Phú Thọ: Báo chí với công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường

Đặt vấn đề:

Văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển bền vững đất nước. Quan điểm này được Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định nhất quán trong các văn kiện Đại hội, đặc biệt là tại Đại hội XIII của Đảng, trong đó nhấn mạnh yêu cầu xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, coi trọng bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số. Trong bối cảnh đó, báo chí giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong công tác tư tưởng – văn hóa, là kênh thông tin chủ yếu tuyên truyền, phổ biến và cụ thể hóa đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về văn hóa, công tác dân tộc đến các tầng lớp nhân dân.

Chiêng Mường đi sâu vào nhiều mặt cuộc sống và trải suốt cuộc đời mỗi người dân Mường

Phú Thọ là địa phương có tỷ lệ đồng bào dân tộc Mường chiếm số đông, với hệ giá trị văn hóa phong phú, đặc sắc. Tuy nhiên, trước tác động của quá trình đô thị hóa, toàn cầu hóa và truyền thông số, nhiều giá trị văn hóa truyền thống của người Mường đang đứng trước nguy cơ mai một. Trong bối cảnh đó, vai trò của báo chí trong việc bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường trở thành vấn đề có ý nghĩa lý luận và thực tiễn cần được nghiên cứu một cách hệ thống. Trên cơ sở khảo sát và phân tích 30 tác phẩm báo chí đăng tải trong giai đoạn 2018–2024 trên một số cơ quan báo chí trung ương và địa phương (bao gồm báo in và báo điện tử), bài viết này đưa ra một số vấn đề nhằm nhận diện tương đối rõ nét thực trạng thông tin báo chí về công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường ở tỉnh Phú Thọ hiện nay.

2.Cơ sở lý luận và chính sách về vai trò của báo chí trong bảo tồn văn hóa dân tộc: Về mặt lý luận, báo chí ở Việt Nam là một bộ phận cấu thành của công tác tư tưởng, văn hóa của Đảng, đồng thời là thiết chế truyền thông quan trọng trong hệ thống chính trị. Báo chí không chỉ thực hiện chức năng thông tin mà còn đảm nhiệm chức năng tuyên truyền, giáo dục, định hướng dư luận xã hội, góp phần củng cố hệ giá trị văn hóa – tinh thần của cộng đồng. Trong lĩnh vực văn hóa dân tộc, báo chí giữ vai trò truyền tải tri thức văn hóa, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, nâng cao ý thức trách nhiệm của cộng đồng và xã hội đối với việc gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống. Về mặt chính sách, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, văn bản quan trọng liên quan đến bảo tồn và phát huy văn hóa các dân tộc thiểu số. Nghị quyết Trung ương 9 khóa XI về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam; Văn kiện Đại hội XIII của Đảng; Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 đều khẳng định vai trò của truyền thông, báo chí trong việc thực hiện các mục tiêu văn hóa. Trong lĩnh vực công tác dân tộc, các chương trình mục tiêu quốc gia và chính sách đặc thù đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số đều nhấn mạnh yêu cầu tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, trong đó báo chí là lực lượng nòng cốt.

Một lễ hội truyền thống của người Mường ở Phú Thọ

Trong tiến trình phát triển văn hóa Việt Nam, báo chí luôn giữ vị trí trung tâm trong việc ghi nhận, tái hiện và định hình hình ảnh cộng đồng. Các tộc người thiểu số – đặc biệt là người Mường – thường xuất hiện trong truyền thông với tư cách những người “giữ hồn dân tộc”, “người gìn giữ di sản”. Tuy nhiên, đằng sau cách mô tả đó là một cấu trúc diễn ngôn phức tạp, nơi báo chí vừa làm công việc bảo tồn, vừa vô tình tái tạo khoảng cách giữa “người quan sát” và “người được quan sát”. Văn hóa Mường là một không gian giàu bản sắc, với hệ thống ngữ âm riêng, sử thi Mo Mường, nghệ thuật cồng chiêng, kiến trúc nhà sàn, tri thức dân gian về tự nhiên – nông nghiệp. Sự hiện diện của văn hóa Mường trong truyền thông đại chúng không chỉ giúp tăng nhận thức xã hội, mà còn góp phần vào chiến lược bảo tồn di sản phi vật thể của Việt Nam đến năm 2030 (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, 2021).

Cồng chiêng không chỉ là nhạc cụ mà còn là linh hồn của dân tộc Mường

3. Thực trạng thông tin báo chí về công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường ở tỉnh Phú Thọ

Phú Thọ là trung tâm bản sắc và cái nôi linh hồn của văn hóa tộc người Mường, với hệ thống di sản văn hóa đồ sộ: 267 di sản phi vật thể, gần 10.000 chiêng cổ, 18.000 hiện vật, hàng trăm lễ hội dân gian và hàng chục di tích cấp tỉnh - quốc gia. Tác giả nhấn mạnh những nỗ lực của tỉnh trong việc gìn giữ, phát huy giá trị văn hóa Mường thông qua các chương trình: kiểm kê - lập hồ sơ di sản, bảo tồn nhà sàn, dạy chữ Mường, khôi phục mo Mường, số hóa thư viện văn hóa Mường, hỗ trợ nghệ nhân và phát triển du lịch cộng đồng.

Thầy mo thực hành nghi lễ tại Lễ hội khai hạ dân tộc Mường tỉnh Phú Thọ năm 2025

Thực trạng thông tin báo chí về bảo tồn văn hóa dân tộc Mường ở tỉnh Phú Thọ.
Qua khảo sát một số cơ quan báo chí trung ương và địa phương trong thời gian gần đây cho thấy, nội dung thông tin về văn hóa dân tộc Mường ở Phú Thọ tương đối đa dạng, tập trung vào các chủ đề như lễ hội truyền thống, phong tục tập quán, di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, cũng như các mô hình bảo tồn gắn với phát triển du lịch cộng đồng. Nhiều tác phẩm báo chí đã góp phần quảng bá hình ảnh văn hóa Mường, nâng cao nhận thức của công chúng về giá trị và ý nghĩa của việc bảo tồn văn hóa dân tộc..

3.1. Những kết quả đạt được: Trước hết, báo chí đã thể hiện sự quan tâm ngày càng rõ nét đối với các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc Mường. Nội dung thông tin tập trung chủ yếu vào các nhóm chủ đề như: lễ hội truyền thống (Khai hạ Mường Bi, lễ hội chiêng Mường), phong tục – tập quán sinh hoạt, trang phục, ẩm thực, tiếng nói – chữ viết, cũng như các di sản văn hóa phi vật thể tiêu biểu gắn với đời sống cộng đồng người Mường ở Phú Thọ.

Một số tác phẩm báo chí đã góp phần quảng bá hình ảnh văn hóa Mường gắn với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch văn hóa – sinh thái, qua đó bước đầu thể hiện mối liên hệ giữa bảo tồn văn hóa và phát triển kinh tế – xã hội địa phương. Đáng chú ý, các cơ quan báo chí địa phương đã có những bài viết phản ánh nỗ lực của chính quyền và cộng đồng trong việc phục dựng lễ hội, truyền dạy chiêng Mường, bảo tồn nhà sàn truyền thống và gìn giữ không gian văn hóa bản Mường.

Ở một mức độ nhất định, báo chí đã thực hiện được chức năng tuyên truyền, cổ vũ và định hướng nhận thức xã hội, góp phần nâng cao ý thức của người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, về giá trị của di sản văn hóa dân tộc Mường trong bối cảnh hiện đại hóa và Hội nhập. Đi sâu phân tích các tác phẩm báo chí cho thấy. Đã có nhiều tác phẩm thể hiện được “Diễn ngôn “Tái hiện – Tham dự cộng đồng”. Nhóm diễn ngôn thứ ba (27% bài viết) thể hiện sự chuyển dịch tích cực: người Mường không còn chỉ là “đối tượng được kể”, mà đã trở thành người kể chuyện.

Các bài trong nhóm này thường do báo địa phương hoặc phóng viên trẻ thực hiện, với giọng điệu gần gũi, sử dụng trích dẫn trực tiếp từ người dân: “Chúng tôi tổ chức lại lễ hội Mo không chỉ để nhớ, mà để dạy con cháu cách sống có nghĩa.” (Nghệ nhân Bùi Văn Cử, Báo Hòa Bình, 2022). Ở đây, văn hóa được nhìn như hành trình tái tạo năng lượng cộng đồng, chứ không chỉ là vật thể lưu giữ. Sự xuất hiện của người Mường trong vai trò “chủ thể diễn ngôn” đánh dấu bước tiến từ biểu tượng hóa sang tham dự hóa. Tác giả Trần Hảo (2024) với bài phản ánh Bảo tồn văn hóa tộc người Mường và nền “Văn hóa Hòa Bình” đăng trên Báo Nhân Dân, ngày 17/01/2024. Bài viết phản ánh thực trạng mai một các giá trị văn hóa đặc sắc của dân tộc Mường và nền “Văn hóa Hòa Bình” - một di sản quý giá không chỉ của Việt Nam mà còn mang giá trị toàn nhân loại. Tác giả nhấn mạnh các nỗ lực của tỉnh Hòa Bình trong việc triển khai Đề án bảo tồn văn hóa tộc người Mường giai đoạn 2023-2030, thông qua các giải pháp như: phục dựng lễ hội truyền thống, xây dựng không gian văn hóa dân tộc, giảng dạy chữ Mường, hỗ trợ nghệ nhân, khuyến khích giới trẻ tiếp cận văn hóa Mường qua hoạt động câu lạc bộ. Đặc biệt, tỉnh Phú Thọ đang hoàn thiện hồ sơ Mo Mường trình UNESCO công nhận là di sản cần bảo vệ khẩn cấp. Tuy nhiên, bài viết chưa đề cập đến vai trò và hiệu quả cụ thể của báo chí trong tiến trình bảo tồn - phát huy văn hóa Mường, cũng như chưa phân tích sâu về phương thức truyền thông văn hóa dân tộc trong môi trường số. Đây là khoảng trống nghiên cứu quan trọng mà đề tài hướng đến cần tiếp tục làm rõ.

+ Báo Hòa Bình (2023) - Hòa Bình: Lưu giữ giá trị văn hóa tộc người Mường. Cổng thông tin điện tử Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, đăng ngày 05/09/2023.

Bài viết trình bày toàn diện các hoạt động bảo tồn giá trị văn hóa tộc người Mường tại Phú Thọ, trong bối cảnh người Mường chiếm hơn 63% dân số toàn tỉnh. Trọng tâm của bài là việc phục dựng các lễ hội truyền thống (đặc biệt là Lễ hội Khai hạ), kiểm kê và lập hồ sơ di sản văn hóa phi vật thể như nghệ thuật chiêng Mường, mo Mường, nghề dệt cạp váy, hát thường đang - bộ mẹng. Công tác khảo cổ, lưu giữ cổ vật, phục dựng nhà sàn, trang phục truyền thống cũng được chú trọng. Đáng chú ý, bài viết nhấn mạnh đến nguy cơ mai một giá trị văn hóa do đô thị hóa và quá trình hiện đại hóa nhanh chóng. Tuy nhiên, nghiên cứu này chưa đề cập đến vai trò cụ thể của báo chí trong việc hỗ trợ truyền thông, giáo dục và quảng bá di sản Mường; thiếu phân tích về cách thức báo chí tương tác với các chiến lược bảo tồn văn hóa trong môi trường truyền thông số hiện nay - đây sẽ là những điểm quan trọng cần được đề tài cần tập trung nghiên cứu và làm rõ. Tác giả Lưu Thị Ngọc Diệp (2022) cùng bài viết Những dấu ấn văn hóa Mường, Thái trong không gian lịch sử - văn hóa Lam Kinh (Thanh Hóa) đăng trên Tạp chí Văn hóa - Nghệ thuật, số Xuân 2022.

Bài viết nghiên cứu không gian lịch sử - văn hóa Lam Kinh (Thanh Hóa) như một thực thể văn hóa đặc biệt nơi cộng cư của ba tộc người: Kinh, Mường, Thái. Tác giả tiếp cận vấn đề theo hướng liên ngành - khu vực học, tập trung phân tích dấu ấn văn hóa Mường và Thái thông qua ngôn ngữ, địa danh, truyền thuyết dân gian, kiến trúc, ẩm thực và đời sống cộng đồng trong vùng Lam Kinh - gắn với cuộc khởi nghĩa Lam Sơn và sự hình thành nhà Hậu Lê.

Các yếu tố ngôn ngữ Việt - Mường cổ, kiến trúc pha trộn phong thủy - tín ngưỡng dân gian Mường, các làng cổ và phong tục bản địa được minh chứng sâu sắc, khẳng định vai trò đồng kiến tạo văn hóa của người Mường - Thái trong lịch sử dân tộc. Tuy nhiên, bài viết chủ yếu tiếp cận từ góc độ văn hóa học và dân tộc học, chưa đặt ra vai trò của báo chí, truyền thông trong việc gìn giữ - khơi dậy - lan tỏa các giá trị văn hóa dân tộc thiểu số như Mường trong giai đoạn hiện nay. Đây chính là khoảng trống học thuật để đề tài tiếp tục đào sâu và đóng góp mới mẻ. Tác giả Quách Công Năm (2023) viết bài Xu hướng biến đổi văn hóa tộc người Mường ở Thanh Hóa trong giai đoạn hiện nay, đăng tải tại Tạp chí Khoa học - Trường Đại học Hồng Đức, Số 64, tr. 108-117.

Bài viết phân tích ba xu hướng biến đổi văn hóa tộc người Mường ở Thanh Hóa hiện nay: (1) giữ gìn - kế thừa - phát huy giá trị truyền thống trong điều kiện phát triển mới, (2) tiếp biến văn hóa thông qua giao lưu - hội nhập, và (3) mai một bản sắc dân tộc trong đời sống đương đại. Trên cơ sở khảo sát định lượng - định tính tại ba huyện có đông người Mường (Thạch Thành, Bá Thước, Ngọc Lặc), tác giả nhận diện những thay đổi đáng kể về trang phục, nhà ở, tín ngưỡng, ngôn ngữ, nghề truyền thống, mô hình gia đình, và đời sống tinh thần.

Bài viết đánh giá cao các chính sách địa phương trong phục dựng lễ hội, giữ gìn mo Mường, phát triển du lịch cộng đồng, song đồng thời cũng cảnh báo nguy cơ “đánh mất quá khứ” trong cộng đồng Mường trẻ. Dù bài viết tiếp cận khá toàn diện từ góc độ văn hóa học - xã hội học, nhưng chưa phân tích sâu vai trò của báo chí như một phương tiện vừa giám sát - vừa lan tỏa - vừa tái sinh bản sắc Mường trong bối cảnh truyền thông số. Đây là không gian khoa học mà đề tài cần tiếp nối và phát triển.

Thầy mo thực hành nghi lễ tại Lễ hội khai hạ Mường Bi, Phú Thọ

Đi sâu phân tích về “Mức độ tham dự của chủ thể văn hóa” cũng cho thấy: Khi mã hóa phân tích về “người phát ngôn chính” trong các bài báo, kết quả cho thấy:

46% là nhà báo hoặc quan chức phát biểu,
32% là nghệ nhân hoặc người dân địa phương,
22% còn lại là học giả, chuyên gia văn hóa.

Sự xuất hiện của tiếng nói cộng đồng Mường tuy đã tăng lên trong 5 năm gần đây, nhưng vẫn thấp hơn so với “giọng thể chế”. Xu hướng này gợi ý rằng: báo chí Việt Nam đang dịch chuyển dần về phía truyền thông tham dự, song cần thêm nỗ lực để cộng đồng được tham gia sâu hơn vào khâu định hình thông tin, thay vì chỉ được phỏng vấn hoặc minh họa.

Nhìn từ góc độ “Biểu hiện ngôn ngữ và hình ảnh”, Một số mô-típ ngôn ngữ tiêu biểu xuất hiện lặp lại trong các bài báo, như:

“giữ hồn dân tộc”, “nâng niu bản sắc”, “đưa di sản vào đời sống”,
“hồn Mo vang vọng”, “cồng chiêng thức dậy ký ức ngàn năm”…

Từ khía cạnh hình ảnh, các bài báo thường chọn ảnh trang phục, lễ hội, nhà sàn, ít khi thể hiện cảnh sinh hoạt đương đại, khiến công chúng hình dung người Mường như một “văn hóa trong khung”, hơn là một cộng đồng sống động.

Điều này cho thấy, nếu báo chí muốn góp phần vào phát triển văn hóa bền vững, cần chuyển trọng tâm từ “nói về quá khứ” sang “đối thoại với hiện tại.”

3.2. Những điểm còn hạn chế:

Bên cạnh những kết quả đạt được, nội dung thông tin báo chí về văn hóa dân tộc Mường vẫn bộc lộ một số hạn chế đáng lưu ý.

Thứ nhất, nội dung tuyên truyền còn thiên về phản ánh sự kiện, mang tính giới thiệu, mô tả bề nổi, chưa đi sâu phân tích giá trị văn hóa cũng như những thách thức đặt ra đối với công tác bảo tồn trong bối cảnh mới. Phần lớn các tác phẩm tập trung vào thời điểm diễn ra lễ hội hoặc sự kiện văn hóa cụ thể, trong khi thiếu những bài viết mang tính tổng kết, đánh giá hoặc phản biện chính sách.

Thứ hai, mối quan hệ giữa bảo tồn văn hóa và phát triển bền vững chưa được làm rõ trong nhiều tác phẩm báo chí. Không ít bài viết có xu hướng nhấn mạnh yếu tố quảng bá du lịch, song chưa phân tích đầy đủ nguy cơ thương mại hóa, sân khấu hóa văn hóa truyền thống, cũng như những tác động hai chiều của phát triển du lịch đối với đời sống văn hóa cộng đồng người Mường.

Thứ ba, vai trò chủ thể văn hóa của cộng đồng người Mường trong các tác phẩm báo chí còn mờ nhạt. Tiếng nói của nghệ nhân, già làng, người am hiểu văn hóa bản địa chưa được khai thác sâu, trong khi đây là lực lượng nòng cốt trong quá trình gìn giữ và truyền thừa các giá trị văn hóa truyền thống.

3.3. Nguyên nhân của những hạn chế

Những hạn chế nêu trên xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Về phương diện thể chế, công tác phối hợp cung cấp thông tin giữa cơ quan quản lý văn hóa, chính quyền địa phương và cơ quan báo chí chưa thực sự chặt chẽ, dẫn đến việc thiếu nguồn tư liệu chuyên sâu phục vụ tác nghiệp báo chí. Về phương diện nghiệp vụ, điều kiện tác nghiệp tại địa bàn vùng dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn, trong khi đội ngũ phóng viên am hiểu sâu về văn hóa dân tộc vẫn còn hạn chế.

Bên cạnh đó, trong bối cảnh truyền thông số và áp lực cạnh tranh thông tin, báo chí có xu hướng ưu tiên các nội dung ngắn, dễ tiếp cận, dẫn tới việc chưa đầu tư thỏa đáng cho các tuyến bài chuyên sâu về bảo tồn văn hóa dân tộc thiểu số.

Ngoài ra, còn một số hạn chế khác như: Nội dung tuyên truyền ở nhiều tác phẩm còn mang tính sự kiện, phản ánh bề nổi, chưa đi sâu phân tích giá trị văn hóa và những vấn đề đặt ra trong công tác bảo tồn. Một số bài viết còn thiên về giới thiệu, quảng bá du lịch, trong khi chưa làm rõ mối quan hệ giữa bảo tồn văn hóa với phát triển bền vững và xây dựng đời sống văn hóa cơ sở. Nguyên nhân của những hạn chế này xuất phát từ cả yếu tố thể chế, điều kiện tác nghiệp báo chí ở địa bàn vùng dân tộc thiểu số và năng lực chuyên môn của đội ngũ phóng viên.

4. Những vấn đề đặt ra và đề xuất giải pháp

Từ thực trạng thông tin báo chí về công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường ở tỉnh Phú Thọ, có thể thấy yêu cầu cấp thiết đặt ra là phát huy hiệu quả hơn vai trò của báo chí trong việc thực hiện đường lối văn hóa của Đảng và chính sách dân tộc của Nhà nước. Để đáp ứng yêu cầu này, các giải pháp cần được triển khai đồng bộ đối với ba nhóm chủ thể chủ yếu.

Thứ nhất, đối với cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa và báo chí, cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm tăng cường vai trò định hướng của báo chí trong công tác bảo tồn văn hóa dân tộc thiểu số. Đồng thời, đẩy mạnh cung cấp thông tin chính thống, tạo điều kiện thuận lợi cho báo chí tiếp cận nguồn tư liệu chuyên sâu, gắn công tác tuyên truyền với việc triển khai các chương trình, dự án bảo tồn văn hóa ở địa phương.

Thứ hai, đối với các cơ quan báo chí, cần nâng cao trách nhiệm chính trị – xã hội trong tuyên truyền về văn hóa dân tộc Mường; chú trọng xây dựng các tuyến bài chuyên sâu, phản ánh đầy đủ mối quan hệ giữa bảo tồn văn hóa với phát triển bền vững, đồng thời làm nổi bật vai trò chủ thể của cộng đồng người Mường trong gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống.

Thứ ba, đối với các cơ sở đào tạo và bồi dưỡng báo chí – truyền thông, cần tăng cường đào tạo đội ngũ nhà báo có kiến thức nền tảng về văn hóa dân tộc thiểu số, kỹ năng tác nghiệp tại địa bàn vùng dân tộc, đáp ứng yêu cầu tuyên truyền trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

KẾT LUẬN

Trong bối cảnh đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số, trong đó có dân tộc Mường ở tỉnh Phú Thọ, đặt ra những yêu cầu mới cả về nhận thức, phương thức tổ chức thực hiện và vai trò của các chủ thể tham gia. Báo chí, với tư cách là một thiết chế quan trọng trong hệ thống chính trị và đời sống xã hội, có vai trò đặc biệt trong việc tuyên truyền, định hướng dư luận và góp phần hiện thực hóa các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về văn hóa và công tác dân tộc.

Qua phân tích thực trạng thông tin báo chí về công tác bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường ở Phú Thọ cho thấy, báo chí đã bước đầu phát huy được vai trò trong việc quảng bá các giá trị văn hóa truyền thống, nâng cao nhận thức xã hội và cổ vũ các nỗ lực bảo tồn văn hóa ở địa phương. Tuy nhiên, nội dung tuyên truyền vẫn còn bộc lộ những hạn chế nhất định như tính thời sự – sự kiện chiếm ưu thế, chiều sâu phân tích chưa cao, chưa làm nổi bật đầy đủ vai trò chủ thể của cộng đồng người Mường cũng như mối quan hệ giữa bảo tồn văn hóa và phát triển bền vững.

Từ những vấn đề đặt ra, bài viết khẳng định yêu cầu cần thiết phải tiếp tục đổi mới nội dung và phương thức thông tin báo chí về văn hóa dân tộc thiểu số theo hướng vừa bảo đảm tính chính trị, tư tưởng, vừa nâng cao tính khoa học và thực tiễn. Việc tăng cường sự phối hợp giữa cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan báo chí và các cơ sở đào tạo báo chí – truyền thông có ý nghĩa then chốt trong việc nâng cao hiệu quả tuyên truyền. Về lâu dài, phát huy vai trò của báo chí trong bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc Mường không chỉ góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, mà còn đóng góp tích cực vào việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước trong giai đoạn mới

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam. (2014). Nghị quyết số 33-NQ/TW ngày 9/6/2014 về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước. Văn phòng Trung ương Đảng.
Chính phủ. (2021). Quyết định số 1909/QĐ-TTg ngày 12/11/2021 phê duyệt Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030. Thủ tướng Chính phủ.
Đảng Cộng sản Việt Nam. (2021). Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII (Tập I, II). Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật.
Hội Nhà báo Việt Nam. (2016). 10 điều quy định đạo đức nghề nghiệp người làm báo Việt Nam. Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông.
Nguyễn Văn Dững. (2018). Báo chí truyền thông hiện đại. Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật.
Thủ tướng Chính phủ. (2020). Quyết định số 1719/QĐ-TTg ngày 14/10/2020 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021–2030. Chính phủ Việt Nam.
Ủy ban Dân tộc. (2022). Báo cáo tổng kết công tác dân tộc và chính sách dân tộc giai đoạn 2016–2021. Nhà xuất bản Dân tộc.