Những lưu ý về sức khỏe khi chinh phục đỉnh cao Bà Rá
Trong không khí rộn ràng hướng về Giải Việt dã leo núi toàn quốc 'Chinh phục đỉnh cao Bà Rá' lần thứ 31, năm 2026, sẽ chính thức diễn ra vào ngày 4-1 tới đây, bác sĩ chuyên khoa I Phan Văn Nhân, quản lý Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Bình Phước, tỉnh Đồng Nai đã có cuộc trao đổi với phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai về vấn đề chăm sóc sức khỏe cho các vận động viên (VĐV) trước và trong khi tranh tài.

Bác sĩ chuyên khoa I Phan Văn Nhân, quản lý Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Bình Phước, tỉnh Đồng Nai. Ảnh: Hữu Trung
* Với đặc thù là một giải leo núi có cường độ cao như “Chinh phục đỉnh cao Bà Rá”, đâu là yếu tố sức khỏe quan trọng nhất mà VĐV cần chuẩn bị trước khi bước vào ngày thi đấu, thưa bác sĩ?
- Sức khỏe là yếu tố quan trọng hàng đầu đối với mỗi VĐV. Khi tham gia các giải đấu, có rất nhiều yếu tố cần được quan tâm, trong đó 2 yếu tố quan trọng nhất là sức bền của cơ thể và hệ tim mạch. Đối với các cuộc thi leo núi, VĐV cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về thể lực, tập luyện từ sớm để sẵn sàng cho thử thách, đồng thời phải tầm soát các bệnh tim mạch trước khi tham dự giải. Đây là yếu tố then chốt quyết định khả năng tham gia và thi đấu an toàn của VĐV.
Bên cạnh đó, chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng cũng rất cần thiết, bởi trong quá trình thi đấu, cơ thể tiêu hao một lượng năng lượng rất lớn. Về vấn đề nghỉ ngơi, mỗi VĐV cần đảm bảo ngủ đủ từ 7-8 tiếng mỗi đêm để duy trì sức khỏe và khả năng hồi phục.
Ngoài ra, việc chuẩn bị tinh thần và thể chất trước giải đấu là vô cùng quan trọng. VĐV cần tập luyện kỹ với các bài tập khởi động cơ xương khớp, kết hợp yoga và vật lý trị liệu trước khi thi đấu nhằm duy trì sự dẻo dai của cơ thể, từ đó hạn chế tối đa nguy cơ chấn thương bất ngờ trong quá trình tranh tài.
* Nhiều VĐV phong trào thường chủ quan với việc kiểm tra sức khỏe trước giải. Theo bác sĩ, những hạng mục kiểm tra nào là thật sự cần thiết, đặc biệt là với người lần đầu tham gia giải này?
- Đối với VĐV lần đầu tham dự giải đa phần đều xuất phát từ tình yêu thể thao, nên việc khám sức khỏe tổng quát rất là quan trọng như: khám về hô hấp và cơ xương khớp, đặc biệt là vấn đề tim mạch để đảm bảo tình trạng sức khỏe tốt nhất tham dự giải đấu cho yên tâm. Trong tim mạch thì mình cần làm xét nghiệm thêm những công thức máu để đảm bảo lượng oxy tốt nhất, hoạt động đảm bảo đủ cung cấp cho cơ thể mình.

Vận động viên Hoàng Nguyên Thanh (tỉnh Đồng Nai) với 9 lần vô địch Giải Việt dã leo núi toàn quốc “Chinh phục đỉnh cao Bà Rá”.
* Trong quá trình thi đấu, theo bác sĩ, dấu hiệu nhận biết sớm để VĐV kịp thời xử lý vấn đề sức khỏe là gì?
- Khi tham gia giải leo núi, cơ thể VĐV phải hoạt động liên tục trong thời gian dài, vì vậy có thể xuất hiện một số dấu hiệu bất thường, điển hình là mất nước. Khi cảm thấy khát hoặc ra nhiều mồ hôi, đó là những dấu hiệu đầu tiên cho thấy cơ thể đang thiếu nước. Lúc này, VĐV cần dừng lại tại các trạm tiếp nước để bù nước kịp thời, tránh để tình trạng mất nước kéo dài.
Ngoài ra, khi vận động kéo dài, cơ thể có thể gặp tình trạng đau cơ hoặc co cơ. Khi xuất hiện những dấu hiệu đau cơ ban đầu, VĐV nên giảm cường độ vận động, chạy chậm lại và không nên gắng sức quá mức để tránh chấn thương.
Bên cạnh đó, nếu cơ thể vận động quá nhiều trong khi lượng oxy cung cấp không đủ, nhịp tim có thể tăng nhanh và huyết áp có thể tụt. Dấu hiệu quan trọng lúc này là cảm giác mệt, choáng hoặc chóng mặt. Khi gặp tình trạng này, VĐV cần nghỉ ngơi ngay để cơ thể hồi phục và ổn định lại huyết áp trước khi tiếp tục thi đấu.
* Không chỉ VĐV chuyên nghiệp, giải đấu còn thu hút rất nhiều người chạy phong trào, những người yêu thể thao. Bác sĩ có lời khuyên nào để mọi người tham gia giải với tinh thần chinh phục bản thân nhưng vẫn đặt an toàn sức khỏe lên hàng đầu?
- Hầu hết các VĐV khi tham gia giải đều chung mục đích là vượt giới hạn cho bản thân và sẽ cố gắng để hoàn thành mục tiêu đích đến của mình. Chính vì vậy, lời khuyên dành cho các VĐV phong trào khi tham gia giải để đảm bảo sức khỏe và thi đấu tốt là phải chuẩn bị tinh thần và sức khỏe trước giải đấu. Đồng thời khi tham dự giải hãy lắng nghe cơ thể mình. Khi cảm thấy cơ thể đã mỏi mệt thì không nên quá gắng sức, để có thể hạn chế những rủi ro cho chính mình khi thi đấu.
Chúc các VĐV mạnh khỏe, và hoàn thành tốt giải đấu của mình cũng như mục tiêu mình đặt ra!
* Trân trọng cảm ơn bác sĩ!
Hữu Trung (thực hiện)













