Quy hoạch chung đô thị Khánh Hòa: Nền tảng để hiện thực hóa mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương

Tuyến cao tốc Cam Lâm - Vĩnh Hảo. (Nguồn: Tuổi trẻ)

Ba cực động lực được xác định rõ chức năng

Theo quy hoạch được duyệt, phạm vi quy hoạch bao trùm toàn bộ địa giới hành chính tỉnh, diện tích tự nhiên khoảng 8.706,75km² và phần dự kiến lấn biển khoảng 6.247ha thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.

Quy hoạch đặt mục tiêu xây dựng và phát triển Khánh Hòa trở thành đô thị loại I, thành phố hiện đại, thông minh, xanh và bền vững; là cực tăng trưởng quan trọng của cả nước, trung tâm kinh tế biển, công nghiệp công nghệ cao, logistics, dịch vụ chất lượng cao và du lịch quốc tế. Đồng thời, hình thành hệ thống đô thị có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường, gìn giữ bản sắc văn hóa và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Điểm đáng chú ý là quy hoạch xác định mô hình phát triển đô thị đa cực, đa trung tâm, được tổ chức theo cấu trúc không gian “2 phân vùng phát triển - 3 cực động lực - 4 hành lang kết nối”, trên nền tảng chuỗi các đô thị biển với đô thị Nha Trang giữ vai trò hạt nhân.

Nha Trang nhìn từ trên cao. (Ảnh: Efired/Shutterstock)

Hai phân vùng phát triển gồm: Vùng động lực kinh tế biển phía đông và vùng chức năng nông nghiệp, lâm nghiệp, đô thị sinh thái phía tây. Trong đó, vùng phía đông tập trung chuỗi đô thị ven biển, các trung tâm hành chính, kinh tế biển, công nghiệp, cảng biển, logistics và du lịch. Vùng phía tây phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp, đô thị sinh thái gắn với bảo tồn thiên nhiên và bản sắc văn hóa.

Ba cực động lực được xác định rõ chức năng. Cực động lực phía Bắc gồm Khu Kinh tế Vân Phong, giữ vai trò động lực công nghiệp, logistics biển quy mô lớn. Cực động lực trung tâm gồm vùng đô thị Nha Trang và khu vực Cam Lâm, Cam Ranh, phát triển tổng hợp về hành chính, dịch vụ, du lịch và công nghiệp công nghệ cao. Cực động lực phía nam gồm vùng đô thị Phan Rang và vùng kinh tế phía nam, tập trung phát triển du lịch, văn hóa, năng lượng sạch và công nghiệp xanh.

Cùng với đó, 4 hành lang phát triển gồm 1 hành lang Bắc - Nam và 3 hành lang Đông - Tây. Các hành lang này đóng vai trò kết nối chuỗi đô thị, khu công nghiệp, cảng biển, trung tâm logistics với Tây Nguyên và các vùng kinh tế lân cận.

Việc tổ chức không gian theo mô hình này cho thấy định hướng chuyển từ phát triển tập trung tại một số đô thị lớn sang hình thành mạng lưới đô thị có sự phân công chức năng, liên kết và hỗ trợ lẫn nhau. Qua đó, khai thác lợi thế của từng khu vực, đồng thời tạo thêm không gian phát triển mới cho toàn tỉnh.

Về quy mô phát triển, dự kiến dân số toàn tỉnh đến năm 2030 đạt khoảng 2,7 - 2,8 triệu người; đến năm 2040 khoảng 3,7 - 3,8 triệu người và đến năm 2050 khoảng 5 - 5,1 triệu người. Đất xây dựng toàn đô thị dự kiến tăng từ khoảng 98.310 - 100.960 ha năm 2030 lên 176.860 - 179.810 ha vào năm 2050.

Nghệ nhân trình diễn làm gốm Bàu Trúc. (Ảnh: Ánh Tuyết)

Phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế của Khánh Hòa

Để đáp ứng quy mô dân số và hoạt động kinh tế ngày càng tăng, quy hoạch định hướng mở rộng không gian xây dựng đô thị, phát triển đồng bộ hệ thống giao thông, cấp điện, cấp nước, thoát nước, xử lý chất thải và hạ tầng xã hội. Các trung tâm thương mại, dịch vụ, tài chính, đổi mới sáng tạo, công nghiệp công nghệ cao và năng lượng sạch cũng được định hướng phát triển phù hợp với lợi thế của từng khu vực, qua đó gia tăng tỷ trọng dịch vụ chất lượng cao, công nghiệp hiện đại và kinh tế biển.

Đến năm 2030, Khánh Hòa đặt mục tiêu đạt tiêu chí đô thị loại I, với 15 đô thị. Đến năm 2040, địa phương định hướng hình thành hệ thống 5 đô thị loại II; đến năm 2050, hoàn chỉnh hệ thống 21 đô thị loại II, loại III và các khu theo cơ chế đặc thù.

Song song với việc mở rộng không gian đô thị, quy hoạch chú trọng phát triển hệ thống cảng biển, logistics và các tuyến giao thông chiến lược, tăng cường kết nối chuỗi đô thị ven biển với khu vực phía tây và các vùng lân cận.

Cảng hàng không quốc tế Cam Ranh. (Ảnh: Anh Khoa)

Đáng chú ý, quy hoạch xác định các khu vực nghiên cứu lấn biển với tổng diện tích dự kiến khoảng 6.247 ha, gồm: Bắc Vân Phong, cảng Nam Vân Phong, cảng Ninh Chữ, cảng Cà Ná, khu vực Cảng hàng không Vân Phong và một số vị trí tiềm năng tại Cam Ranh, Nha Trang.

Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa Trần Hòa Nam cho biết việc Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch chung đô thị Khánh Hòa có ý nghĩa vô cùng quan trọng, là nền tảng để hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Đồng thời, phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế của tỉnh, giúp tổ chức không gian phát triển hợp lý giữa đô thị - nông thôn - công nghiệp - dịch vụ - du lịch - biển đảo; bảo đảm mối quan hệ hài hòa giữa phát triển kinh tế biển, kinh tế đô thị với bảo vệ tài nguyên thiên nhiên; phát huy giá trị văn hóa, di sản, nâng cao chất lượng sống của người dân, bảo đảm an sinh xã hội và sử dụng có hiệu quả, bền vững các nguồn lực phát triển.

Khu kinh tế Vân Phong. (Nguồn: Nhân dân)