Thần đồng AI 17 tuổi Trung Quốc sang Mỹ giữa cuộc cạnh tranh nhân tài công nghệ

Nathan Chen Guangyu - nhà nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) sinh năm 2009 từng góp phần phát triển mô hình cốt lõi tại startup kỳ lân Moonshot AI của Trung Quốc, vừa chính thức công bố rời công ty để chuyển sang Mỹ.

Quyết định của thần đồng 17 tuổi này ngay lập tức thu hút sự chú ý lớn từ giới công nghệ quốc tế trong bối cảnh cuộc đua giành giật nhân tài cấp cao giữa Thung lũng Silicon và các trung tâm công nghệ Trung Quốc ngày càng khốc liệt.

Nathan Chen Guangyu thông báo rời startup Kimi AI để sang Mỹ. Ảnh: Handout

Trên mạng xã hội X ngày 15/10, Nathan Chen chia sẻ: "Một năm làm việc tại Moonshot AI là khoảng thời gian tươi đẹp nhất cuộc đời tôi từ trước đến nay".

Tuyên bố rời đi của cậu gây bất ngờ lớn cho giới quan sát, bởi thời điểm này chỉ cách vài tháng trước đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) dự kiến tại Hong Kong (Trung Quốc) của startup phát triển trợ lý Kimi.

Gia nhập đội ngũ nghiên cứu Kimi vào tháng 11/2025 khi mới 16 tuổi, Nathan Chen nhanh chóng trở thành nhân tố chủ chốt trong nhiều đột phá kỹ thuật mang tính nền tảng của Moonshot AI, bao gồm công nghệ Attention Residuals (AttnRes) và Kimi Delta Attention (KDA).

Đây là giải pháp giúp tăng cường đáng kể hiệu quả tính toán, xử lý thông tin và tối ưu bộ nhớ cho các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM).

Phương pháp này từng nhận được lời khen ngợi công khai từ các chuyên gia đầu ngành như cựu Giám đốc AI Tesla Andrej Karpathy và tỷ phú Elon Musk.

Các nghiên cứu của Nathan Chen đã trở thành hạt nhân công nghệ trên mô hình Kimi K3 ra mắt vào tháng 7/2026 - bước tiến từng khiến giới hoạch định chính sách tại Washington lo ngại khoảng cách năng lực AI giữa Mỹ và Trung Quốc đang bị thu hẹp đáng kể.

Trước khi đầu quân cho Moonshot AI, cậu từng thực tập tại một startup ở Thung lũng Silicon và được vinh danh trong chương trình Rise Fellow của Quỹ Rhodes Trust (sáng kiến phát hiện tài năng trẻ toàn cầu do cựu CEO Google Eric Schmidt tài trợ).

Việc Nathan Chen sang Mỹ nhanh chóng lọt vào tầm ngắm của các công ty công nghệ phương Tây. Khi nhà nghiên cứu Sholto Douglas của công ty AI Anthropic ngỏ lời mời làm việc công khai, cậu cho biết đang hướng tới khu vực Vịnh San Francisco nhưng dứt khoát phủ nhận khả năng gia nhập Anthropic.

Nhiều nguồn tin nhận định cậu có thể sẽ theo học bậc đại học tại Mỹ, tương tự lộ trình của thần đồng Tu Jinhao - cựu nhà nghiên cứu DeepSeek rời sang Đại học Wisconsin-Madison vào tháng 9/2025 sau khi đồng tác giả mô hình R1.

Quyết định của Nathan Chen diễn ra vào thời điểm đặc biệt nhạy cảm đối với ngành công nghệ Trung Quốc. Tháng trước, Bắc Kinh vừa luật hóa các quy định siết chặt việc dịch chuyển của nhân tài công nghệ hàng đầu ra nước ngoài nếu vi phạm các điều khoản kiểm soát xuất khẩu và chuyển giao công nghệ.

(Tổng hợp)