Tài chính xanh - động lực cho tăng trưởng bền vững tại Việt Nam, Lào và Campuchia

Các đồng chí lãnh đạo, đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Chủ trì hội thảo có các đồng chí: GS.TS. Lê Văn Lợi - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam; TS. Leeber Leebouapao - Ủy viên Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch Viện Khoa học Kinh tế và Xã hội Quốc gia Lào; TS. Sok Touch - Ủy viên Trung ương Đảng Nhân dân Campuchia, Chủ tịch Viện Hàn lâm Hoàng gia Campuchia; TS. Hoon Chang - Phó Chủ tịch Viện Môi trường Hàn Quốc; GS.TS. Thái Văn Thành - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An.

Quang cảnh Hội thảo quốc tế “Bảo đảm tài chính cho tăng trưởng xanh tại Việt Nam, Lào và Campuchia: Kinh nghiệm của Hàn Quốc và cơ hội hợp tác khu vực”. Ảnh: Phạm Bằng

Thúc đẩy tài chính xanh, tăng trưởng bền vững và hợp tác khu vực Mekong

Hội thảo là diễn đàn để các cơ quan quản lý, nhà khoa học, chuyên gia và đối tác quốc tế trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm của Hàn Quốc trong huy động, phân bổ và sử dụng nguồn lực tài chính cho tăng trưởng xanh; đồng thời trao đổi về cơ hội, thách thức và giải pháp phát triển tài chính xanh tại Việt Nam, Lào và Campuchia, góp phần thúc đẩy hợp tác khu vực và phát triển bền vững.

Phát biểu khai mạc, GS.TS. Lê Văn Lợi - Phó trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, nhấn mạnh tài chính cho tăng trưởng xanh không chỉ là câu chuyện về quy mô vốn, mà quan trọng hơn là khả năng chuyển hóa nguồn lực thành các dự án xanh khả thi, tạo hiệu quả về kinh tế, xã hội và môi trường.

GS.TS. Lê Văn Lợi - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương, Chủ tịch VASS phát biểu khai mạc. Ảnh: Phạm Bằng

Theo đó, để một mục tiêu chiến lược trở thành dự án có khả năng thu hút đầu tư cần hội tụ nhiều điều kiện như khung pháp lý rõ ràng, dự án được chuẩn bị tốt, cơ chế phân bổ và chia sẻ rủi ro phù hợp, hệ thống tiêu chuẩn và thông tin đáng tin cậy, cùng năng lực phối hợp giữa Nhà nước, doanh nghiệp và các định chế tài chính.

Việt Nam, Lào và Campuchia có điều kiện kinh tế, thị trường tài chính, khả năng tài khóa và năng lực thể chế khác nhau. Tuy nhiên, 3 nước cùng chia sẻ không gian phát triển Mekong và ngày càng kết nối về thương mại, đầu tư, hạ tầng, năng lượng và sản xuất.

Các đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

GS.TS. Lê Văn Lợi cho rằng, những vấn đề như quản lý tài nguyên nước, chuyển đổi năng lượng, bảo vệ hệ sinh thái, phát triển hạ tầng bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu đều có tính liên quốc gia. Vì vậy, hợp tác tài chính xanh có thể góp phần huy động nguồn lực, tăng cường kết nối kinh tế và nâng cao khả năng chống chịu của khu vực.

Phát biểu chào mừng hội thảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Thái Văn Thành cho biết, phát triển xanh và bền vững là một trong những định hướng quan trọng của tỉnh nhằm nâng cao chất lượng tăng trưởng, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế và bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế, tiến bộ xã hội với bảo vệ môi trường.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Thái Văn Thành phát biểu chào mừng hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Những năm qua, Nghệ An đạt kết quả trong thu hút đầu tư, phát triển công nghiệp, logistics, kinh tế biển, đồng thời, đẩy mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và sử dụng hiệu quả tài nguyên. Tỉnh từng bước khuyến khích các mô hình sản xuất xanh, sạch, thân thiện với môi trường.

Thời gian tới, Nghệ An tiếp tục tập trung vào các lĩnh vực có tiềm năng như nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế nông nghiệp, kinh tế biển, năng lượng tái tạo và công nghiệp hiện đại, gắn tăng trưởng kinh tế với bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống.

TS. Leeber Leebouapao - Ủy viên Trung ương Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch Viện Khoa học Kinh tế và Xã hội Quốc gia Lào phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Thái Văn Thành nhấn mạnh, tỉnh mong muốn tiếp nhận các kinh nghiệm quốc tế, đặc biệt từ Hàn Quốc, để nghiên cứu, vận dụng phù hợp vào quá trình hoạch định và triển khai các nhiệm vụ phát triển.

Huy động nguồn lực, thúc đẩy tài chính xanh cho chuyển đổi xanh và phát triển bền vững

Phát biểu đề dẫn, TS Nguyễn Như Quỳnh - Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính (Bộ Tài chính) cho rằng, một trong những thách thức lớn nhất là huy động và phân bổ hiệu quả nguồn lực cho chuyển đổi xanh.

TS Nguyễn Như Quỳnh - Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính (Bộ Tài chính) phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Theo số liệu được dẫn tại hội thảo, Việt Nam có thể cần khoảng 368 tỷ USD đến năm 2040, tương đương khoảng 6,8% GDP. Trong khi đó, Đông Nam Á cần khoảng 210 tỷ USD mỗi năm cho đầu tư hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu. Những con số này cho thấy nguồn lực công khó có thể đáp ứng toàn bộ nhu cầu tài chính cho chuyển đổi xanh.

Tại Việt Nam, các nền tảng của tài chính xanh từng bước được hình thành thông qua các chiến lược và kế hoạch phát triển tài chính, thị trường chứng khoán, trái phiếu và thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh.

TS. Hoon Chang - Phó Chủ tịch Viện Môi trường Hàn Quốc phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Đến cuối năm 2025, dư nợ tín dụng xanh đạt khoảng 780.000 tỷ đồng, chiếm 4,19% tổng dư nợ của nền kinh tế; dư nợ trái phiếu doanh nghiệp xanh và trái phiếu bền vững đến cuối quý I/2026 khoảng 4,1 tỷ USD. Tuy nhiên, quy mô này vẫn còn khoảng cách lớn so với nhu cầu đầu tư trong những thập niên tới.

Do đó, nhiệm vụ đặt ra là tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, đa dạng hóa công cụ tài chính xanh, phát triển thị trường và nâng cao khả năng tiếp cận các nguồn vốn quốc tế. Đồng thời, cần phối hợp chính sách tài khóa, tiền tệ, ngân hàng, thị trường vốn và nguồn lực quốc tế; phát huy vai trò dẫn dắt của khu vực công để thu hút mạnh hơn nguồn vốn tư nhân.

TS. Sok Touch - Ủy viên Trung ương Đảng Nhân dân Campuchia, Chủ tịch Viện Hàn lâm Hoàng gia Campuchia phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Kinh nghiệm Hàn Quốc được các đại biểu đánh giá là nguồn tham khảo quan trọng, nhất là sự kết hợp giữa chính sách công nghiệp, phát triển công nghệ, đầu tư hạ tầng, năng lực thể chế và hệ thống tài chính.

Những năm gần đây, Hàn Quốc tiếp tục thúc đẩy tài chính xanh, tài chính chuyển đổi, năng lượng sạch, công nghệ xanh, hạ tầng thông minh và giảm phát thải trong sản xuất công nghiệp.

Hội thảo diễn ra với 3 phiên chuyên sâu. Phiên 1 tập trung vào khung chính sách quốc gia về tài chính xanh tại Việt Nam, Lào và Campuchia. Phiên 2 trao đổi các phương pháp tiếp cận theo ngành, trong đó có nông nghiệp, kinh tế tuần hoàn, quy hoạch xanh và giao thông. Phiên 3 tập trung vào tăng cường hợp tác quốc tế về tài chính xanh, kinh nghiệm ODA của Hàn Quốc và triển vọng hợp tác giữa Hàn Quốc với 3 nước Việt Nam, Lào và Campuchia.

Các đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Các tham luận nhấn mạnh hợp tác quốc tế không chỉ dừng ở chuyển giao mô hình hay cung cấp vốn, mà cần hướng tới nâng cao năng lực thiết kế chính sách, chuẩn bị và triển khai dự án, làm chủ công nghệ, huy động nguồn lực xã hội và vốn tư nhân.

Từ đó, hợp tác Việt Nam - Lào - Campuchia - Hàn Quốc có thể tập trung vào 3 nhóm vấn đề: Hoàn thiện chính sách, thể chế để huy động và dẫn dắt nguồn lực; chuyển các mục tiêu tăng trưởng xanh thành chương trình, dự án cụ thể có khả năng huy động vốn; và biến kinh nghiệm quốc tế thành các chương trình hợp tác thiết thực về tài chính, công nghệ, hỗ trợ kỹ thuật và phát triển nguồn nhân lực.

Lãnh đạo các đoàn Việt Nam, Lào, Campuchia, Hàn Quốc và tỉnh Nghệ An chụp ảnh lưu niệm bên lề hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Các đồng chí lãnh đạo, đại biểu chụp ảnh lưu niệm bên lề hội thảo. Ảnh: Phạm Bằng

Từ các trao đổi tại hội thảo, một số lĩnh vực tiềm năng cho hợp tác được xác định gồm năng lượng và kết nối hạ tầng, nông nghiệp bền vững, quản lý tài nguyên nước, kinh tế tuần hoàn, công nghiệp xanh, đô thị và giao thông bền vững, cùng các hoạt động nâng cao năng lực thể chế và nguồn nhân lực.