Phát huy vai trò nêu gương của đội ngũ cán bộ quản lý sau sắp xếp, sáp nhập cơ sở giáo dục

Ban Giám hiệu Trường THCS Khánh Vân, xã Yên Khánh tích cực tuyên truyền, phổ biến phương án sắp xếp, tạo sự đồng thuận trong cán bộ, giáo viên. Ảnh: Minh Hải

Trong bối cảnh chung của ngành Giáo dục cả nước, khi vừa qua 1 năm thực hiện nhiệm vụ mang tính cách mạng sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, năm học 2026-2027 đánh dấu một bước ngoặt lịch sử với ngành Giáo dục tỉnh trong triển khai thực hiện đợt sắp xếp, tinh gọn bộ máy quy mô lớn theo Quyết định số 2951/QĐ-UBND ngày 7/8/2026 của UBND tỉnh về sắp xếp các cơ sở giáo dục (CSGD) mầm non, giáo dục phổ thông (GDPT) và giáo dục thường xuyên (GDTX) công lập trên địa bàn tỉnh.

Đợt sắp xếp này được thực hiện nhằm hình thành mạng lưới CSGD công lập phù hợp với chủ trương chuyển mạnh từ tư duy “quản lý giáo dục” sang “quản trị phát triển giáo dục”; tối ưu hóa quy mô và mạng lưới trường lớp; nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực giáo dục; đổi mới mô hình quản trị và nâng cao quyền tự chủ cho các CSGD… Đặc biệt, nhằm tinh gọn bộ máy quản lý ở các CSGD, cơ cấu lại đội ngũ theo hướng giảm biên chế quản lý, tăng biên chế trực tiếp đứng lớp.

Đợt sắp xếp các CSGD mầm non, phổ thông và GDTX công lập trên địa bàn tỉnh vừa qua được triển khai quyết liệt, khẩn trương và cẩn trọng, đạt được những kết quả đáng kể bước đầu. Từ 1.566 CSGD toàn tỉnh trong năm học 2025-2026, đến nay chỉ còn 725 CSGD (giảm 841 cơ sở); 26.942 lớp với gần 930 nghìn học sinh. Riêng các CSGD thuộc sự quản lý của cấp xã giảm mạnh từ 1.449 trường xuống còn 610 trường (giảm 57,9%). Cùng với việc giảm số lượng CSGD, sau sắp xếp, toàn tỉnh đã giảm tới 2.138 cán bộ quản lý là hiệu trưởng, hiệu phó.

Những con số trên cho thấy tầm vóc và tính chất triệt để của cuộc cải cách. Tuy nhiên, đằng sau sự tinh gọn ấy là những xáo trộn không hề nhỏ về tổ chức bộ máy, nhân sự, quy hoạch điểm trường, giải quyết chế độ chính sách cho những người bị ảnh hưởng… Khi vị trí việc làm, quyền lợi hay thói quen công tác lâu năm bị ảnh hưởng, tác động khó tránh khỏi việc nảy sinh tâm lý băn khoăn, lo lắng của một bộ phận cán bộ. Vì vậy, bài toán đặt ra không chỉ là giảm bao nhiêu đầu mối, tinh gọn được bao nhiêu vị trí việc làm thuộc bộ máy quản lý giáo dục tại các CSGD…, mà là sau khi sáp nhập, chất lượng giáo dục không bị gián đoạn; niềm tin của phụ huynh, học sinh được củng cố và không khí thi đua trong các nhà trường tiếp tục được nhân lên.

Trong bối cảnh ấy, để thực hiện được các mục tiêu của việc sắp xếp các CSGD công lập trên địa bàn, từng bước giúp bộ máy mới vận hành thông suốt, đưa các nhà trường sớm đi vào ổn định… bên cạnh sự tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng của tỉnh, của ngành; sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền các địa phương, vai trò nêu gương của đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục tại các CSGD thực hiện sắp xếp chính là yếu tố cốt lõi để giải quyết vấn đề…

Là những người có bản lĩnh chính trị vững vàng, ý thức tổ chức kỷ luật cao và uy tín chuyên môn, khi đội ngũ cán bộ quản lý có thái độ ứng xử văn minh, trách nhiệm cùng cách thể hiện tinh thần nêu gương đi trước, nhận việc khó về mình; sẵn sàng tuân thủ sự phân công, điều chuyển của tổ chức, gạt bỏ lợi ích cá nhân sang một bên để hướng tới mục tiêu chung của nhà trường, của địa phương và của toàn ngành Giáo dục... sẽ tạo nên những động lực tích cực cho cả tập thể mới.

Thực tế ghi nhận đã có nhiều đồng chí hiệu trưởng, phó hiệu trưởng vui vẻ nhận nhiệm vụ ở đơn vị mới hoặc tự nguyện lùi lại, trở về làm công tác chuyên môn. Hành động này đã tạo ra "hiệu ứng dây chuyền" tích cực về tinh thần gương mẫu, giúp công tác tổ chức nhân sự giảm bớt áp lực, việc giải "bài toán nhiều đáp số" trở nên nhẹ nhàng, thấu tình đạt lý.

Tinh thần nêu gương của đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục sau sáp nhập còn thể hiện ở hành động cụ thể trong công việc hằng ngày như: Khẩn trương bắt tay vào xây dựng quy chế làm việc mới; chủ động đối thoại, lắng nghe, sẻ chia làm công tác tư tưởng cho đồng chí, đồng nghiệp; nỗ lực cùng tập thể tháo gỡ từng khó khăn về đội ngũ và cơ sở vật chất, trang thiết bị tại các phân hiệu, điểm trường trực thuộc...

Với những nỗ lực đó, đến thời điểm này, giai đoạn kiện toàn bộ máy, sáp nhập trường lớp trên địa bàn tỉnh đã cơ bản hoàn thành. Vấn đề đáng ghi nhận là sau sắp xếp, dù giảm mạnh số đầu mối pháp nhân và cán bộ quản lý nhưng không thu hẹp mạng lưới phục vụ người học, cơ bản giữ ổn định địa điểm học tập, hạn chế xáo trộn đối với học sinh, phụ huynh và đội ngũ nhà giáo, nhất là trong thời điểm đầu năm học mới 2026-2027.

Mạng lưới CSGD sau sắp xếp của tỉnh đã tiệm cận và phù hợp hơn với mô hình chính quyền địa phương hai cấp; quy mô trường được mở rộng, tạo điều kiện tập trung nguồn lực, tăng khả năng điều phối nội bộ, đổi mới quản trị, điều tiết đội ngũ và nâng cao hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất… Nhịp sống học đường của năm học mới đã khẳng định sự chủ động, thích ứng nhanh chóng của toàn hệ thống.

Sự ổn định và phát triển của CSGD sau sắp xếp không tự nhiên mà có. Nó là kết quả từ sự lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng đúng và trúng, thấu tình đạt lý của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và của ngành Giáo dục trong quá trình xây dựng, phê duyệt phương án tổng thể; được bồi đắp bởi tinh thần trách nhiệm, sự hy sinh thầm lặng và tính tiên phong, nêu gương của mỗi người thầy, người cô - những "kỹ sư tâm hồn" luôn hết lòng vì thế hệ tương lai của quê hương Ninh Bình