồng Xê Đăng trên sắc màu thổ cẩm, ở đó không chỉ là hồn cốt của dân tộc, mà ngày càng phát triển mạnh hơn, vừa phát triển kinh tế, vừa giữ gìn được bản sắc văn hóa.
Giữa nhịp sống hiện đại, nhiều chị em người K'Ho dưới dãy Bidoup - núi Bà (xã Đưng Knớ, huyện Lạc Dương, tỉnh Lâm Đồng) vẫn tích cực duy trì nghề dệt thổ cẩm. Công việc này không chỉ góp phần gìn giữ nghề truyền thống mà còn giúp phụ nữ có thêm thu nhập lúc nông nhàn…
Nghề dệt thổ cẩm truyền thống của người Mường là nét văn hóa độc đáo và đặc sắc, chiếm vị trí quan trọng trong đời sống sinh hoạt, văn hóa truyền thống của đồng bào Mường. Với những cố gắng, nỗ lực của chính quyền và cộng đồng đã góp phần bảo tồn, gìn giữ, phát huy giá trị di sản của nghề dệt truyền thống, đưa nghề dệt thổ cẩm truyền thống của người Mường xã Kim Thượng, xã Xuân Đài, huyện Tân Sơn được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.
Huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu, đang tích cực vận động phụ nữ người dân tộc Lự gìn giữ và phát huy nghề dệt lụa truyền thống. Đây là một trong những giá trị văn hóa độc đáo, mang đậm bản sắc tộc người Lự.
Việc đưa sản phẩm dệt thủ công của người dân tộc Lào ở Na Sang thành sản phẩm phát triển kinh tế không chỉ đem lại nguồn thu cho bà con, đồng thời còn giúp thế hệ trẻ khơi dậy tình yêu với nghề truyền thống, qua đó góp phần gìn giữ phát triển nghề dệt thủ công.
Thổ cẩm là một sản phẩm đặc trưng, mang nhiều nét hoa văn độc đáo và rất quan trọng đối với đồng bào các dân tộc thiểu số. Đặc biệt, các hoa văn được thêu trên thổ cẩm lại có những câu chuyện riêng, mang đầy triết lý sống và bản sắc văn hóa dân tộc.
Nằm cách trung tâm thành phố Pleiku (Gia Lai) chừng 20km, xã Ia Mơ Nông, huyện Chư Păh ngày càng được nhiều du khách tìm đến vì có cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp và bản sắc văn hóa phong phú, đặc sắc, trong đó tiêu biểu là nghề dệt thổ cẩm truyền thống.
Đối với các nghệ nhân, thổ cẩm truyền thống không chỉ là những họa tiết, màu sắc được dệt nên mà còn là nơi gửi gắm tình yêu, những câu chuyện về cuộc sống, cũng như tín ngưỡng của cộng đồng.
Đôi chân khuyết tật khiến việc đi lại khó khăn nhưng không vì thế mà chị H Yar Kbuôr (buôn Kla, xã Drai Sáp, Krông Ana, Đắk Lắk) chịu buông xuôi, chấp nhận số phận. Thay vào đó, chị đã nỗ lực vươn lên, tích cực làm kinh tế, phát triển nghề dệt thổ cẩm truyền thống của dân tộc.
Trong bức tranh văn hóa đa sắc của 19 dân tộc anh em tỉnh Điện Biên, dân tộc Lào góp một phần rực rỡ. Một trong những di sản độc đáo đến nay đồng bào dân tộc Lào vẫn lưu giữ đó là nghệ thuật trang trí trên trang phục truyền thống. Những họa tiết tinh xảo, màu sắc hài hòa trên nền vải nhuộm chàm đã tạo nên vẻ đẹp riêng biệt cho bộ trang phục của người Lào.
'Festival Thổ cẩm Lào Cai-Sắc màu văn hóa năm 2024' vừa diễn ra tại thị xã Sa Pa (tỉnh Lào Cai), đã mang đến cho du khách những trải nghiệm thú vị. Đặc biệt, là những bộ áo dài thổ cẩm mang màu sắc văn hóa dân tộc Tày đã để lại những ấn tượng tốt đẹp trong lòng du khách.
Tuy độc đáo là vậy nhưng làng nghề dệt thổ cẩm của đồng bào ở thôn Đam Pao đang có nguy cơ dần mai một. Để làm được một tấm vải thổ cẩm truyền thống phải theo quy trình nghiêm ngặt, khắt khe, mất nhiều công sức nhưng lại kén người mua. Đây cũng là lý do khiến các thanh niên không mặn mà với nghề dệt thổ cẩm.
Đồng bào dân tộc Thái chiếm gần 28% dân số của huyện Phù Yên, với nhiều nét văn hóa đặc sắc được truyền qua nhiều đời; huyện đang tập trung nhiều giải pháp bảo tồn, phát huy những giá trị, bản sắc văn hóa của đồng bào.
Nét đẹp văn hóa dệt thổ cẩm của người Bahnar và những nỗ lực bảo tồn di sản truyền thống.
Đối với người dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên nói chung và đồng bào dân tộc Bahnar nói riêng, nghề dệt thổ cẩm truyền thống được xem như 'linh hồn' của cả cộng đồng vì mang đậm những nét văn hóa rất riêng. Trước thực trạng thế hệ trẻ ngày càng xa rời những giá trị truyền thống, những nghệ nhân Bahnar lớn tuổi đang nỗ lực truyền đạt nghề dệt thổ cẩm nhằm bảo tồn, phát triển nét văn hóa đặc sắc này.
Không chỉ là người dệt thổ cẩm giỏi, chị Rah Lan H'Nghí (SN 1988, buôn Toát, xã Ia Rsươm, huyện Krông Pa) còn nhiệt tình truyền dạy cho các chị em trong buôn để cùng nhau góp phần lưu giữ nét văn hóa truyền thống của dân tộc mình về dệt thổ cẩm.
Không chỉ dệt thổ cẩm giỏi, chị Rah Lan H'Nghí (SN 1988, buôn Toát, xã Ia Rsươm, huyện Krông Pa, tỉnh Gia Lai) còn nhiệt tình chỉ dạy cho chị em trong buôn để góp phần bảo tồn và phát huy nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc.
Bên mái nhà sàn, trong bộ trang phục truyền thống những người phụ nữ DTTS ở Kon Tum ngày ngày miệt mài bên khung cửi. Không chỉ tạo ra các sản phẩm thổ cẩm mang giá trị văn hóa đặc sắc, họ còn cùng nhau chỉ dạy cho con, cháu lưu truyền nghề dệt qua nhiều thế hệ.
Quanh năm ngày tháng, thôn Trà Chẩu, xã Sơn Hà, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai vang rền tiếng lách cách thoi đưa của những khung dệt. Đây là địa chỉ quen thuộc của nghề dệt truyền thống từ lâu đã nổi tiếng khắp vùng. Có biết bao thế hệ người Dao nơi đây vẫn luôn gìn giữ và bảo tồn, lan tỏa tình yêu với nghề truyền thống của cha ông, để nó không mai một theo thời gian.
Cuộc thi đan lát, dệt thổ cẩm truyền thống là dịp tôn vinh những bàn tay tài hoa của các nghệ nhân Bahnar ở Gia Lai còn lưu giữ những nét đẹp văn hóa dân tộc.
Tối 19/10, tại khuôn viên Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk, UBND thành phố Buôn Ma Thuột tổ chức Chương trình nghệ thuật thời trang thổ cẩm truyền thống với chủ đề 'Vũ điệu Ban Mê'.
Ngày 18-10, tại huyện Mang Yang, Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai tổ chức 'Cuộc thi nghề đan lát, dệt thổ cẩm truyền thống tạo ra các sản phẩm lưu niệm phục vụ du lịch'. Đây là dịp tôn vinh những bàn tay tài hoa của các nghệ nhân Bahnar còn lưu giữ những nét đẹp văn hóa dân tộc.
Có thể nói, thổ cẩm ra đời cùng lúc với lịch sử của từng dân tộc thiểu số tại Việt Nam hàng nghìn năm. Vượt những biến cố, thăng trầm, đến nay, nghề se lanh, làm thổ cẩm vẫn được các tộc người thiểu số tại Lào Cai gìn giữ như báu vật thiêng liêng của dân tộc mình. Không chỉ gắn với thuần phong mỹ tục, đằng sau tấm vải thổ cẩm là một câu chuyện, hành trình và mang nét đặc trưng chỉ có ở vùng cao.
Kể từ ngày thành lập và đi vào hoạt động, Hợp tác xã (HTX) Dệt thổ cẩm và Dịch vụ du lịch Chiềng Châu (huyện Mai Châu, tỉnh Hòa Bình) đã tạo việc làm và thu nhập ổn định cho hơn 100 chị em phụ nữ ở địa phương. Đồng thời góp phần quảng bá thương hiệu đặc sản địa phương đến với khách du lịch trong và ngoài nước.
Thấm đẫm truyền thống văn hóa của người Gia Rai, các bậc cao niên ở Gia Lai hàng ngày bền bỉ giữ nghề cha ông và trao truyền cho thế hệ trẻ. Họ chính là những người 'giữ hồn' của dân tộc mình trong dòng chảy thời gian.
Tổ đan lát, dệt thổ cẩm gắn với du lịch cộng đồng tại Gia Lai là hướng đi hiệu quả giúp người dân cải thiện cuộc sống song song với quá trình bảo tồn và phát huy truyền thống dân tộc.
Dệt đũi vốn là nghề truyền thống của làng Cao Bạt - một trong hai làng của Nam Cao.
Đồng bào Chăm ở An Giang hiện có khoảng 13.000 người (chiếm 0,67% dân số toàn tỉnh); sống tập trung các xã đầu nguồn ven sông Hậu thuộc các huyện An Phú, Tân Châu, Phú Tân và Châu Phú,... Điều đáng quý là đồng bào Chăm nơi đây vẫn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của dân tộc mình, tiêu biểu là nghề dệt thổ cẩm.
Tuyên Quang có 22 dân tộc anh em sinh sống với những nét văn hóa đặc sắc, đan xen. Nhiều giá trị văn hóa được lưu giữ, bảo tồn, phát huy, điển hình là nghề thêu thổ cẩm của đồng bào các dân tộc Tày, Dao, Mông, Pà Thẻn, Nùng… Nơi đây được ví như 'miền thổ cẩm'.
Bảo tồn nghề dệt thổ cẩm của đồng bào dân tộc Jrai và Xơ Đăng ở tỉnh Kon Tum là vấn đề cấp thiết hiện nay. Hiểu được vấn đề này, nhiều chị em, phụ nữ dân tộc thiểu số (DTTS) nơi đây đang tích cực phát huy nghề truyền thống để phát triển kinh tế cũng như gìn giữ bản sắc văn hóa.
Ở miền Tây xứ Thanh chúng tôi được nghe nhiều câu chuyện về những tấm thổ cẩm của đồng bào. Không chỉ dệt hoa văn, người dân nơi đây còn dệt cả những câu chuyện bình dị, ẩn chứa bao giá trị nhân sinh...
Việc thiếu hụt lao động trẻ, lao động tay nghề cao là lý do khiến cho nhiều làng nghề truyền thống ở Nghệ An chậm phát triển.
Ninh Thuận là vùng đất có nhiều dân tộc từ nơi khác tới định cư trong nhiều giai đoạn khác nhau. Các dân tộc trong quá trình sinh sống ở mảnh đất này đã hình thành và phát triển nhiều ngành nghề thủ công như: Dệt thổ cẩm, gốm nung, đan võng, chiếu cói... Có những nghề nay vẫn duy trì phát triển và trở thành làng nghề truyền thống, trong đó tiêu biểu là làng nghề dệt thổ cẩm Mỹ Nghiệp của người Chăm ở thị trấn Phước Dân, huyện Ninh Phước.
Giữa nhịp sống hiện đại, nhiều gia đình Jrai ở TP. Pleiku vẫn bền bỉ giữ gìn, phát huy nghề truyền thống theo cách trao truyền, tiếp nối.
Động lực lớn nhất thôi thúc chị Rachel Nguyen Isenschmid (Trang Nguyễn) trong hành trình đưa thời trang Việt ra thế giới là tình yêu đối với quê hương, đất nước và niềm tự hào dân tộc khi là một người con gốc Việt.
Ở Lào Cai, thổ cẩm phong phú cả về loại hình, chất liệu và nghệ thuật. Thổ cẩm là nguồn lực, chất liệu xây dựng sản phẩm du lịch, có sức hút đặc biệt đối với du khách.
Cách Thủ đô Hà Nội khoảng 200 km, chúng tôi tìm về khu Chiềng, xã Kim Thượng, huyện Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ. Dưới mái nhà sàn của người Mường, xã Kim Thượng, nhiều nghệ nhân và các em nhỏ với các lứa tuổi khác nhau đang hồ hởi kéo sợi bên các khung cửi. Từng nét hoa văn trên những sản phẩm thổ cẩm dần dần hiện ra mang đậm màu sắc, nét văn hóa đặc trưng vốn có từ rất lâu đời ở nơi đây.
Nghề dệt thổ cẩm có từ rất lâu đời, là một nét văn hóa đặc trưng của đồng bào người dân tộc Mường ở huyện miền núi Tân Sơn (tỉnh Phú Thọ).
Với nỗ lực duy trì, phát triển, nghề dệt thổ cẩm của người Mường (xã Kim Thượng, xã Xuân Đài, huyện Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ) đã được công nhận Di sản Văn hóa Phi vật thể Quốc gia.
Để giữ gìn và phát huy bản sắc của nghề dệt thổ cẩm, tỉnh Phú Thọ đã và đang triển khai nhiều biện pháp, chính sách khuyến khích và những việc làm cụ thể nhằm 'hồi sinh' lại nghề truyền thống này.
Nghề dệt thổ cẩm có từ rất lâu đời, là một nét văn hóa đặc trưng của đồng bào người dân tộc Mường ở huyện miền núi Tân Sơn (tỉnh Phú Thọ).
Sinh ra đã bị tật nguyền, chị Đinh Thị Hme (46 tuổi, làng Tờ Mật, xã Đông, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai) phải gánh chịu bao thiệt thòi của số phận. Song với nghị lực phi thường cùng đôi bàn tay tài hoa, chị trở thành một trong những nghệ nhân của làng khi dệt nên những thước thổ cẩm tinh xảo.
Với sự sáng tạo và đôi bàn tay khéo léo, những thợ thủ công ở bản Diềm đã đưa hoa văn thổ cẩm lên các sản phẩm mây tre đan.
Khung cửi của người Tày không chỉ là công cụ thủ công để dệt ra những tấm vải thổ cẩm đẹp mắt, mà còn là một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của người Tày xưa. Chúng tôi đã có dịp đến thăm thôn Nà Kẹm, xã Khuôn Hà (Lâm Bình) nơi khung cửi vẫn được người dân giữ gìn và sử dụng hàng ngày.