Quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà tọa lạc trong không gian làng cổ Thổ Hà, bên bờ Bắc sông Cầu - vùng đất hội tụ tinh hoa văn hóa xứ Kinh Bắc.
Ngày 9/3, tại đình Thổ Hà, Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc phường Vân Hà (tỉnh Bắc Ninh) tổ chức Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ (văn chỉ) Thổ Hà.
Sáng 9/3 (21 tháng Giêng), lễ hội Thổ Hà thu hút sự chú ý với màn rước truyền thống mang đậm nét văn hóa dân gian. Điểm nhấn của đoàn rước là những nhân vật vẽ mặt tuồng rực rỡ, tái hiện sống động hình ảnh Tam đa Phúc - Lộc - Thọ cùng dàn Tiên đồng, Ngọc nữ.
Sáng 9/3, tại đình Thổ Hà, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ phường Vân Hà (tỉnh Bắc Ninh) tổ chức Lễ công bố Quyết định và đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà.
Theo thông tin từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính ký Quyết định số 266/QĐ-TTg ngày 11/02/2026 xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt (đợt 19) đối với 2 di tích là cụm đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà (Bắc Ninh) và Nhà ngục Kon Tum (Quảng Ngãi).
Quần thể di tích đình, chùa, từ chỉ Thổ Hà (phường Vân Hà) vừa được xếp hạng là di tích quốc gia đặc biệt. Như vậy, tính đến nay, trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh có tổng số 43 điểm thuộc 10 di tích, cụm di tích quốc gia đặc biệt.
Trong hai ngày 26 và 27/8, Đảng bộ phường Vân Hà, tỉnh Bắc Ninh tổ chức Đại hội đại biểu lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030.
Theo giới chuyên gia, một trong những vấn đề cốt lõi trong việc bảo tồn là bảo vệ các yếu tố gốc của di tích.
Nếu quay ngược lại thời gian, thì làng Thổ Hà khi mới hình thành cũng lam lũ như bao nhiêu ngôi làng ở nông thôn Bắc Bộ.
Mới đây, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang có văn bản yêu cầu các Sở, ban, ngành tăng cường các biện pháp quản lý di tích và hoạt động bảo quản, tu bổ và phục hồi di tích trên địa bàn tỉnh.
Ngày 18 tháng 11 năm 2023, làng Thổ Hà (xã Vân Hà, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang) tổ chức Ngày Hội đại đoàn kết toàn dân tộc và cũng là lễ mừng hoàn thành dự án tu bổ, tôn tạo chùa Đoan Minh - chùa Thổ Hà. Chỉ là một ngày Hội đoàn kết các dân tộc của một cụm dân cư 'thôn', tương đương với tổ dân phố, vậy nhưng theo tôi thì đây có lẽ là ngày Hội đại đoàn kết toàn dân tộc cụm dân cư được tổ chức quy củ, lớn nhất cả nước cả về số người tham dự lẫn nội hàm 'đoàn kết dân tộc'.
Xã Vân Hà, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang có ba làng: Làng Thổ Hà, làng Vân (Yên Viên) và làng Nguyệt Đức. Ba làng này bên bờ bắc sông Cầu là ba làng nghề khác nhau, tạo nên cấu trúc xã hội độc đáo xã Vân Hà..
Cách trung tâm Hà Nội 33 Km về phía Bắc, bạn sẽ nhìn thấy một bến đò phía bên kia sông Cầu thuộc làng Thổ Hà, xã Vân Hà, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Một bến đò to với chiếc thuyền máy chở khách liên tục quay đầu, chỉ mươi phút một chuyến (kể ra thì cứ đò chèo tay như ngày xưa thì thơ mộng hơn, êm đềm hơn. Biết làm sao được, bao giờ cho đến ngày xưa.
Bắc Giang phấn đấu đến năm 2030 thu hút được 7,5 triệu lượt khách du lịch, doanh thu từ du lịch đạt 7.500 tỷ đồng.
Huyện Việt Yên xác định nhiệm vụ quan trọng là tập trung đẩy nhanh tiến độ quy hoạch chung; chuẩn bị các điều kiện triển khai quy hoạch phân khu đối với các xã trở thành phường...
Lễ hội Thổ Hà,Việt Yên, Bắc Giang diễn ra ở các ngày 21, 22 tháng Giêng là một lễ hội cổ truyền từ bao đời nay. Cùng với các cụm di tích lịch sử văn hóa: Đình làng Thổ Hà, Chùa Đoan Minh và Từ chỉ làng Thổ Hà đã tạo lên một không gian văn hóa rộng mở khiến lễ hội này có một quy mô lớn, nội dung phong phú, hấp dẫn và tính chất độc đáo.
Tôi hẹn anh Nguyễn Trọng Hùng và Phạm Hồng Chi đúng 7 giờ sáng ngày 11 tháng 2 năm 2023 có mặt ở bến xe trung chuyển Long Biên để cùng đi xe bus về Bắc Ninh. Chúng tôi có kế hoạch về tham dự Lễ hội làng Thổ Hà và trải nghiệm xe bus Hà Nội – Bắc Ninh nhân dịp du xuân.
Đền Quan Thánh (Thanh Hóa) bị xâm hại, một lần nữa gióng lên tiếng chuông cảnh báo về 'lỗ hổng' trong quản lý và bảo tồn di sản.
Vụ việc chặt hạ cây đa trước cổng đình Chèm được phát hiện trong quá trình tu sửa di tích khiến nhiều người yêu di sản tiếc nuối. Nhiều người cho rằng, với một cái cây lớn đã tồn tại hơn 20 năm tại một di tích quốc gia đặc biệt thì mỗi tác động, dù lớn hay nhỏ đều phải cân nhắc kỹ càng.
Nhiều năm qua trên khắp cả nước, có không ít di tích lịch sử, văn hóa đã bị làm sai lệch, biến dạng so với kiến trúc cũ. Nhiều ngôi chùa cổ được khoác những tấm áo mới trông xa lạ, phản cảm. Di tích quốc gia đang tiếp tục kêu cứu, thực trạng này cho thấy khoảng trống lớn trong công tác quản lý, trùng tu, tôn tạo di tích ở nước ta.
Vụ việc vỡ gãy khối bia tứ diện ở chùa Thổ Hà đã không còn tính thời sự nữa xét theo nghĩa tin tức, nhưng nó vẫn đang âm ỉ trong tâm trí của những người trân quý giá trị di sản văn hóa dân tộc. Câu chuyện này rồi đây sẽ được cơ quan quản lý có thẩm quyền xác định rõ nguyên nhân cũng như trách nhiệm của các bên liên quan, theo đó đặng đưa ra những khuyến nghị không chỉ riêng đối với di tích này mà bao phủ lên rất nhiều di tích khác, để tránh cho được 'vết xe đổ'.
Sự việc bia đá 342 năm tuổi bị vỡ trong quá trình tu bổ ở chùa Thổ Hà (Việt Yên, Bắc Giang) đang khiến những người yêu di sản bức xúc lẫn tiếc nuối. Sự việc này cũng bộc lộ nhiều lỗ hổng trong quản lý, tu bổ, tôn tạo di tích hiện nay.
Hàng chục di tích có niên đại hàng trăm năm với những kiến trúc cổ kính, độc nhất vô nhị đã bị xâm hại, mất đi giá trị sau 'tu bổ, tôn tạo' khiến các nhà văn hóa và người dân bức xúc. Vấn đề đặt ra bài toán trách nhiệm, hình thức xử lý ra sao cho đảm bảo tính răn đe?
Cục Di sản văn hóa (Bộ VHTT&DL) vừa có văn bản đề nghị Sở VHTT&DL Bắc Giang rà soát lại toàn bộ quá trình triển khai dự án, công tác hạ giải tại dự án tu bổ, tôn tạo di tích chùa Thổ Hà (Việt Yên, Bắc Giang). Cục yêu cầu khẩn trương thực hiện việc xây dựng bệ đặt bia đá về vị trí cũ.
Ngày 16/9, UBND huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang có công văn gửi Bảo tàng Lịch sử quốc gia Việt Nam chủ trì cử các chuyên gia của Bảo tàng tiến hành thực hiện việc khảo sát, đánh giá hiện trạng mức độ hư hại của bia đá Hưng Công tại chùa Thổ Hà, và đưa ra phương án cũng như tiến hành các biện pháp phục hồi khối bia bảo đảm ở mức độ cao nhất.
'Làm hỏng bia cổ chùa Thổ Hà là hủy hoại di sản văn hóa. Đây việc làm đáng tiếc, tắc trách, không theo quy trình, không đúng kỹ thuật và vi phạm Luật Di sản văn hóa', PGS. TS. Trần Trọng Dương, Trưởng phòng Nghiên cứu Minh văn, Viện Nghiên cứu Hán Nôm (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) cho hay.