Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố, Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Hà Nội Phạm Hải Hoa: Xây dựng những hạt nhân nông dân số ngay tại cơ sở

Chuyển đổi số từng bước đi vào đời sống, sản xuất

- Đồng chí đánh giá thế nào về mức độ chuyển đổi số của hội viên, nông dân Hà Nội hiện nay, đặc biệt trong sản xuất và tiêu thụ nông sản?

Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố, Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Hà Nội Phạm Hải Hoa. Ảnh: Ánh Ngọc

- Qua thực tế hoạt động Hội và trực tiếp xuống cơ sở, tôi thấy nhận thức của nông dân Hà Nội về chuyển đổi số đã thay đổi khá rõ trong vài năm trở lại đây.

Tại nhiều địa phương, hội viên nông dân đã biết sử dụng điện thoại thông minh để quảng bá sản phẩm, chụp ảnh, quay video, livestream bán hàng, trao đổi với khách hàng; nhiều hợp tác xã đã quan tâm đến mã QR, truy xuất nguồn gốc, nhật ký sản xuất điện tử và quảng bá sản phẩm trên các nền tảng số.

Có thể nói, chuyển đổi số đã bắt đầu đi vào hoạt động sản xuất, kinh doanh của một bộ phận nông dân chứ không còn chỉ dừng ở tuyên truyền, vận động. Song, điều Hội Nông dân quan tâm không phải là có bao nhiêu tài khoản bán hàng hay bao nhiêu sản phẩm được đưa lên sàn, mà là sau khi ứng dụng công nghệ, người nông dân có bán hàng thuận lợi hơn không, có giảm được chi phí không, sản phẩm có được nhiều người biết đến hơn không và thu nhập có tăng lên không.

Vì vậy, thời gian tới chúng tôi muốn chuyển mạnh từ việc giúp nông dân “biết sử dụng công nghệ” sang “biết dùng công nghệ để làm kinh tế”. Nghĩa là từ khâu sản xuất, ghi chép, truy xuất nguồn gốc cho đến quảng bá, bán hàng, chăm sóc khách hàng đều phải lựa chọn những công cụ phù hợp, dễ sử dụng và thực sự có ích đối với từng hộ nông dân.

- Việc nâng cao kỹ năng số cho nông dân đã được Hội Nông dân thành phố triển khai như thế nào, thưa đồng chí?

- Từ thực tế cơ sở, chúng tôi nhận thấy muốn nông dân ứng dụng công nghệ thì trước hết phải làm cho bà con thấy dễ hiểu, dễ làm và có lợi cho chính mình.

Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Hà Nội Phạm Hải Hoa thăm mô hình của Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Khánh Phong, xã Yên Lãng. Ảnh: Ánh Ngọc

Vì vậy, Hội Nông dân thành phố đã từng bước đổi mới cách tuyên truyền, tập huấn. Chuyển đổi số bằng những khái niệm chung mà tập trung hướng dẫn bà con những việc rất cụ thể: Cách chụp ảnh sản phẩm, viết nội dung giới thiệu, sử dụng mã QR, nhật ký điện tử, livestream bán hàng, trao đổi với khách hàng hoặc tìm kiếm thông tin về kỹ thuật sản xuất trên điện thoại.

Đến nay, đã có 356.442 hội viên, nông dân đã được trang bị kiến thức, kỹ năng số và tiếp cận các nền tảng số dành cho nông dân. Riêng trong 6 tháng đầu năm 2026, các cấp Hội đã hỗ trợ trên 3.000 lượt cán bộ, hội viên ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số; tổ chức 18 buổi livestream quảng bá hơn 20 sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu.

Những con số này cho thấy chuyển đổi số đang từng bước đi vào cơ sở. Nhưng điều chúng tôi quan tâm hơn là sau mỗi lớp tập huấn phải có những hội viên làm được thật, rồi chính những người này tiếp tục hướng dẫn cho những người khác.

Ở mỗi chi hội nếu có một vài cán bộ trẻ hoặc hội viên am hiểu công nghệ làm lực lượng nòng cốt, sẵn sàng hỗ trợ bà con khi cần tạo mã QR, đăng sản phẩm, livestream hay xử lý một thao tác trên điện thoại, thì chuyển đổi số sẽ đi vào đời sống nhanh hơn rất nhiều.

Xây dựng và nhân rộng những mô hình cụ thể

- Vậy theo đồng chí đâu là những khó khăn, hạn chế trong quá trình hỗ trợ nông dân chuyển đổi số hiện nay?

- Qua thực tế chúng tôi thấy, khó khăn nằm ở trình độ, độ tuổi và khả năng sử dụng công nghệ của hội viên không đồng đều. Có những hội viên trẻ chỉ cần hướng dẫn một lần là có thể thực hiện được, nhưng cũng có những bác lớn tuổi phải hướng dẫn nhiều lần. Nếu chỉ tổ chức một lớp tập huấn rồi giao bà con tự làm thì rất khó duy trì.

Cán bộ, hội viên nông dân xã Thanh Oai livestream quảng bá, giới thiệu các sản phẩm OCOP và VietGAP tiêu biểu của địa phương trên nền tảng mạng xã hội. Ảnh: Ánh Ngọc

Một khó khăn nữa là sản xuất nông nghiệp vẫn còn nhiều hộ quy mô nhỏ. Mỗi hộ sản xuất một ít, cách làm và chất lượng sản phẩm chưa đồng đều. Trong điều kiện đó, việc xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc hay nhận những đơn hàng lớn sẽ khó hơn.

Đáng nói, nhiều nông dân vẫn đang hiểu chuyển đổi số chủ yếu là đưa sản phẩm lên mạng để bán. Nhưng nếu sản phẩm chưa đồng đều về chất lượng, chưa có bao bì, chưa có thông tin nguồn gốc, chưa duy trì được sản lượng thì dù quảng bá tốt cũng khó giữ khách hàng lâu dài.

Do vậy, Hội không đặt mục tiêu ứng dụng công nghệ theo phong trào. Chúng tôi muốn lựa chọn những việc phù hợp với từng nhóm hội viên, từng ngành hàng, làm từ dễ đến khó, có mô hình cụ thể, nhìn thấy hiệu quả rồi mới nhân rộng.

- Đồng chí có thể chia sẻ những giải pháp trong thời gian tới để giúp nông dân Hà Nội đi đầu cả nước về chuyển đổi số, qua đó xây dựng nền nông nghiệp Thủ đô hiện đại, thông minh, sinh thái?

- Mới đây, UBND thành phố đã ban hành kế hoạch số 24/KH-UBND ngày 25-6-2026 về việc triển khai thực hiện Quyết định số 517/QĐ-TTg ngày 5-3-2025 của Thủ tướng chính phủ phê duyệt Đề án “Bồi dưỡng cán bộ Hội nông dân các cấp, chi hội trưởng nông dân và nông dân sản xuất kinh doanh giỏi, nông dân xuất sắc giai đoạn 2025-2030” trên địa bàn toàn thành phố Hà Nội. Trong đó có tập trung vào việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong công tác đào tạo bồi dưỡng, đảm bảo phù hợp với xu hướng phát triển nông nghiệp thông minh, nông nghiệp số của Thủ đô.

Chủ tịch Hội Nông dân thành phố Hà Nội Phạm Hải Hoa tham quan gian trưng bày nông sản tiêu biểu của xã Phúc Lộc. Ảnh: Ánh Ngọc

Trước hết, các cấp Hội sẽ tiếp tục đổi mới cách tuyên truyền và tập huấn, hướng tới những kỹ năng thực tế, dễ áp dụng. Hội viên cần biết ghi chép quá trình sản xuất, tìm hiểu thông tin thị trường; người có sản phẩm tốt cần biết chụp ảnh, quảng bá, livestream; tổ hợp tác, hợp tác xã cần biết quản lý thông tin thành viên, sản lượng, khách hàng và truy xuất nguồn gốc.

Thứ hai, chúng tôi sẽ xây dựng những hạt nhân nông dân số ngay tại cơ sở. Mỗi chi hội, tổ hội có những người biết công nghệ để hỗ trợ bà con. Đây là cách làm rất thiết thực bởi khi gặp khó khăn, nông dân cần có người ngay bên cạnh để hỏi và được hướng dẫn.

Thứ ba, Hội gắn chuyển đổi số với các chi hội nông dân, chi hội nông dân nghề nghiệp, tổ hội nông dân nghề nghiệp, tổ hợp tác và hợp tác xã, thành lập chi hội nông dân số, chi hội nông dân nghề nghiệp số. Nếu từng hộ làm riêng lẻ thì rất khó xây dựng thương hiệu hay tìm đầu ra lớn. Nhưng khi nhiều hộ cùng sản xuất một sản phẩm, cùng tiêu chuẩn và cùng quảng bá thì công nghệ sẽ phát huy hiệu quả rõ hơn.

Thứ tư, Hội tiếp tục phát huy vai trò cầu nối, nắm nhu cầu thực tế của hội viên để kết nối đúng đối tượng. Đơn cử như, bà con thiếu kỹ thuật thì kết nối chuyên gia; có sản phẩm nhưng thiếu đầu ra thì kết nối doanh nghiệp; cần vốn thì hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn; cần kỹ năng số thì tổ chức hướng dẫn.

Đặc biệt, chúng tôi sẽ chú trọng xây dựng và nhân rộng các mô hình cụ thể. Mục tiêu cuối cùng của Hội là xây dựng người nông dân biết ứng dụng công nghệ, biết tổ chức sản xuất, biết liên kết và biết làm kinh tế trên chính sản phẩm mình làm ra.

- Trân trọng cảm ơn đồng chí!