Phó Thủ tướng: Không thể tiếp cận theo cách cũ khi đã 'tốt nghiệp' ODA

Đến ngày 15/6, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công nguồn nước ngoài mới đạt 9,99% kế hoạch được giao, trong đó vẫn còn 13 địa phương chưa giải ngân được vốn. Phó Thủ tướng yêu cầu phải thay đổi chứ không thể tiếp cận theo cách truyền thống.

13 địa phương chưa giải ngân được vốn ODA

Sáng 17/6, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chủ trì cuộc họp về tiến độ giải ngân vốn đầu tư công gắn với tháo gỡ khó khăn các dự án ODA.

Theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương, 6 tháng đầu năm 2026, công tác huy động nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (Official Development Assistance - ODA) và vay ưu đãi nước ngoài đạt kết quả tích cực với tổng giá trị các đề xuất khoản vay mới được phê duyệt khoảng 1,696 tỷ USD; đồng thời hoàn tất thủ tục ký kết 3 thỏa thuận vay nước ngoài trị giá gần 586 triệu USD.

 Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng phát biểu. Ảnh: VGP

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng phát biểu. Ảnh: VGP

Tuy nhiên, tiến độ giải ngân vốn ODA và vay ưu đãi vẫn còn chậm. Đến ngày 15/6, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công nguồn nước ngoài mới đạt 9,99% kế hoạch được giao, cao hơn cùng kỳ năm trước nhưng thấp hơn nhiều so với mức giải ngân chung của cả nước. Đáng chú ý, vẫn còn 1/8 bộ, cơ quan trung ương và 13 địa phương chưa giải ngân được vốn.

Các ý kiến tại cuộc họp đều cho rằng, nguyên nhân chủ yếu là nhiều dự án chưa hoàn tất giải phóng mặt bằng, đấu thầu, ký kết hợp đồng; công tác chuẩn bị và triển khai dự án còn kéo dài; thủ tục giữa quy định trong nước và yêu cầu của nhà tài trợ chưa đồng bộ; việc xây dựng kế hoạch vốn ở một số nơi chưa sát thực tế.

Để thúc đẩy giải ngân, các ý kiến cho rằng các bộ, ngành, địa phương cần tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, nâng cao tính sẵn sàng của dự án. Đồng thời, cần kiên quyết điều chuyển vốn từ các dự án giải ngân chậm sang các dự án có nhu cầu và tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách liên quan.

Thay đổi tiếp cận khi đã “tốt nghiệp”

Phát biểu kết luận, Phó Thủ tướng nhấn mạnh, để đạt mục tiêu tăng trưởng cao, cần phát huy hiệu quả các động lực truyền thống gồm đầu tư, xuất khẩu và tiêu dùng.

Phó Thủ tướng lưu ý, trong bối cảnh chúng ta đã "tốt nghiệp" ODA (vốn ODA không còn là nguồn ưu đãi mà là những khoản vay với lãi suất thương mại, dựa trên đàm phán, thỏa thuận), vấn đề thúc đẩy tiến độ giải ngân các dự án ODA hiện nay phải được đặc biệt quan tâm.

 Các đại biểu tham dự cuộc họp. Ảnh: VGP

Các đại biểu tham dự cuộc họp. Ảnh: VGP

Do vậy, phải thay đổi cách tiếp cận đối với nguồn vốn ODA, các dự án vay, chứ không thể tiếp cận theo cách truyền thống như trước đây. Đối với các dự án đang triển khai, cơ quan chủ quản, chủ dự án tập trung hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng, làm cơ sở để triển khai thi công; người đứng đầu phải chịu trách nhiệm toàn diện trước Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ về tiến độ thực hiện.

Với các dự án mới, công tác giải phóng mặt bằng phải được thực hiện song song hoặc trước quá trình đàm phán, ký kết hiệp định vay để khi khoản vay có hiệu lực có thể triển khai thi công được ngay, hoặc nghiên cứu tách hợp phần giải phóng mặt bằng khỏi dự án sử dụng vốn vay nước ngoài khi cần thiết.

Bộ Tài chính được giao phối hợp với Bộ Ngoại giao để nắm thông tin các khó khăn, vướng mắc, chủ động giải quyết xử lý theo thẩm quyền; các nội dung vượt thẩm quyền cần tổng hợp báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và đề xuất giải pháp tháo gỡ ngay, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 26/6.

Luân Dũng

Nguồn Tiền Phong: https://tienphong.vn/pho-thu-tuong-khong-the-tiep-can-theo-cach-cu-khi-da-tot-nghiep-oda-post1852097.tpo