Thợ điện, thợ xây, thợ sửa điều hòa 'lên ngôi'

Giới văn phòng đã phải đối mặt với nhiều làn sóng sa thải trong những tháng gần đây, khi các công ty như Amazon, Meta và Oracle cắt giảm nhân sự để tối ưu hiệu suất. Tuy nhiên, chính các tập đoàn này lại đang vấp phải rào cản lớn trong tham vọng trí tuệ nhân tạo (AI) do thiếu hụt nghiêm trọng lao động lành nghề để xây dựng và bảo trì các trung tâm dữ liệu. Mức thiếu hụt hiện lên tới hàng trăm nghìn người.

Theo phân tích từ hơn 50 triệu tin tuyển dụng của Randstad, nhu cầu về kỹ thuật viên robot đã tăng 107%, kỹ sư hệ thống sưởi, thông gió và điều hòa không khí tăng 67% và xây dựng tăng 30% kể từ cuối năm 2022. Các công việc như thợ hàn và thợ điện cũng tăng lần lượt 25% và 18% trong ba năm qua.

Tuy nhiên, nguồn cung vẫn chưa đáp ứng kịp. Đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất, cứ 100 thanh niên bước vào ngành thì có 102 người rời đi. Ông Sander van’t Noordende, CEO Randstad, nhận định sự mất cân bằng này đang tạo ra cơ hội lớn cho thế hệ Z bước vào các nghề nghiệp có thu nhập cao và miễn nhiễm với sự thay thế của AI. Thay vì con đường đại học 4 năm truyền thống, người lao động có thể tham gia các chương trình học nghề để vừa học vừa làm, giúp gia nhập lực lượng lao động nhanh và rẻ hơn.

Lương thợ điện vượt mốc 250.000 USD

Sự thiếu hụt nguồn cung lao động lành nghề để xây dựng hạ tầng AI đang đẩy mức lương của giới lao động chân tay lên mức cao kỷ lục. Dữ liệu từ nền tảng tuyển dụng Skillit cho thấy công nhân xây dựng tại các dự án trung tâm dữ liệu hiện kiếm được trung bình 81.800 USD mỗi năm (tương đương 39,33 USD/giờ), cao hơn khoảng 32% so với các công trình thông thường.

CEO Nvidia Jensen Huang gọi sự bùng nổ AI là "đợt mở rộng cơ sở hạ tầng lớn nhất trong lịch sử nhân loại", tạo ra vô số việc làm cho thợ ống nước, thợ điện và công nhân ngành thép với mức lương đạt sáu chữ số.

Các công việc tay chân như thợ điện, thợ sửa điều hòa đang thiếu hụt trầm trọng. Ảnh: Raiven

Đặc biệt, thợ điện đang trở thành một trong những nghề được săn đón và trả lương cao nhất. Theo Tổ chức Anh em Thợ điện Quốc tế, hệ thống điện chiếm từ 45% đến 70% tổng chi phí xây dựng trung tâm dữ liệu. Mỹ sẽ cần khoảng 300.000 thợ điện mới trong thập kỷ tới, chưa kể 200.000 người cần để thay thế cho số lượng sắp nghỉ hưu.

Trên thực tế, mức thù lao đã đạt những con số không tưởng. Ngôi sao truyền hình Mike Rowe gần đây tiết lộ ông đã gặp ba thợ điện dưới 30 tuổi kiếm được từ 240.000 đến 280.000 USD mỗi năm tại một trung tâm dữ liệu ở Plano (Texas). Họ không gánh khoản nợ sinh viên nào và liên tục bị các công ty tìm cách lôi kéo.

Thu nhập cao đi kèm áp lực lớn

Dù có nhiều lợi ích, việc làm chân tay cũng đi kèm những hạn chế. Công việc đòi hỏi thể lực, thời gian đứng làm việc kéo dài trong các điều kiện môi trường khó lường, từ phòng điều hòa mát mẻ đến việc phải kéo cáp qua bùn lầy hay chịu đựng thời tiết khắc nghiệt.

Giờ giấc làm việc cũng không cố định. Lịch trình thường trở nên căng thẳng khi các dự án lớn đến deadline, sau đó là khoảng thời gian trống giữa các công việc hoặc yêu cầu phải di chuyển đến địa phương khác.

Bên cạnh đó là những rủi ro dài hạn. Một số lãnh đạo doanh nghiệp, bao gồm Elon Musk, cho rằng những tiến bộ trong công nghệ robot cuối cùng có thể tự động hóa một phần các công việc chân tay lành nghề, dù quá trình chuyển đổi này có thể mất nhiều năm nữa.

Dù vậy, đối với nhiều lao động trẻ, sự đánh đổi này là hoàn toàn xứng đáng. Jacob Palmer, một thanh niên Gen Z đã bỏ qua con đường đại học để theo học nghề thợ điện. Ở tuổi 21, anh mở doanh nghiệp riêng, đạt doanh thu gần 90.000 USD vào năm 2024 và vượt mốc sáu chữ số vào năm tiếp theo. Khác với nhiều bạn bè đồng trang lứa đang oằn mình vì nợ sinh viên và thị trường việc làm bấp bênh, anh chia sẻ: "Tôi không mắc nợ ai cả".

(Theo Fortune)

Du Lam